I SA/Wa 333/06
WyrokWSA w Warszawie2006-04-04
Skład orzekający: Gabriela Nowak, Daniela Kozłowska, Joanna Skiba
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja odmawiająca przyznania zasiłku celowego na sfinansowanie wycieczki szkolnej została wydana z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, w szczególności zasad prawdy obiektywnej i wyczerpującego zebrania materiału dowodowego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji naruszyły przepisy postępowania administracyjnego, w tym zasady prawdy obiektywnej (art. 7 KPA) i wszechstronnego zebrania materiału dowodowego (art. 77 KPA), a także obowiązek wyczerpującego uzasadnienia decyzji (art. 107 KPA). Brak było dowodów na wezwanie strony do złożenia dokumentów dotyczących wycieczki, a uzasadnienia decyzji były ogólnikowe i nie wykazywały konkretnych przyczyn odmowy przyznania zasiłku, mimo że jego przyznanie leży w sferze uznania administracyjnego. W związku z tym, zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji zostały uchylone.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi T. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W., która utrzymała w mocy decyzję odmawiającą przyznania zasiłku celowego na sfinansowanie wycieczki szkolnej dla syna. Organ pierwszej instancji odmówił przyznania zasiłku, wskazując na dochód skarżącej przekraczający kryterium dochodowe. Kolegium Odwoławcze podtrzymało decyzję, uznając wycieczkę za niebędącą niezbędną potrzebą i brak udokumentowania kosztów oraz obowiązku uczestnictwa. Skarżąca podniosła, że każda kwota pomocy finansowej ma dla niej istotne znaczenie.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. oraz poprzedzającą ją decyzję Kierownika Działu Pomocy Środowiskowej Ośrodka Pomocy Społecznej w W. Stwierdzono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Gabriela Nowak (spr.) Sędziowie WSA Daniela Kozłowska asesor WSA Joanna Skiba Protokolant Piotr Kabała po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 kwietnia 2006 r. sprawy ze skargi T. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] stycznia 2006 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Prezydenta W. z dnia [...] października 2005 r., nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. .
I SA/Wa 333/06
UZASADNIENIE
Decyzją z dnia [...] stycznia 2006 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. utrzymało w mocy decyzję wydaną z upoważnienia Prezydenta W. przez Kierownika Działu Pomocy Środowiskowej Ośrodka Pomocy Społecznej w W. z dnia [...] października 2005 r., nr [...] odmawiającą przyznania T. G. zasiłku celowego w miesiącu październiku 2005 r. na sfinansowanie całodniowej wycieczki szkolnej dla syna.
W uzasadnieniu decyzji organu pierwszej instancji wskazano, że dochód skarżącej w miesiącu wrześniu 2005 r. wynosił [...] zł. i nie przekroczył wysokości kryterium dochodowego określonego w art. 8 ust. 2 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2004 r., nr 64, poz. 593), które wynosi 316 zł dla osoby w rodzinie, czyli w omawianym przypadku [...] zł dla dwóch osób.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji z dnia [...] stycznia 2006 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. wskazało, że wycieczka szkolna nie stanowi niezbędnej potrzeby, o której jest mowa w art. 3 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej. Ponadto zdaniem organu skarżąca nie udokumentowała kosztu wycieczki, ani nie udowodniła faktu, że udział w niej był obowiązkowy.
Organ podkreślił również, że T. G. wraz z synem jest objęta pomocą społeczną i otrzymuje środki na niezbędne potrzeby, a w okresie od stycznia do lipca 2005 r. otrzymała z Ośrodka Pomocy Społecznej ponad [...] zł, natomiast w październiku 2005 r. otrzymała m. in. zasiłek celowy w wysokości [...] zł. Organ podniósł, że Ośrodek Pomocy Społecznej ma obowiązek uwzględniać potrzeby także innych osób, a w tym takich, które nie osiągają żadnego dochodu.
Skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] stycznia 2006 r., nr [...] złożyła T. G. Skarżąca podniosła, że z uwagi na swoją trudną sytuację życiową każda przyznana kwota pomocy finansowej ma dla niej istotne znaczenie.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. podtrzymało argumenty wskazane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i wniosło o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sad Administracyjny zważył , co następuje:
Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej poprzez ocenę czy zaskarżone akty lub inne czynności organów administracji publicznej nie naruszają prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia.
Zgodnie zaś z przepisem art. 134 § 1 powołanej wyżej ustawy wojewódzki sąd administracyjny orzeka w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Oznacza to, że sąd ma obowiązek dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji nawet wówczas, gdy dany zarzut nie zostanie podniesiony w skardze.
Rozpatrując niniejszą sprawę Sąd uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie.
Naczelnymi zasadami postępowania administracyjnego są: zasada praworządności określona w art. 6 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz zasada dochodzenia prawdy obiektywnej określona w art. 7 kpa, która nakłada na organy prowadzące postępowanie obowiązek wszechstronnego zbadania sprawy tak pod względem faktycznym jak i prawnym w celu ustalenia rzeczywistego stanu sprawy.
Zaniechanie przez organy administracji państwowej podjęcia czynności procesowych zmierzających do zebrania pełnego materiału dowodowego, czyli obowiązku określonego w art. 77 kpa, jest uchybieniem przepisom postępowania administracyjnego, które powoduje wadliwość decyzji.
W niniejszej sprawie mamy do czynienia z tego rodzaju sytuacją.
Zgodnie z art. 39 § 1 ustawy o pomocy społecznej w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej może być przyznany zasiłek celowy, oznacza to, że wysokość zasiłku celowego i fakt jego przyznania leży w sferze uznania administracyjnego. Jednakże organ ma obowiązek uzasadnić swoją decyzję w sposób wyczerpujący i przekonujący. Brak wyczerpującego uzasadnienia może rodzić wątpliwość i wskazywać na dowolność w przyznawanej wysokości zasiłku.
Organ w uzasadnieniu decyzji wskazał, że przyczyną odmowy przyznania zasiłku celowego było niezłożenie przez skarżącą informacji o odpłatności za wycieczkę oraz informacji o konieczności uczestniczenia w tej wycieczce przez ucznia. W aktach sprawy nie ma jednak dowodu, że skarżąca była wzywana do złożenia takiego zaświadczenia, kwestia ta również nie została dostatecznie wyjaśniona przez organ w uzasadnieniach obu decyzji.
Organ podkreślił ponadto, że przy rozpatrywaniu wniosku o przyznanie zasiłku musiał wziąć pod uwagę potrzeby innych osób. Jest to jednak sformułowanie ogólnikowe i nie odnoszące się bezpośrednio do Ośrodka Pomocy Społecznej w W., który wydał decyzję w pierwszej instancji. Organ nie wskazał jakie są konkretne możliwości OPS Dzielnicy [...], jak również, że ten właśnie ośrodek nie miał możliwości przyznania świadczenia w formie zasiłku celowego na sfinansowanie całodniowej wycieczki szkolnej. Nie wskazano na jakie cele i w jakich kwotach ośrodek spożytkował swoje środki.
Organ ma obowiązek zebrać i rozpatrzeć materiał dowodowy w celu ustalenia stanu faktycznego zgodnego z rzeczywistością. Obowiązek ten odnosi się zarówno do kryterium jakie według przepisów ustawy o pomocy społecznej powinna spełniać osoba ubiegająca się o przyznanie zasiłku, jak również okoliczności, które decydują o odmowie jego przyznania. W omawianym przypadku organ tego obowiązku nie wykonał.
Organ nie dopełnił również obowiązku wynikającego z przepisu art. 107 kpa, czyli uzasadnienia faktycznego i prawnego wydawanych decyzji. Zaskarżona decyzja oraz decyzja organu pierwszej instancji nie spełniają tych wymogów.
Okoliczności niniejszej sprawy wskazują na to, iż rozstrzygnięcie nastąpiło z naruszeniem art. 7, 77 § 1 oraz 107 kpa.
Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c powołanej wyżej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło