I SA/Wa 342/07
WyrokWSA w Warszawie2007-04-18
Skład orzekający: Gabriela Nowak, Emilia Lewandowska, Tomasz Wykowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi, która uchyliła decyzję Wojewody stwierdzającą nieważność decyzji Kierownika Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami, została wydana z naruszeniem zasady czynnego udziału strony w postępowaniu?Ratio decidendi
Zaskarżona decyzja Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi została wydana z naruszeniem zasady czynnego udziału strony w postępowaniu (art. 10 § 1 k.p.a.), ponieważ organ odwoławczy nie zapewnił właściwego udziału stronom postępowania, kierując decyzje do urzędów miejskich zamiast do faktycznych podmiotów będących stronami. Naruszenie to uzasadnia uchylenie zaskarżonej decyzji.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi Skarbu Państwa reprezentowanego przez Prezydenta Miasta P. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] grudnia 2006 r. stwierdzającą nieważność decyzji Wojewody, która z kolei uchyliła decyzję Kierownika Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami z dnia [...] września 1986 r. w części dotyczącej ustalenia Spółdzielni [...] kandydatem na nabywcę działek. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów k.p.a. i ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz wniósł o uchylenie decyzji Ministra i merytoryczne rozpatrzenie sprawy.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi; stwierdzono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu; zasądzono od Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi na rzecz Skarbu Państwa reprezentowanego przez Prezydenta Miasta P. kwotę tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Gabriela Nowak Sędziowie WSA Emilia Lewandowska /spr./ Asesor WSA Tomasz Wykowski Protokolant Magdalena Zając po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 kwietnia 2007 r. sprawy ze skargi Skarbu Państwa reprezentowanego przez Prezydenta Miasta P. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] grudnia 2006 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi na rzecz Skarbu Państwa reprezentowanego przez Prezydenta Miasta P. kwotę [...] (słownie [...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi decyzją z dnia [...] grudnia 2006 r., nr [...] po rozpatrzeniu odwołania [...] Spółdzielni [...] w B. uchylił decyzję Wojewody [...] z dnia [...] października 2003 r., nr [...] stwierdzającą nieważność decyzji Kierownika Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami Urzędu Miejskiego w B. z dnia [...] września 1986 r., nr [...] w części dotyczącej ustalenia [...] Spółdzielni [...] w B. kandydatem na nabywcę działek nr [...], położonych w B., w obrębie [...] i umorzył postępowanie w sprawie.
Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi uznał, że Wojewoda [...] nie był organem właściwym w przedmiocie rozpoznania wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji Kierownika Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami Urzędu Miejskiego w B. z dnia [...] września 1986 r. Zdaniem organu odwoławczego organem właściwym w przedmiotowej sprawie jest właściwe miejscowo samorządowe kolegium odwoławcze.
Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł Skarb Państwa reprezentowany przez Prezydenta Miasta P.
Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie art. 17 kpa oraz art. 23 w związku z art. 9 a ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2004 r., Nr 261, poz. 2603 ze zm.) i wniesiono o jej uchylenie oraz zobowiązanie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi do merytorycznego rozpatrzenia sprawy.
W odpowiedzi na skargę Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości, przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji. Ponadto, co wymaga podkreślenia, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
Skarga jest uzasadniona, bowiem zaskarżona decyzja Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] grudnia 2006 r. narusza prawo w stopniu uzasadniającym jej uchylenie.
W ocenie Sądu zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem określonej w art. 10 § 1 kpa zasady czynnego udziału strony w toczącym się postępowaniu. Zgodnie z powołanym art. 10 § 1 kpa organy administracji publicznej obowiązane są zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Podkreślić należy, że zasada czynnego udziału strony w postępowaniu jest jedną z podstawowych zasad postępowania administracyjnego. Naruszenie prawa strony do czynnego udziału w postępowaniu stanowi zaś przesłankę wznowienia postępowania określoną w art. 145 § 1 pkt 4 kpa.
Ze zgromadzonego w rozpoznawanej sprawie materiału dowodowego wynika, że decyzja organu pierwszej instancji, podobnie jak zawiadomienie z dnia [...] lipca 2003 r. informujące o przybliżonym terminie rozpoznania wniosku Prezydenta Miasta P. o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia [...] września 1986 r. w części dotyczącej działek nr [...], a także pismo z dnia [...] grudnia 2003 r. przekazujące do Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi odwołanie [...] Spółdzielni [...] w B. od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] października 2003 r. skierowane zostały między innymi do Urzędu Miejskiego w P. oraz do Urzędu Miejskiego w B. Organ odwoławczy rozpoznając sprawę, podobnie jak organ pierwszej instancji adresatami zaskarżonej decyzji uczynił wskazane urzędy miejskie. Tymczasem z akt przedmiotowej sprawy wynika, że wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia [...] września 1986 r., dotyczącej działek położonych na terenie B., stanowiących pierwotnie własność Skarbu Państwa, złożony został przez Prezydenta Miasta P. jako reprezentanta miasta na prawach powiatu. Innymi słowy wskazany wniosek złożony został przez Prezydenta Miasta P. pełniącego funkcję starosty. Do wiadomości wniosek ten przesłany zaś został Prezydentowi Miasta B. - wykonującego zadania z zakresu administracji rządowej. Zaznaczyć w tym miejscu trzeba, że prezydent miasta na prawach powiatu może pełnić zarówno funkcję starosty, wykonując szereg kompetencji z zakresu administracji rządowej (m.in. reprezentując Skarb Państwa w sprawach gospodarowania nieruchomościami), jak też występować jako organ gminy. Skierowanie zatem decyzji do urzędów miejskich, będących w istocie jednostkami organizacyjnymi zapewniającymi obsługę administracyjną, organizacyjną i techniczną (tzw. aparat pomocniczy), bez wyraźnego określenia organu stanowi, w ocenie Sądu, naruszenie zasady wyrażonej w art. 10 § 1 kpa, z której wynika obowiązek zapewnienia stronie czynnego udziału w każdym stadium postępowania. Skoro wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia [...] września 1986 r. złożony został przez Prezydenta Miasta P. - jako reprezentanta miasta na prawach powiatu i dodatkowo przesłany on został do wiadomości Prezydentowi Miasta B. - wykonującego zadania z zakresu administracji rządowej, zaś organ pierwszej instancji potraktował jako strony urzędy miejskie, obowiązkiem organu odwoławczego było podjęcie stosownych działań mających na celu ustalenie jakie faktycznie podmioty są stronami niniejszego postępowania. Uczynienie adresatami decyzji urzędów miejskich powoduje, że nie można uznać, iż decyzje doręczone zostały podmiotom będącym stronami tego postępowania.
W świetle powyższego stwierdzić należy, że zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem zasady czynnego udziału strony w postępowaniu. Zdaniem Sądu organ odwoławczy zobowiązany był w ramach obowiązków wynikających z art. 10 § 1 kpa oraz w ramach zadań związanych z całościowym rozpoznaniem sprawy do dokładnego wyjaśnienia i rozważenia jakie konkretnie podmioty są stronami niniejszego postępowania. Powyższe uchybienie uzasadnia uchylenie zaskarżonej decyzji jako wydanej z naruszeniem powołanego art. 10 § 1 kpa. Mając zaś na uwadze, że zaskarżona decyzja podlega uchyleniu ze wskazanych wyżej przyczyny Sąd nie badał merytorycznie zaskarżonej decyzji pod względem jej zgodności z prawem.
W tej sytuacji Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b i art. 152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji. O kosztach orzeczono na mocy art. 200 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło