I SA/Wa 366/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Apostolidis Sędziowie: WSA Jolanta Dargas (spr.) WSA Elżbieta Sobielarska Protokolant referent stażysta Małgorzata Sieczkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 lipca 2014 r. wniosku "Stowarzyszenia [...] w W. o dopuszczenie do udziału w postępowaniu w sprawie ze skargi J. Z., A. J., I. F., B. O., E. K., L. Z., M. M., R. M., R. O. i Z. B. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] listopada 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zawieszenia postępowania postanawia odmówić dopuszczenia do udziału w postępowaniu sądowym "Stowarzyszenia [...] w W. J. Z., L. Z., M. M., I. F., A. J., B. O., R. O., E. K., R. M. i Z. B. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] listopada 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zawieszenia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności orzeczenia administracyjnego Prezydium Rady Narodowej W. z dnia [...] kwietnia 1967 nr [...] orzekającego o odmowie ustanowienia prawa użytkowania wieczystego spadkobiercom S. B., gruntu nieruchomości [...], położonej przy ul. [...] Wnioskiem z dnia 13 maja 2013 r. "Stowarzyszenie [...]" w W. reprezentowane przez przedstawiciela A. J. wniosło o dopuszczenie do udziału w niniejszym postępowaniu sądowym. We wniosku podana został lista członków Stowarzyszenia, z której wynikało, że poza K. M. jego członkami są skarżący J. Z., L. Z., I. F., A. J., E. K. i R. M. Przy piśmie z dnia 13 czerwca 2013 r. Stowarzyszenie przekazało zaświadczenie wydane przez Prezydenta W., z którego wynikało że wnioskodawca jest stowarzyszeniem zwykłym wpisanym do rejestru pod numerem [...]. Dodatkowo wnioskodawca przedłożył regulamin Stowarzyszenia. W jego pkt 4 wskazano, że celem Stowarzyszenia jest "działanie na rzecz uznania i rozliczenia przez Miasto W. [...], wkładu inwestycyjnego, zrzeszonych inwestorów indywidualnych w odbudowę, rozwój i podnoszenie standardu kamienicy przy ul. [...] w W. od 1945 r., poprzez wkład finansowy na odbudowę, samodzielnie inwestycje w kamienicę (nadbudowa), wniesienie własnej nieruchomości (mieszkanie), a co za tym idzie, przeciwdziałanie wszelkim nieprawidłowościom w oparciu o posiadane dokumenty i wiedzę, przy zgłaszanych roszczeniach". Pismem z dnia 17 kwietnia 2014 r. Stowarzyszenie ponowiło swój wniosek o dopuszczenie do udziału w postępowaniu wskazując, że członkami Stowarzyszenia są skarżący J. Z., L. Z., I. F., A. J., E. K. i R. M. W dniu 22 kwietnia 2014 r. Stowarzyszenie złożyło do Sądu pismo, w którym poinformowało że "otrzymali" pismo informujące o przekazaniu administracji kamienicy przy ul. [...], spółce "P.". Dodatkowo dołączyli m. in pismo Zakładu Gospodarowania Nieruchomościami w [...] z dnia 2 kwietnia 2014 r. z którego wynikało, że budynek przy ul. [...] stanowi obecnie współwłasność spadkobierców dawnych właścicieli nieruchomości oraz osób, które wykupiły lokale. W ocenie członków Stowarzyszenia sytuacja ta spowoduje utratę przez nich kamienicy w której zamieszkują oraz środków finansowych, które włożyli w odbudowę nieruchomości oraz jej należyte utrzymanie. W piśmie z dnia 20 czerwca 2014 r. Stowarzyszenie wskazało, że jego obecnym członkiem jest również Z. B.. Ponadto organizacja wskazała, że uzasadnione są jej zdaniem wątpliwości, co do istniejących praw spadkowych po byłym właścicielu nieruchomości oraz to, że w związku ze zmianami właścicielskimi kamienicy, członkowie Stowarzyszenia występują z roszczeniami finansowymi za poczynione na nieruchomości nakłady. W dniu 11 lipca 2014 r. uczestnik postępowania P. M. wniósł o niedopuszczenie Stowarzyszenia do postępowania sądowego, wskazując jednocześnie, że pismem z dnia 16 czerwca 2014 r. wystąpił do Prezydenta W. o rozwiązanie Stowarzyszenia z uwagi na fakt, że organizacja ta rażąco narusza prawo i w sposób nieuprawniony wkracza w prawa i wolności właścicieli kamienicy przy ul. [...]. Pismem z dnia 10 lipca 2014 r. Stowarzyszenie, po raz kolejny podniosło, że posiada w sprawie interes prawny. W ocenie wnioskodawcy Stowarzyszenie dba nie tylko o własny interes, ale również wskazując na rażące błędy organów administracji w wydawanych przez nie decyzjach, dba o mienie ogółu, czyli W. Ponadto w postępowaniu administracyjnym członkowie Stowarzyszenia wykazali ponad wszelką wątpliwość, że przyznanie spadkobiercom byłego właściciela nieruchomości prawa użytkowania wieczystego gruntu, na którym posadowiona jest kamienica jest de facto otwarciem drogi dla spadkobierców byłego właściciela do odzyskania całej nieruchomości, co byłoby sprzeczne ze zobowiązaniami i postanowieniami podjętymi przez byłych właścicieli względem mieszkańców. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 33 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a., udział w charakterze uczestnika może zgłosić również osoba, która nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym, jeżeli wynik tego postępowania dotyczy jej interesu prawnego, a także organizacja społeczna, o której mowa w art. 25 § 4 P.p.s.a., w sprawach innych osób, jeżeli sprawa dotyczy zakresu jej statutowej działalności. Z kolei art. 25 § 4 P.p.s.a. przyznaje zdolność sądową organizacjom społecznym, choćby nie posiadały one osobowości prawnej, w zakresie ich statutowej działalności w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób. Wydanie postanowienia o dopuszczeniu bądź odmowie dopuszczenia danej organizacji społecznej do udziału w postępowaniu uzależnione jest zatem od tego, czy sprawa, w której organizacja społeczna chce uczestniczyć, dotyczy jej statutowej działalności. Rozpoznanie wniosku o dopuszczenie organizacji społecznej do udziału w postępowaniu sądowoadministracyjnym na podstawie art. 33 § 2 P.p.s.a. wymaga ponadto wyjaśnienia, czy organizacja ta w postępowaniu realizuje tylko indywidualne interesy osób należących do niej, czy też działania te mają lub mogą mieć znaczenie dla interesu ogólnospołecznego. Zgodnie z treścią art. 1 ust. 3 ustawy z dnia 7 kwietnia 1989 r. – Prawo o stowarzyszeniach (t.j. Dz.U. z 2001 r. Nr 79, poz. 855) Stowarzyszenia mają prawo wypowiadania się w sprawach publicznych, co jest formą realizacji gwarantowanej przepisami Konstytucji wolności zrzeszania się oraz prawa czynnego uczestniczenia w życiu publicznym. W sytuacji gdy wnoszące o dopuszczenie do udziału w sprawie stowarzyszenie jest organizacją społeczną, o której mowa w art. 25 § 4 p.p.s.a. (co nie jest sporne w niniejszej sprawie), sąd powinien zbadać, czy sprawa, do której udział stowarzyszenie zgłosiło dotyczy zakresu jego statutowej działalności oraz czy realizuje w ten sposób interes społeczny i te przesłanki winny stanowić podstawę rozstrzygnięcia Sądu w przedmiocie dopuszczenia do udziału w sprawie. Odnosząc przedmiot niniejszej sprawy do treści wniosku, Sąd uznał że przedstawione przez wnioskodawcę argumenty nie uzasadniają dopuszczenia tej organizacji społecznej jako uczestnika do toczącego się postępowania. Przede wszystkim zdaniem Sądu Stowarzyszenie nie przedstawiło żadnych argumentów, które przemawiałyby za jego udziałem w niniejszym postępowaniu. Jak wynika z dokumentacji przedstawionej przez przedstawiciela Stowarzyszenia, jego członkowie są jednocześnie skarżącymi oraz najemcami lokali komunalnych położonych w kamienicy przy ul. [...]. Celem zaś powołanego Stowarzyszenia jak wskazuje nazwa oraz zapisy regulaminu, jest rozliczenie nakładów poczynionych przez członków Stowarzyszenia na posiadanej przez nich nieruchomości, która pozostaje współwłasnością spadkobierców dawnych właścicieli nieruchomości oraz osób, które wykupiły zajmowane lokale. W ocenie Sądu działania Stowarzyszenia nie mają znaczenia dla interesu ogólnospołecznego. Stowarzyszenie nie wykazało w żaden sposób, aby jego udział w postępowaniu sądowym miał wykraczać poza formę popierania konkretnych interesów określonych podmiotów, którymi są członkowie Stowarzyszenia, będący jednocześnie najemcami lokali komunalnych znajdujących się na sporne nieruchomości. Zdaniem Sądu nie sposób przyjąć, że Stowarzyszeniu wnioskującemu o dopuszczenie do udziału w postępowaniu, chodziło wyłącznie o wykonywanie funkcji kontroli społecznej. Tymczasem w doktrynie podkreśla się, że udział organizacji społecznej w sprawie innych osób nie może służyć partykularnym interesom samej organizacji lub jej członków, lecz musi odpowiadać racjonalnie pojmowanej kontroli społecznej nad toczącym się postępowaniem w indywidualnej sprawie (vide: B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 1996, s. 226). Tym samym uznać należało, że wniosek Stowarzyszenia o dopuszczenie do udziału w postępowaniu sądowoadministracyjnym nie został w żaden sposób uzasadniony, że za jego udziałem przemawia interes społeczny. Reasumując zdaniem składu orzekającego udział stowarzyszenia w tym postępowaniu nie realizowałby zatem interesu społecznego, a jedynie partykularne finansowe interesy jego członków (w większości skarżących w niniejszej sprawie), a taka forma uczestnictwa w postępowaniu nie jest przewidziana przepisami prawa. W tym stanie rzeczy Sąd działając na podstawie art. 33 § 2 P.p.s.a. odmówił dopuszczenia do udziału w charakterze uczestnika postępowania Stowarzyszenie [...]" w W.