I SA/Wa 373/17

PostanowienieWSA w Warszawie2017-03-15

Skład orzekający: Grzegorz Antas

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osobie fizycznej, która nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowego, ale korzysta z ustawowego zwolnienia z kosztów sądowych z mocy prawa w związku z zaskarżeniem aktu z zakresu pomocy społecznej, może zostać przyznane prawo pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika z urzędu?
Ratio decidendi
Osobie fizycznej, która nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, może zostać przyznane prawo pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika z urzędu, nawet jeśli korzysta z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych z mocy prawa w związku z zaskarżeniem aktu z zakresu pomocy społecznej. Zwolnienie z kosztów sądowych nie wyklucza możliwości przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika, jeśli sytuacja materialna wnioskodawcy uzasadnia takie rozwiązanie.
Stan faktyczny
Skarżąca M. G. wniosła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie potwierdzenia prawa do świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych. Jednocześnie wystąpiła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, w tym o ustanowienie adwokata. Skarżąca jest osobą bezrobotną, bez własnych dochodów, utrzymującą się z zasiłków z pomocy społecznej i ponoszącą koszty leczenia. Sąd rozpoznał wniosek o przyznanie prawa pomocy, uwzględniając przepisy PPSA dotyczące prawa pomocy oraz zwolnienia z kosztów sądowych w sprawach z zakresu pomocy społecznej.
Rozstrzygnięcie
1. Przyznano prawo pomocy poprzez ustanowienie adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka. 2. Umorzono postępowanie w przedmiocie zwolnienia od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Grzegorz Antas Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 15 marca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi M. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] stycznia 2017 r. znak: [...] w przedmiocie potwierdzenia prawa do świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych postanawia: 1. przyznać prawo pomocy poprzez ustanowienie adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w [...]; 2. umorzyć postępowanie w przedmiocie zwolnienia od kosztów sądowych. Wraz ze skargą na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] stycznia 2017 r. w przedmiocie potwierdzenia prawa do świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych skarżąca M. G. wystąpiła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym W formularzu PPF wnioskodawczyni podała, że nie posiada środków pozwalających jej na udział w postępowaniu sądowym. Z wniosku wynika, że skarżąca zamieszkuje wraz z matką, prowadząc samodzielnie gospodarstwo domowe. Jest osobą bezrobotną, bez własnych dochodów. Do wniosku zostały przez skarżącą dołączone dwie decyzje Prezydenta W. z dnia [...] i [...] grudnia 2016 r. przyznające jej zasiłek okresowy z powodu długotrwałej choroby w kwocie [...] zł (w okresie [...].11 - [...].11.2016 r.) oraz zasiłek celowy z przeznaczeniem na zakup żywności na przygotowanie jednego ciepłego posiłku dziennie w kwocie [...] zł. We wniosku strona wskazała na konieczność ponoszenia kosztów leczenia schorzeń, na które cierpi, nie wskazując jednak, z jakich środków koszty te są przez nią ponoszone. Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważyć należało, co następuje: Zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718), dalej: p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), natomiast w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2). Mając na uwadze przedmiot skargi oraz treść art. 239 pkt 1 lit. a p.p.s.a., zgodnie z którym podmiot, zaskarżając akt wydany z zakresu pomocy i opieki społecznej, korzysta z ustawowego zwolnienia z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych, żądanie przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych nie mogło zostać uwzględnione. Wobec zwolnienia w rozpoznawanej sprawie wnioskodawczyni z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych z mocy prawa zbędne stało się bowiem rozpoznanie tej części wniosku, co prowadziło do umorzenia postępowania w tym zakresie stosownie do art. 249a p.p.s.a. Ocena zdolności wnioskodawczyni do poniesienia kosztów ustanowienia we własnym zakresie profesjonalnego pełnomocnika wskazuje, że skarżąca takiej możliwości jest pozbawiona. Uwzględnić należało, że ze złożonego oświadczenia, a także z dokumentów źródłowych zawartych w aktach sprawy dotyczącej potwierdzenia prawa do świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych wynika, że skarżąca poza nielicznymi świadczeniami pochodzącymi z pomocy społecznej, nie uzyskuje aktualnie i nie uzyskiwała w przeszłości jakichkolwiek innych dochodów. Odmiennej oceny nie uzasadnia wzgląd na wątpliwości jakie rodzi sytuacja (długotrwałego) niekorzystania z pomocy społecznej przy jednoczesnym nieuzyskiwaniu jakichkolwiek własnych dochodów wymaganych do zaspakajania podstawowych potrzeb bytowych. Z zawartych w aktach sprawy wniosków pracownika socjalnego dotyczących osoby wnioskodawczyni (k. 6 akt) wynika, że jej sytuacja osobista i zdrowotna jest trudna. Dotyczy to relacji z otoczeniem, podchodzenia do potrzebny znalezienia pracy, czy też potrzeby pozostawania pod stałą kontrolą lekarską, w szczególności lekarza [...]. Przekłada się to na uznanie, że brak działań strony mających na celu poprawę sytuacji życiowej, jak też zaistniałe wątpliwości dotyczące rzeczywistych źródeł uzyskiwanych dochodów nie powinny stanowić w tym szczególnym przypadku przeszkody do uwzględnienie wniosku o ustanowienie pełnomocnika z urzędu, jeżeli jego udział skarżąca uważa w sprawie skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] stycznia 2017 r. za konieczny. W tych warunkach, na podstawie art. 249a i art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło