I SA/Wa 3332/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Iwona Maciejuk (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Dariusz Pirogowicz Sędzia WSA Tomasz Szmydt Protokolant starszy sekretarz sądowy Katarzyna Krynicka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 lutego 2015 r. sprawy ze skargi J.R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] października 2014 r. nr [...] w przedmiocie rozłożenia na raty należności pieniężnej z tytułu świadczeń wypłaconych z funduszu alimentacyjnego oddala skargę. Prezydent Miasta P. decyzją z dnia [...] sierpnia 2014 r. nr [...] po rozpatrzeniu wniosku J. B.-R., rozłożył na raty należność pieniężną z tytułu świadczeń wypłaconych z funduszu alimentacyjnego wynoszącą na dzień wydania decyzji [...] zł. z zastrzeżeniem regulowania rat w terminach i wysokościach określonych w pkt 2 decyzji, ustalił wysokość rat w kwotach: [...] miesięcznie, płatne w terminie do ostatniego dnia każdego miesiąca, począwszy od października 2014 r. Wskazał, że do kwoty świadczeń wypłaconych z funduszu alimentacyjnego dla osoby uprawnionej należy doliczyć odsetki ustawowe. Odsetki ustawowe są naliczane od pierwszego dnia następującego po dniu wypłaty świadczeń z funduszu alimentacyjnego do dnia spłaty. Wpłaconą ratę zalicza się proporcjonalnie na poczet kwoty głównej świadczeń wypłaconych z funduszu alimentacyjnego oraz kwoty ustawowych odsetek w stosunku w jakim, w dniu wpłaty pozostaje kwota główna świadczeń wypłaconych z funduszu alimentacyjnego do kwoty ustawowych odsetek. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał, że decyzją z dnia [...] lutego 2012 r. nr [...] organ ustalił należność z tytułu świadczeń wypłaconych z funduszu alimentacyjnego dla osoby uprawnionej, tj. P. B. za okres od 1 stycznia 2009 r. do 31 sierpnia 2009 r. w łącznej wysokości [...] zł., a następnie ustalił obowiązek ich zwrotu wraz z ustawowymi odsetkami. W dniu [...] lipca 2014 r. do MOPS w P. wpłynęło podanie J. B.-R. w sprawie rozłożenia na raty należności wypłaconych z funduszu alimentacyjnego. Wnioskodawczyni wniosła o rozłożenie należności, wraz z odsetkami na 50 rat, płatnych od października 2014 r. Podniosła, że opłaca czynsz za mieszkanie, rachunek za telefon, wodę, kablówkę, światło, musi też wykupić leki. W sprawie została sporządzona opinia dotycząca sytuacji dochodowej oraz rodzinnej wnioskodawczyni. Organ po zapoznaniu się z treści opinii, przychylili się do prośby wnioskodawczyni, uwzględniając jej wniosek w całości, tj. rozłożył zadłużenie na raty, płatne od października 2014 r., w wysokości po [...] zł. miesięcznie. W odwołaniu od decyzji J. B.-R. zakwestionowała kwotę [...] zł. z tytułu świadczeń wypłaconych z funduszu alimentacyjnego. Podniosła też, że organ nie wskazał, w decyzji na ile konkretnie rat organ rozłożył jej kwotę zadłużenia a w związku z tym przez ile czasu będzie spłacać zobowiązanie wobec organu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. decyzją z dnia [...] października 2014 r. nr [...] utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu organ wskazał, że materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia sprawy stanowią przepisy ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów. Zgodnie z art. 30 ust. 2 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów, organ właściwy wierzyciela może na wniosek dłużnika alimentacyjnego umorzyć jego należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego łącznie z odsetkami w całości lub w części, odroczyć termin płatności albo rozłożyć na raty, uwzględniając sytuację dochodową i rodzinną. Odnosząc się do kwestionowania przez stronę kwoty [...] zł. z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego organ wskazał, że z akt sprawy wynika, iż obowiązek zwrotu tejże kwoty jako należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego dla osoby uprawnionej – P.B. został ustalony decyzją z dnia [...] lutego 2012 r. nr [...]. Decyzja ta została prawidłowo doręczona odwołującej się w dniu 21 lutego 2012 r. J.B. – R. nie odwołała się od tej decyzji i stała się ona prawomocna. W treści tej decyzji organ bardzo szczegółowo wyjaśnił sposób wyliczenia kwoty [...] zł. SKO wskazało, że przedmiotem postępowania w sprawie niniejszej jest rozłożenie zaakceptowanej przez odwołującą się decyzją z dnia [...] lutego 2012 r. nr [...] należności w kwocie [...] zł. na raty. Kwestionowanie tej należności na tym etapie postępowania organ uznał za spóźnione, niecelowe i niezasadne. Rozłożenie należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego nastąpiło na wniosek odwołującej się. Ze zgromadzonej sprawie dokumentacji wynika, że odwołująca się prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe. Mieszka w lokalu własnościowym o powierzchni [...] m2. Łączne koszty związane z utrzymaniem mieszkania wynoszą [...] zł. Źródłem dochodu odwołującej się jest renta rodzinna w wysokości [...] zł. Z oświadczenia odwołującej się wynika, że leczy się ona z powodu cukrzycy typu A, nadciśnienia, a koszty związane z leczeniem wynoszą [...] zł. miesięcznie. Odwołująca się nie posiada samochodu, gruntu, zasobów pieniężnych, przedmiotów wartościowych. Nie korzysta z pomocy społecznej ośrodka pomocy społecznej. Kolegium stwierdziło, iż sytuacja dochodowa i rodzinna stwarza podstawę do rozłożenia odwołującej się należności w kwocie [...] zł. z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego na miesięczne raty w wysokości [...] zł., płatne zgodnie z wnioskiem odwołującej się od października 2014 r. Organ wskazał też, że w kwestii szczegółowego harmonogramu spłaty zadłużenia strona uzyska informację w MOPS w P. Dział Świadczeń Rodzinnych. Decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] października 2014 r. nr [...] stała się przedmiotem skargi J. B.-R. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Skarżąca podniosła, iż nie zgadza się z zaskarżoną decyzją. Wskazała, że organ rozpatrywał sprawę przez dwa miesiące w sytuacji, gdy miał na to 30 dni. Podniosła, iż w treści decyzji brak jest nazwiska i imienia prezesa SKO, co powoduje, że decyzja nie ma mocy prawnej. Skarżąca podkreśliła, że nigdy nie była dłużnikiem alimentacyjnym, brak jest danych, czy uprawniona P. B. otrzymywała jakiekolwiek kwoty świadczeń. Skarżąca nie znajduje uzasadnienia dla konieczności spłaty w ratach środków, o których mowa w decyzji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie, powołując się na ustalenia dokonane w zaskarżonej decyzji. Dodatkowo podało, że organ w decyzji z dnia [...] lutego 2012 r. bardzo szczegółowo wyjaśnił stronie sposób wyliczenia kwoty [...] zł. Przedmiotem niniejszej sprawy jest zaś wyłącznie rozłożenie należności na raty. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga nie jest zasadna. W ocenie Sądu, zarówno zaskarżona decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. jak i decyzja organu I instancji odpowiadają prawu. Organy prawidłowo zastosowały przepisy prawa procesowego, tj. ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2013 r., poz. 267), oraz prawa materialnego, tj. przepisy ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (Dz. U. 2012 r., poz. 1228 ze zm.). Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia obu organów stanowił przepis art. 30 ust. 2 powołanej ustawy, zgodnie z którym organ właściwy wierzyciela może na wniosek dłużnika alimentacyjnego umorzyć jego należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego łącznie z odsetkami w całości lub w części, odroczyć termin płatności albo rozłożyć na raty, uwzględniając sytuację dochodową i rodzinną. Podejmowana w tym trybie decyzja, ma niewątpliwie charakter uznaniowy, na co wskazuje użyty w redakcji tego przepisu zwrot "może" w odniesieniu do instytucji umorzenia należności wraz z odsetkami (w całości lub części), rozłożenia na raty czy odroczenia terminu płatności. Oznacza to, że organ może, lecz nie musi uwzględnić wniosku strony. Wskazany przepis prawa materialnego wyraźnie upoważnia organ do działania na zasadzie uznania, jednocześnie przyznając temu organowi możliwość kształtowania treści rozstrzygnięcia. W sprawie niniejszej organ przychylił się do prośby strony i zgodnie z jej wnioskiem rozłożył należność pieniężną z tytułu świadczeń wypłaconych z funduszu alimentacyjnego wynoszącą na dzień wydania decyzji [...] zł na raty i ustalił wysokość rat. Pozytywnie rozpoznając sprawę z wniosku strony, organ wyjaśnił i rozważył wszelkie istotne dla jej rozstrzygnięcia okoliczności. Organ wziął pod uwagę argumenty strony dotyczące sytuacji osobistej i dochodowej. Przede wszystkim organ zasadnie wskazał, że z akt sprawy wynika, iż obowiązek zwrotu podanej wyżej kwoty jako należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego dla osoby uprawnionej – P.B. wraz z odsetkami został ustalony decyzją z dnia [...] lutego 2012 r. nr [...] (art. 27 ust. 1 i 1a ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów). Od decyzji tej strona nie odwołała się i stała się ona prawomocna. W treści tej decyzji organ wyjaśnił sposób wyliczenia kwoty [...] zł. Z akt sprawy nie wynika, aby decyzja ta została wyeliminowana z obrotu prawnego. Sąd podkreśla, że przedmiotem niniejszej sprawy jest wyłącznie decyzja SKO w P. utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji z dnia [...] sierpnia 2014 r., którą rozłożono na wniosek skarżącej należność pieniężną na raty. Decyzja ta jest w ocenie Sądu prawidłowa. Sąd nie ma podstaw, aby w niniejszym postępowaniu poddać kontroli decyzję ustalającą zwrot należności z tytułu świadczeń wypłaconych z funduszu alimentacyjnego. Powyższe wykracza bowiem poza zakres niniejszej sprawy. Zgodnie zaś z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Jednocześnie, stosownie do art. 134 § 2 powołanej ustawy, Sąd nie może wydać orzeczenia na niekorzyść skarżącego, chyba że stwierdzi naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności. W sprawie niniejszej Sąd nie stwierdził naruszenia prawa skutkującego stwierdzeniem nieważności, stąd też oddalił skargę na pozytywną dla strony i prawidłową jednocześnie decyzję SKO w P. Organ nie miał obowiązku zamieszczania w decyzji szczegółowego harmonogramu spłaty zadłużenia. Jednocześnie odnosząc się do zarzutu skargi Sąd wskazuje, iż organ nie miał obowiązku przywoływania w zaskarżonej decyzji imienia i nazwiska prezesa SKO w P. Kwestia ta nie ma znaczenia dla zgodności z prawem zaskarżonej decyzji. Zgodnie z art. 18 ust. 1 zdanie pierwsze ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz. U. z 2001 r. Nr 79, poz. 856 ze zm.), kolegium orzeka w składzie trzyosobowym, chyba że przepisy szczególne stanowią inaczej. Zaskarżona decyzja została podpisana przez trzech członków SKO w P, których imiona i nazwiska zostały w decyzji wskazane, a zatem zarzut skargi jest niezasadny. Postępowanie odwoławcze, jak wynika z akt sprawy, istotnie zakończyło się w terminie późniejszym niż przewiduje przepis art. 35 § 3 k.p.a., jednakże powyższe uchybienie pozostaje bez wpływu na wynik niniejszej sprawy. Strona miała możliwość kwestionowania odrębnie, we właściwym czasie, faktu niewydania przez organ odwoławczy decyzji w terminie jednego miesiąca, po wcześniejszym wyczerpaniu środka zaskarżenia. Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w wyroku.