I SA/Wa 332/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Dariusz Chaciński po rozpoznaniu w dniu 5 sierpnia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. N. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi J. N., J.N., H. K. i T. N. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy ustalenia odszkodowania za nieruchomość postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Sygn. akt I SA/Wa 332/10 P O S T A N O W I E N I E Dnia 5 sierpnia 2010 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Dariusz Chaciński po rozpoznaniu w dniu 5 sierpnia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku H. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi J. N., J. N., H. K. i T. N. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy ustalenia odszkodowania za nieruchomość postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Sygn. akt I SA/Wa 332/10 P O S T A N O W I E N I E Dnia 5 sierpnia 2010 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Dariusz Chaciński po rozpoznaniu w dniu 5 sierpnia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. N. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym częściowe zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi J. N., J. N., H. .K. i T. N. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy ustalenia odszkodowania za nieruchomość postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. J. N. w skardze, a następnie uzupełnionym wnioskiem z dnia 18 marca 2010 r. wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi J. N., J. N., H. K. i T. N. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2009 r. nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Starosty G. z dnia [...] grudnia 2007 r. nr [...] odmawiającą ustalenia odszkodowania za działkę gruntu nr [...] o pow. [...] ha, położoną w C.. W uzasadnieniu wniosku skarżący podał, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną. Źródłem utrzymania rodziny jest emerytura skarżącego w wysokości [...] zł oraz emerytura jego żony w kwocie [...] zł, co w łącznej wysokości stanowi dochód w kwocie [...] zł. Ponadto wnioskodawca ujawnił, że posiada majątek w postaci mieszkania o powierzchni [...] m2, stanowiący współwłasność ustawową małżeńską oraz grunty rolne o pow. [...] ha, kat. [...], będące we współwłasności czterech osób. Nadto w złożonym wniosku skarżący podniósł, że wraz z żoną są osobami w podeszłym wieku, schorowani i wymagający leczenia. Miesięczne wydatki na ich leczenie kształtują się w wysokości [...],-zł. Powyższy wniosek rozpoznany został postanowieniem referendarza sądowego z dnia 10 maja 2010 r., którym odmówiono przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Od powyższego postanowienia J. N., pismem z dnia 21 maja 2010 r., wniósł sprzeciw, w którym powtórzył argumenty zawarte w złożonym wniosku. Wskutek wniesienia sprzeciwu postanowienie referendarza sądowego z dnia 10 maja 2010 r. utraciło moc i dlatego sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega ponownemu rozpoznaniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Stosownie do treści przepisu art. 259 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) od postanowienia referendarza sądowego wnosi się do właściwego wojewódzkiego sądu administracyjnego sprzeciw – w niniejszej sprawie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Zgodnie z art. 260 powołanej ustawy, w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. W niniejszej sprawie taka sytuacja ma miejsce. Prawo pomocy, zgodnie z art. 243 § 1 tej ustawy, może być przyznane osobie fizycznej na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku. Zgodnie z art. 252 § 1 i 2 powołanej ustawy, wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien zawierać oświadczenie strony obejmujące dokładne dane o stanie majątkowym i dochodach, a jeżeli wniosek składa osoba fizyczna, ponadto dokładne dane o stanie rodzinnym oraz oświadczenie strony o niezatrudnieniu lub niepozostawaniu w innym stosunku prawnym z adwokatem, radcą prawnym, doradcą podatkowym lub rzecznikiem patentowym. Stosownie zaś do treści art. 245 § 1–3 powołanej ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. W świetle treści art. 246 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym, o ile wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, natomiast przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Ze wspomnianego przepisu art. 246 § 1 powołanej ustawy wynika, że ciężar udowodnienia braku możliwości pokrycia kosztów postępowania sądowego spoczywa na wnioskującym o przyznanie prawa pomocy. To wnioskodawca, jako osoba zainteresowana, winien wykazać zasadność złożonego wniosku oraz spełnienie ustawowych przesłanek. Oceniając przedstawioną przez wnioskodawcę sytuację majątkową stwierdzić należy, że nie daje ona podstaw do uwzględnienia zgłoszonego przez niego wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Skarżący argumentuje, że jest osobą w podeszłym wieku, schorowaną i wymaga leczenia, zaś koszty leczenia są bardzo wysokie i nie pozwalają mu na opłacenie kosztów sądowych, gdyż ich poniesienie wiązałoby się z rezygnacją z kupna ratujących jego zdrowie leków. W ocenie Sądu przedstawione przez wnioskodawcę powody ewentualnego zwolnienia skłaniają do odmiennych wniosków. Dochód wnioskodawcy wynosi [...] zł miesięcznie, zaś w przedmiotowej sprawie koszty sądowe ograniczają się w zasadzie do opłacenia przez stronę wpisu od skargi w wysokości 200,-zł oraz ewentualne opłaty kancelaryjne. Zatem nawet przy uwzględnieniu wydatków związanych z codziennym utrzymaniem i wydatkami na leczenie, skarżący może partycypować w kosztach postępowania sądowego bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W tym stanie rzeczy należy przyjąć, że rozstrzygnięcie Sądu w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez stronę. W niniejszej sprawie wnioskodawca nie wykazał zasadności wniosku o przyznanie prawa pomocy. W ocenie Sądu, J. N. nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, ani nie wykazał, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Sytuacja majątkowa wnioskodawcy nie została zatem wykazana w stopniu pozwalającym na przyznanie mu przez Sąd prawa pomocy, a to oznacza, że nie wykazano, by spełniona została przesłanka z art. 246 § 1 powołanej wyżej ustawy. Z powyższych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 a contrario ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia. Uzasadnienie H. K. w skardze, a następnie uzupełnionym wnioskiem z dnia 19 marca 2010 r. wystąpiła o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi J. N., J. N., H. K. i T. N. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2009 r. nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Starosty G. z dnia [...] grudnia 2007 r. nr [...] odmawiającą ustalenia odszkodowania za działkę gruntu nr [...] o pow. [...] ha, położoną w C.. W uzasadnieniu wniosku skarżąca podała, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z mężem. Źródłem ich utrzymania są emerytury i renta strukturalna w łącznej kwocie [...] zł. Ponadto wnioskodawczyni wyjaśniła, że pozostaje w trudnej sytuacji zdrowotnej co ma wpływ na jej trudną sytuację finansową. Zarówno jej emerytura jak i emerytura jej męża są przeznaczane na ich leczenie. Miesięczne wydatki na ich leczenie kształtują się w wysokości [...] -zł. Wnioskodawczyni wyjaśniła, że nie posiada oszczędności i majątku, z którego mogłaby pokryć koszty sądowe, a odszkodowanie, o które się ubiegają zamierzają przeznaczyć na bieżące utrzymanie. H. K. dodała również, że cały dom i gospodarstwo przepisane zostało na córkę, która ustanowiła na rzecz jej i męża służebność osobistą polegającą na dożywotnim prawie do korzystania z jednego pokoju o powierzchni [...] m2 oraz korytarza i kuchni. Powyższy wniosek rozpoznany został postanowieniem referendarza sądowego z dnia 10 maja 2010 r., którym odmówiono przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Od powyższego postanowienia H. K., pismem z dnia 21 maja 2010 r., wniosła sprzeciw, w którym powtórzyła argumenty zawarte w złożonym wniosku. Wskutek wniesienia sprzeciwu postanowienie referendarza sądowego z dnia 10 maja 2010 r. utraciło moc i dlatego sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega ponownemu rozpoznaniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Stosownie do treści przepisu art. 259 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) od postanowienia referendarza sądowego wnosi się do właściwego wojewódzkiego sądu administracyjnego sprzeciw – w niniejszej sprawie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Zgodnie z art. 260 powołanej ustawy, w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. W niniejszej sprawie taka sytuacja ma miejsce. Prawo pomocy, zgodnie z art. 243 § 1 tej ustawy, może być przyznane osobie fizycznej na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku. Zgodnie z art. 252 § 1 i 2 powołanej ustawy, wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien zawierać oświadczenie strony obejmujące dokładne dane o stanie majątkowym i dochodach, a jeżeli wniosek składa osoba fizyczna, ponadto dokładne dane o stanie rodzinnym oraz oświadczenie strony o niezatrudnieniu lub niepozostawaniu w innym stosunku prawnym z adwokatem, radcą prawnym, doradcą podatkowym lub rzecznikiem patentowym. Stosownie zaś do treści art. 245 § 1–3 powołanej ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. W świetle treści art. 246 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym, o ile wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, natomiast przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Ze wspomnianego przepisu art. 246 § 1 powołanej ustawy wynika, że ciężar udowodnienia braku możliwości pokrycia kosztów postępowania sądowego spoczywa na wnioskującym o przyznanie prawa pomocy. To wnioskodawczyni, jako osoba zainteresowana, winna wykazać zasadność złożonego wniosku oraz spełnienie ustawowych przesłanek. Oceniając przedstawioną przez wnioskodawczynię sytuację majątkową stwierdzić należy, że nie daje ona podstaw do uwzględnienia zgłoszonego przez nią wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Skarżąca argumentuje, że jest osobą schorowaną i wymaga leczenia, zaś koszty leczenia są bardzo wysokie i nie pozwalają jej na opłacenie kosztów sądowych, gdyż ich poniesienie wiązałoby się z rezygnacją z kupna ratujących jej zdrowie leków. W ocenie Sądu przedstawione przez wnioskodawczynię powody ewentualnego zwolnienia skłaniają do odmiennych wniosków. Dochód wnioskodawczyni wynosi [...] zł miesięcznie, zaś w przedmiotowej sprawie koszty sądowe ograniczają się w zasadzie do opłacenia przez stronę wpisu od skargi w wysokości 200,-zł oraz ewentualne opłaty kancelaryjne. Zatem nawet przy uwzględnieniu wydatków związanych z codziennym utrzymaniem i wydatkami na leczenie, skarżąca może partycypować w kosztach postępowania sądowego bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W tym stanie rzeczy należy przyjąć, że rozstrzygnięcie Sądu w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez stronę. W niniejszej sprawie wnioskodawczyni nie wykazała zasadności wniosku o przyznanie prawa pomocy. W ocenie Sądu, H. K. nie wykazała, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, ani nie wykazała, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Sytuacja majątkowa wnioskodawczyni nie została zatem wykazana w stopniu pozwalającym na przyznanie jej przez Sąd prawa pomocy, a to oznacza, że nie wykazano, by spełniona została przesłanka z art. 246 § 1 powołanej wyżej ustawy. Z powyższych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 a contrario ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia. Uzasadnienie J. N. w skardze, a następnie uzupełnionym wnioskiem z dnia 19 marca 2010 r. wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym częściowe zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi J. N., J. N., H. K. i T. N. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2009 r. nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Starosty G. z dnia [...] grudnia 2007 r. nr [...] odmawiającą ustalenia odszkodowania za działkę gruntu nr [...] o pow. [...] ha, położoną w C.. W uzasadnieniu wniosku skarżący podał, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną i czwórką dzieci. Wskazał, że uzyskuje dochód z działalności rolnej w wysokości [...] zł. Ujawnił również, że posiada majątek w postaci domu o powierzchni [...] m2 oraz nieruchomości rolnej o powierzchni [...] ha. Uzasadniając wniosek zaznaczył, że wnosi o częściowe zwolnienie z kosztów sądowych z uwagi na posiadane gospodarstwo rolne i związane z tym duże koszty prowadzenia oraz niską opłacalność produkcji rolniczej. Powyższy wniosek rozpoznany został postanowieniem referendarza sądowego z dnia 10 maja 2010 r., którym odmówiono przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Od powyższego postanowienia J. N., pismem z dnia 21 maja 2010 r., wniósł sprzeciw, w którym powtórzył argumenty zawarte w złożonym wniosku, ponownie podnosząc, że ma na utrzymaniu czworo dzieci i dwójkę starszych osób. Zatem zadeklarowana kwota nie jest wygórowanym dochodem. Wskutek wniesienia sprzeciwu postanowienie referendarza sądowego z dnia 10 maja 2010 r. utraciło moc i dlatego sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega ponownemu rozpoznaniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Stosownie do treści przepisu art. 259 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) od postanowienia referendarza sądowego wnosi się do właściwego wojewódzkiego sądu administracyjnego sprzeciw – w niniejszej sprawie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Zgodnie z art. 260 powołanej ustawy, w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. W niniejszej sprawie taka sytuacja ma miejsce. Prawo pomocy, zgodnie z art. 243 § 1 tej ustawy, może być przyznane osobie fizycznej na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku. Zgodnie z art. 252 § 1 i 2 powołanej ustawy, wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien zawierać oświadczenie strony obejmujące dokładne dane o stanie majątkowym i dochodach, a jeżeli wniosek składa osoba fizyczna, ponadto dokładne dane o stanie rodzinnym oraz oświadczenie strony o niezatrudnieniu lub niepozostawaniu w innym stosunku prawnym z adwokatem, radcą prawnym, doradcą podatkowym lub rzecznikiem patentowym. Stosownie zaś do treści art. 245 § 1–3 powołanej ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. W świetle treści art. 246 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym, o ile wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, natomiast przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Ze wspomnianego przepisu art. 246 § 1 powołanej ustawy wynika, że ciężar udowodnienia braku możliwości pokrycia kosztów postępowania sądowego spoczywa na wnioskującym o przyznanie prawa pomocy. To wnioskodawca, jako osoba zainteresowana, winien wykazać zasadność złożonego wniosku oraz spełnienie ustawowych przesłanek. Oceniając przedstawioną przez wnioskodawcę sytuację majątkową stwierdzić należy, że nie daje ona podstaw do uwzględnienia zgłoszonego przez niego wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Skarżący argumentuje, że ujawniona kwota nie jest nadmiernym dochodem, biorąc pod uwagę, że ma na utrzymaniu sześcioosobową rodzinę. W ocenie Sądu przedstawione przez wnioskodawcę powody ewentualnego zwolnienia skłaniają do odmiennych wniosków. Dochód wnioskodawcy wynosi [...] zł miesięcznie, zaś w przedmiotowej sprawie koszty sądowe ograniczają się w zasadzie do opłacenia przez stronę wpisu od skargi w wysokości 200,-zł oraz ewentualne opłaty kancelaryjne. Zatem nawet przy uwzględnieniu wydatków związanych z codziennym utrzymaniem sześcioosobowej rodziny, skarżący może partycypować w kosztach postępowania sądowego bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W tym stanie rzeczy należy przyjąć, że rozstrzygnięcie Sądu w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez stronę. W niniejszej sprawie wnioskodawca nie wykazał zasadności wniosku o przyznanie prawa pomocy. W ocenie Sądu, J. N. nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, ani nie wykazał, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Sytuacja majątkowa wnioskodawcy nie została zatem wykazana w stopniu pozwalającym na przyznanie mu przez Sąd prawa pomocy, a to oznacza, że nie wykazano, by spełniona została przesłanka z art. 246 § 1 powołanej wyżej ustawy. Z powyższych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 a contrario ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia.