I SA/Wa 3204/13
PostanowienieWSA w Warszawie2014-12-18
Skład orzekający: Aneta Żak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, może uzyskać prawo pomocy w zakresie całkowitym, a jeśli nie, to czy może uzyskać prawo pomocy w zakresie częściowym?Ratio decidendi
Prawo pomocy w zakresie całkowitym może zostać przyznane osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. W przypadku, gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla swojego utrzymania, może uzyskać prawo pomocy w zakresie częściowym. W analizowanej sprawie, skarżący, mimo trudnej sytuacji finansowej i stanu zdrowia, był w stanie wygospodarować środki na wpis od skargi kasacyjnej, co wykluczyło przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, ale uzasadniło przyznanie go w zakresie częściowym (ustanowienie adwokata).Stan faktyczny
Skarżący M.J. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w związku ze skargą kasacyjną od wyroku WSA w Warszawie, który oddalił jego skargę na decyzję Ministra Skarbu Państwa. Skarżący argumentował swoją trudną sytuację finansową, opierając się na niskiej emeryturze i dodatkowych kosztach związanych z jego stanem zdrowia (inwalida wojenny, niewidomy). Sąd rozpoznał wniosek, uwzględniając częściowo jego treść.Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata, a odmówiono przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Aneta Żak po rozpoznaniu w dniu 18 grudnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M.J. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi M.J. na decyzję Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] października 2013 r., nr [...] w przedmiocie odmowy potwierdzenia prawa do rekompensaty postanawia: 1) przyznać prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w [...], 2) odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie.
Wyrokiem z dnia 17 września 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę M.J. na decyzję Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] października 2013 r. w przedmiocie odmowy potwierdzenia prawa do rekompensaty. Pismem z dnia 22 września 2014 r. skarżący wystąpił z wnioskiem o sporządzenie uzasadnienia do tego wyroku, zaś w dniu 4 grudnia 2014 r. zwrócił się z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym.
W uzasadnieniu wniosku skarżący wskazał, że prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe utrzymywane ze środków finansowych pochodzących z jednego źródła dochodów – emerytury w wysokości [...], co udokumentował załączoną do wniosku kopią przekazu pocztowego (załącznik nr 6). Wnioskodawca oświadczył, iż oprócz mieszkania o pow. [...] nie posiada innego majątku, w tym oszczędności. Miesięczne wydatki związane z prowadzeniem gospodarstwa domowego (czynsz i opłaty, leki, żywność, środki higieny) skarżący oszacował na kwotę ok. [...]. Wnioskodawca wskazał ponadto, że jest inwalidą wojennym niezdolnym do samodzielnej egzystencji, członkiem Polskiego Związku Niewidomych co sprawia, że ponosi dodatkowe koszty w wysokości [...] na opiekę i pomocą udzielaną mu przez osoby trzecie (przenoszenie z wózkiem inwalidzkim, dostarczanie żywności, kupno leków).
Mając powyższe na uwadze należało zważyć, co następuje:
Rozpoznawany wniosek częściowo zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270, dalej p.p.s.a.), przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje zaś wówczas, gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).
Ocena okoliczności przedstawionych w złożonym wniosku nie uzasadnia przyjęcia, że skarżący spełnia powyżej wskazany warunek udzielenia prawa pomocy w zakresie całkowitym, a zatem, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania w sprawie. Należy zauważyć, że skuteczne wniesienie skargi kasacyjnej od wyroku z 17 września 2014 r. wiąże się z obowiązkiem uiszczenia wpisu od tego środka odwoławczego w wysokości 100 zł (§ 3 w zw. z § 2 ust. 3 pkt 2 5 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm./). Okoliczność, że w dotychczasowym postępowaniu skarżący samodzielnie poniósł wydatki na koszty sądowe w kwocie 300 zł, obejmujące wpis od skargi w wysokości 200 zł oraz opłatę kancelaryjną za sporządzenie uzasadnienia wyroku w wysokości 100 zł, pozwala przyjąć, że z osiąganych dochodów skarżący bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego ma możliwość wygospodarowania także środków niezbędnych do uiszczenia kosztów sądowych w postępowaniu kasacyjnym.
Jednocześnie należy stwierdzić, że wysokość środków finansowych pozostających miesięcznie do dyspozycji skarżącego - [...] - nie pozwala przyjąć, że posiada on zdolność do samodzielnego pokrycia, równolegle z powyższej oszacowanymi kosztami sądowymi, kosztów działania w sprawie profesjonalnego pełnomocnika procesowego. Skarżący wykazał bowiem, że środki finansowe pozyskiwane z przyznanego mu świadczenia emerytalnego, stanowiącego jedyne źródło dochodów osoby prowadzącej jednoosobowe gospodarstwo domowe, stanowić muszą nie tylko źródło pokrycia "standardowych" bieżących wydatków na utrzymanie się (czynsz, opłaty, żywność, leki, środki czystości), ale także wydatków dodatkowych, związanych z nabyciem usług na obsługę skarżącego, który jest osobą niezdolną do samodzielnej egzystencji. W tych warunkach uprawnione jest stwierdzenie, że możliwości finansowe skarżącego nie obejmują zdolności do poniesienia przez niego pełnych kosztów postępowania, w szczególności kosztów sporządzenia skargi kasacyjnej przez adwokata ustanowionego z wyboru.
Z tych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 i pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło