I SA/Wa 370/09

WyrokWSA w Warszawie2009-09-18

Skład orzekający: Emilia Lewandowska, Daniela Kozłowska, Bogdan Wolski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji prawidłowo określił opłatę za przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności z zastosowaniem bonifikaty, uwzględniając przepisy ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz uchwały rady gminy w sprawie udzielania bonifikat?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji prawidłowo określiły opłatę za przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności z zastosowaniem bonifikaty. Spełnione zostały przesłanki do przekształcenia i udzielenia bonifikaty zgodnie z przepisami ustawy o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości oraz uchwały Rady Warszawy. Organ prawidłowo zastosował przepisy dotyczące ustalania opłaty na podstawie operatu szacunkowego i nie naruszył prawa, pouczając o konsekwencjach zwrotu bonifikaty w przypadku zbycia nieruchomości lub wykorzystania jej na inne cele.
Stan faktyczny
Skarżący wnieśli skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego nieruchomości w prawo własności, ustaleniu opłaty z bonifikatą oraz określeniu ostatecznej kwoty opłaty. Skarżący zarzucili naruszenie przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz k.p.a. Wnioski o przekształcenie i bonifikatę były składane w latach 1999-2008. Prezydent ustalił opłatę z bonifikatą 95% na podstawie operatu szacunkowego z marca 2008 r. SKO utrzymało decyzję, wskazując na obligatoryjność zwrotu bonifikaty w określonych przypadkach i brak możliwości uwzględnienia aktualizacji opłaty rocznej z 2006 r. do wniosku złożonego w 1999 r.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Emilia Lewandowska Sędziowie Sędzia WSA Daniela Kozłowska (spr.) Sędzia WSA Bogdan Wolski Protokolant Monika Chorzewska-Korczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 września 2009 r. sprawy ze skargi W. M., D. Z. oraz I. Z. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] stycznia 2009 r. nr [...] w przedmiocie przekształcenia użytkowania wieczystego w prawo własności oddala skargę. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z dnia [...] stycznia 2009 r. nr [...], po rozpatrzeniu odwołania W. M., I. Z. i D. Z., utrzymało w mocy decyzję Prezydenta W. z dnia [...] grudnia 2008 r. nr [...], orzekającej w pkt 1 o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego nieruchomości gruntowej położonej w W. przy ul. [...], oznaczonej jako działka ewidencyjna nr [...] o pow. [...] ha w prawo własności, w pkt 3 o określeniu z tego tytułu opłaty w kwocie [...] zł, w pkt 4 o udzieleniu bonifikaty od opłaty wskazanej w pkt 3 w wysokości 95 % i w pkt 5 o ustaleniu opłaty za przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości po udzieleniu bonifikaty opisanej w pkt 4 w wysokości [...] zł. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. przedstawiło następujący stan sprawy: W dniu 23 marca 1999 r. W. M. złożyła wniosek o przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności ww. nieruchomości, który ponowiła w dniu 28 grudnia 2000 r. Z kolei w dniu 17 września 2007 r. został złożony wniosek przez I. Z. i D. Z. ww. zakresie. Następnie wnioskiem z dnia 2 lipca 2008 r. W. M. i D. Z. i z dnia 4 lipca 2008 r. I. Z. wnieśli o udzielenie bonifikaty wynikającej z przepisów uchwały Rady W. z dnia [...] maja 2008 r. nr [...] w sprawie wyrażenia zgody na udzielanie bonifikaty osobom fizycznym od opłat za przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości (Dz. U. Woj. Maz. z 2008 r. Nr 79). Prezydent W. decyzją z dnia [...] grudnia 2008 r. orzekł o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego przysługującego W. M., I. Z. i D. Z. do działki nr [...] o pow. [...] ha położonej w W. w prawo własności i ustalił opłatę z tytułu przekształcenia na kwotę [...] zł., z zastosowaniem bonifikaty w wysokości 95 %, co stanowi kwotę [...] zł. Opłata za przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności została ustalona na kwotę [...] zł. Organ pierwszej instancji w uzasadnieniu decyzji wskazał, że zostały spełnione przesłanki do przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności przedmiotowej nieruchomości. Opłata zaś za przekształcenie została ustalona w oparciu o wartość nieruchomości określoną w dniu 11 marca 2008 r. przez rzeczoznawcę majątkowego. Od powyższej decyzji odwołanie złożyli W. M., I. Z. i D. Z., wnosząc o odstąpienie "żądania zwrotu bonifikaty wynoszącej [...] zł". Skarżący wskazali na niekorzystne położenie nieruchomości, nie negując wyceny sporządzonej przez rzeczoznawcę. Ponadto w uzupełnieniu odwołania skarżący podnieśli, że decyzja z dnia [...] grudnia 2008 r. została wydana z naruszeniem prawa, gdyż aktualizacja opłaty z tytułu użytkowania wieczystego gruntu nastąpiła w dniu 24 kwietnia 2008 r. na posiedzeniu Sądu Rejonowego W. z kwoty 191,00 zł rocznie do kwoty 800,00 zł. Rozpatrując to odwołanie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z dnia [...] stycznia 2009 r. utrzymało w mocy decyzję Prezydenta W. z dnia [...] grudnia 2008 r. W uzasadnieniu decyzji organ przytoczył treść art. 4 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości (Dz. U. Nr 175, poz. 1459 ze zm.) i podniósł, że żądanie zwrotu udzielonej bonifikaty jest obligatoryjne w określonych przypadkach i nie jest to uzależnione od uznania organu. Organ odwoławczy odnosząc się do zarzutu, że organ pierwszej instancji nie uwzględnił wartości nieruchomości przyjętej w aktualizacji opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego gruntu wyjaśnił, że w ustawie jest mowa o aktualizacji przed złożeniem wniosku o przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności. Wniosek o przekształcenie W. M. złożyła w 1999 r., natomiast aktualizacja opłaty obowiązywała dopiero od 2006 r., wobec czego fakt ten nie mógł być uwzględniony w niniejszej sprawie. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie W. M., D. Z. i I. Z. wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] stycznia 2009 r. i poprzedzającej ją decyzji w punkcie 3, 4 i 5 Prezydenta W. z dnia [...] grudnia 2008 r. oraz o zwolnienie z kosztów sądowych. Skarżący zarzucili zaskarżonej decyzji: - naruszenie art. 67 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2004 r. Nr 261, poz. 2603 ze zm.) poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, - naruszenie art. 6 i 7 k.p.a. poprzez niedokonanie prawidłowej i rzetelnej analizy przepisów prawnych, która pozwalałaby na ustalenie jakie przepisy powinny stanowić podstawę prawną do wydania decyzji. Uzasadnienie skargi zawiera rozwinięcie przedstawionych zarzutów. Odpowiadając na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Zgodnie z przepisem art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. W świetle powołanego przepisu Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżone decyzje z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Dokonując kontroli zaskarżonych decyzji Sąd uznał, że skarga nie mogła być uwzględniona, ponieważ zaskarżone decyzje nie naruszają prawa. Stosownie do art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości (Dz. U. Nr 175, poz. 1459 ze zm.), osoby fizyczne będące w dniu wejścia w życie ustawy użytkownikami wieczystymi nieruchomości zabudowanych na cele mieszkaniowe lub zabudowanych garażami albo przeznaczonych pod tego rodzaju zabudowę oraz nieruchomości rolnych mogą wystąpić z żądaniem przekształcenia prawa użytkowania wieczystego tych nieruchomości w prawo własności. Zgodnie z art. 1 ust. 5 powołanej ustawy osoby, o których mowa w ust. 1 -4, mogą wystąpić z żądaniem przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości do dnia 31 grudnia 2012 r. Z treści przepisu art. 4 powołanej ustawy osoba, na rzecz której zostało przekształcone prawo użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości, jest obowiązana do uiszczenia dotychczasowemu właścicielowi opłaty z tytułu tego przekształcenia. W rozpoznawanej sprawie, poza sporem pozostaje, że spełnione zostały wszystkie przesłanki wynikające z przepisów ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości, które uprawniały do przekształcenia prawa użytkowania wieczystego nieruchomości należącej do skarżących w prawo własności oraz do udzielenia bonifikaty od opłaty za ww. przekształcenie. Jednakże przedmiotowa nieruchomość nie spełnia przesłanek do nieodpłatnego przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności. Istota problemu sprowadza się do udzielenia odpowiedzi na pytanie czy organ administracji prawidłowo określił opłatę za przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności z zastosowaniem bonifikaty od tej opłaty w wysokości 95 %. Art. 4 ust. 2 powołanej ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. stanowi, że do ustalenia opłaty z tytułu przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności stosuje się odpowiednio przepisy art. 67 ust. 1 i art. 69 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2004 r. Nr 261, poz. 2603 ze zm.). Oznacza to, że organ musi ustalić różnicę pomiędzy wartością prawa własności, a wartością prawa użytkowania wieczystego danej nieruchomości. W celu ustalenia wysokości opłaty z tytułu przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości, sporządzony został przez rzeczoznawcę majątkowego B. L. operat szacunkowy w dniu 11 marca 2008 r. Rzeczoznawca prawidłowo dokonał wyceny nieruchomości, w sposób wyczerpujący, logiczny i przekonujący wyjaśnił, jakie metody wyliczenia wartości nieruchomości zostały zastosowane oraz z jakiego powodu odnośnie określenia wartości rynkowej nieruchomości jako przedmiotu prawa użytkowania wieczystego zastosował iloczyn wartości nieruchomości i współczynnik korygujący. W myśl art. 4 ust. 7 powołanej ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. organ właściwy do wydania decyzji może udzielić bonifikaty od opłaty z tytułu przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości, w odniesieniu do nieruchomości stanowiących własność: 1. Skarbu Państwa - za zgodą wojewody; 2. jednostek samorządu terytorialnego - za zgodą właściwej rady lub sejmiku. Rada W. uchwałą z dnia [...] maja 2008 r. nr [...] w sprawie wyrażenia zgody na udzielanie bonifikaty osobom fizycznym od opłat za przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości (Dz. U. [...]), wyraziła zgodę na udzielenie 60 % od opłaty za przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności jeżeli nieruchomość jest zabudowana i wykorzystywana wyłącznie na cele mieszkaniowe. Bonifikatę tę powiększa się o 1 % za każdy rok trwania użytkowania wieczystego, licząc do dnia wydania decyzji o przekształceniu. Wysokość udzielonej bonifikaty nie może przekroczyć 95 %. Z uchwały tej mogą skorzystać osoby fizyczne, które w chwili wydania decyzji nie zalegają ze zobowiązaniami pieniężnymi wobec W., związanymi z prawem użytkowania wieczystego stanowiącym przedmiot przekształcenia oraz poniosą koszty związane z przekształceniem, w tym koszty wyceny rzeczoznawcy majątkowego. Uchwała ta weszła w życie w dniu 4 czerwca 2008r. Stosownie do art. 4 ust. 15 powołanej ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. organ, o którym mowa w art. 3 ust. 1, żąda zwrotu kwoty równej udzielonej bonifikacie po jej waloryzacji, jeżeli osoba, na rzecz której zostało przekształcone prawo użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości przed upływem 5 lat, licząc od dnia przekształcenia, zbyła lub wykorzystała nieruchomość na inne cele niż cele, które stanowiły podstawę udzielenia bonifikaty. Nie dotyczy to zbycia na rzecz osoby bliskiej w rozumieniu art. 4 pkt 13 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, spółdzielni mieszkaniowej w przypadku ustanowienia odrębnej własności na rzecz członków oraz właścicieli lokali, którym przekształcono udział w prawie użytkowania wieczystego w prawo własności. W szczególnie uzasadnionych przypadkach organ może odstąpić od żądania zwrotu bonifikaty, za zgodą odpowiednio wojewody, rady lub sejmiku. Z akt sprawy wynika, że skarżący złożyli wnioski o udzielenie bonifikaty oraz w stosunku do nieruchomości położonej w W. przy ul. [...], działka nr [...] o pow. [...] ha spełnili przesłanki do jej udzielenia wynikające z przepisów ww. uchwały Rady W. z dnia [...] maja 2008 r. Ponadto należy zauważyć, że organ wydający decyzję nie żądał zwrotu udzielonej bonifikaty, a jedynie pouczył o konsekwencjach wynikających z przepisów ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości w przypadku zbycia nieruchomości lub wykorzystania nieruchomości na inne cele niż cele, które stanowiły podstawę udzielenia bonifikaty. Osoba, na rzecz której zostało przekształcone prawo użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości, może zwrócić się do organu o odstąpienie od żądania zwrotu udzielonej bonifikaty dopiero po zaistnieniu warunków do żądania jej zwrotu. Warunki te określa ustawa i zachodzą one, gdy osoba "zbyła lub wykorzystała nieruchomość na inne cele, niż cele, które stanowiły podstawę do udzielenia bonifikaty". Konkludując, stwierdzić należy, że organy orzekające w sprawie wnikliwie i wszechstronnie rozpatrzyły stan faktyczny sprawy, szczegółowo wyjaśniły motywy, jakimi się kierowały przy rozstrzyganiu sprawy oraz uzasadniły przekonująco swoje decyzje. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło