I SA/Wa 370/09

PostanowienieWSA w Warszawie2009-05-20

Skład orzekający: Lucyna Picho

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która jest właścicielem nieruchomości, otrzymuje emeryturę i jest wspierana przez dzieci, może zostać zwolniona od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnosądowym?
Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy osobie fizycznej, uznając, że jej sytuacja majątkowa nie uzasadnia zwolnienia od kosztów sądowych. Pomimo podeszłego wieku i wydatków związanych ze zdrowiem, skarżąca otrzymuje emeryturę, jest właścicielką nieruchomości i jest wspierana przez dzieci, co pozwala jej na partycypowanie w kosztach postępowania, w tym opłacenie wpisu sądowego.
Stan faktyczny
Skarżąca W. M. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w związku ze skargą na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego dotyczącą przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności. Wnioskodawczyni podała, że jest osobą starszą, inwalidką, utrzymuje się z emerytury, ponosi wysokie koszty leczenia i utrzymania, a także jest współwłaścicielką nieruchomości. Sąd analizował jej sytuację materialną, w tym dochody, wydatki i posiadany majątek.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania W. M. prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Lucyna Picho Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 20 maja 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku W. M. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi W. M., D. Ż. i I. Ż. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] stycznia 2009 r., nr [...] w przedmiocie przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności postanawia: odmówić przyznania W. M. prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. W związku ze złożoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargą na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] stycznia 2009 r., nr [...] wydaną w przedmiocie przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności, skarżąca W. M. wystąpiła z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W oświadczeniu złożonym na urzędowym formularzu, skarżąca podała, że jest osobą w podeszłym wieku, inwalidką o dużej niepełnosprawności ruchowej, wymaga stałego przyjmowania leków i pomocy osób trzecich. Wnioskodawczyni wskazała również, że utrzymuje się wyłącznie z emerytury w wysokości [...] zł (do dochodu wliczony jest dodatek pielęgnacyjny w wysokości [...] zł). Strona zaznaczyła, że nie posiada żadnych zasobów pieniężnych, a w utrzymaniu i opiece częściowo pomagają jej dzieci, z których każde jest współwłaścicielem 1/3 domu przy ul. [...] i współużykownikiem wieczystym do 1/3 działki nr [...] o powierzchni [...] m2. W. M. podała, że za gaz, elektryczność, wodę i centralne ogrzewania płaci co miesiąc [...] zł, za korzystanie z telefonu i telewizji – [...] zł, czynsz i podatek od nieruchomości [...] zł, porady lekarskie – [...] zł, leki [...] zł, rehabilitację [...] zł, opłaty za korzystanie z taksówki – [...] zł, pomoc pielęgniarki – [...] zł, pozostałą kwotę w wysokości [...] zł strona przeznacza na zakup żywności dietetycznej i zakup odzieży. Jako majątek wnioskodawczyni wymieniła dom w segmencie (4/6 udziału) o powierzchni [...] m2 i działkę nr [...] o powierzchni [...] m2, jednopokojowe mieszkanie spółdzielcze własnościowe o powierzchni [...] m2, miejsce postojowe w hali garażowej o powierzchni [...] m2. Skarżąca wskazała również, że dom przy ul. [...] wymaga nieustannych napraw, w tym wymiany okien, dachu, instalacji co, schodów, koszty z tym związane pokrywają współwłaściciele D. Ż. i I. Ż. Na wstępie stwierdzić należy, że zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje: 1) w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania, 2) w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków, albo od opłat sądowych i wydatków, lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 1, § 2 i § 3 powołanej ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Analizując sytuację majątkową przedstawioną przez skarżącą uznać należało, że nie daje ona podstaw do uwzględnienia zgłoszonego przez nią wniosku. W pierwszej kolejności zaznaczyć należy, że celem instytucji jaką jest prawo pomocy jest udzielenie wsparcia w pierwszej kolejności osobom, które z uwagi na bardzo niskie dochody, bądź też nieuzyskujące żadnych dochodów lub też z innych względów znalazły się w szczególnie trudnej sytuacji materialnej. Pomoc ma więc umożliwić rozpoznanie ich sprawy przed sądem lub też ułatwić im skorzystanie z usług profesjonalnego pełnomocnika. Zauważyć należy, że skarżąca co miesiąc regularnie uzyskuje niemałe świadczenie emerytalne, ma zabezpieczone potrzeby bytowe w tym jak wykazała jest właścicielką dwóch nieruchomości lokalowych domu i mieszkania. Nie można więc uznać ją za osobę ubogą. Faktem jest, że jako osoba w podeszłym wieku zmuszona jest ponosić zwiększone wydatki na zdrowie, jednak nie jest to okoliczność nadzwyczajna ponadto z wyjaśnień strony wynika, że w utrzymaniu i opiece wspiera ją córka i syn. Wydaje się więc, że nawet przy uwzględnieniu wydatków związanych z codziennym utrzymaniem, wyżywieniem, zakupem leków W. M. może w pełni partycypować w kosztach postępowania sądowego. Nadmienić należy, że na obecnym etapie postępowania sądowego koszty te ograniczają się w zasadzie do opłacenia przez stronę wpisu od skargi w wysokości 200 zł (przy czym zaznaczyć należy, że w sprawie współskarżącymi oprócz wnioskodawczyni są jej syn i córka i w tej sytuacji ciężar opłacenia choćby wpisu sądowego będzie spoczywał solidarnie na W. M., D. Ż. i I. Ż., a opłacenie go przez jedną ze stron zwolni pozostałe) oraz do uiszczenia przez skarżących ewentualnych opłat kancelaryjnych. Wobec powyższego, na podstawie art. 258 § 1 i 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, odmówiono przyznania prawa pomocy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło