I SA/Wa 376/14

PostanowienieWSA w Warszawie2014-05-13

Skład orzekający: Aneta Żak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym może zostać uwzględniony, jeśli strona skarżąca nie uzupełniła wezwania sądu o dodatkowe informacje dotyczące jej sytuacji majątkowej i dochodowej?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym nie może zostać uwzględniony, jeśli strona skarżąca nie wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Brak uzupełnienia wezwania sądu o dodatkowe informacje dotyczące sytuacji majątkowej i dochodowej uniemożliwia ustalenie, czy istnieją obiektywne przeszkody uniemożliwiające pozyskanie przez skarżącą środków niezbędnych do pokrycia kosztów sądowych.
Stan faktyczny
Skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym w związku ze skargą na postanowienie Ministra Administracji i Cyfryzacji. Wnioskodawczyni podała, że prowadzi gospodarstwo domowe z synem i jego żoną, a dochody z emerytury wynoszą łącznie ok. [...] zł. Jej źródłem dochodu jest emerytura rolnicza. Została wezwana do uzupełnienia wniosku o dokumenty dotyczące wysokości emerytury, świadczeń pobieranych przez domowników oraz wykazu wydatków, jednak wezwanie pozostało bez odpowiedzi.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Aneta Żak po rozpoznaniu w dniu 13 maja 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi J. G. na postanowienie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia [...] grudnia 2013 r., nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania postanawia odmówić przyznania prawa pomocy. W związku z wniesieniem skargi na postanowienie Ministra Administracji i Cyfryzacji z [...] grudnia 2013 r. skarżąca wystąpiła z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy. Złożony wniosek zawiera oświadczenie skarżącej z którego wynika, że prowadzi ona gospodarstwo domowe wspólnie z synem oraz jego żoną, których miesięczne dochody z emerytury wynoszą łącznie ok. [...] zł. Źródłem dochodu skarżącej jest emerytura rolnicza. Skarżąca oraz jej domownicy oprócz domu o powierzchni [...] m2 nie posiadają żadnego majątku, w tym oszczędności, a wszystkie środki zasilające budżet domowy przeznaczają na skromne utrzymanie i leczenie. W uzasadnieniu wniosku skarżąca wyjaśniła, że środki z jej dochodów własnych (emerytury rolniczej) nie wystarczają na utrzymanie, zatem nie posiada ona możliwości samodzielnego pokrycia kosztów sądowych. Na mocy zarządzenia referendarza sądowego skarżąca została wezwana do udzielenia dodatkowych informacji odnoszących się do deklarowanej sytuacji majątkowej, pod rygorem odmowy uwzględnienia wniosku w związku z niewykazaniem przesłanek do przyznania prawa pomocy, poprzez przedstawienie dokumentu wskazującego na wysokość aktualnie pobieranej przez nią emerytury, dokumentów wskazujących na wysokość świadczeń pobieranych przez osoby pozostające z nią we wspólnym gospodarstwie domowym oraz szczegółowego wykazu wydatków ponoszonych na utrzymanie konieczne. Wezwanie sądowe w tym przedmiocie, które skarżąca otrzymała w dniu 3 marca 2014 r. (k. 21), pozostało jednakże bez odpowiedzi. Mając powyższe na uwadze należało zważyć, co następuje: Przyznanie stronie prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym stanowi wyjątek od ustanowionej w art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270, dalej: p.p.s.a.) zasady ponoszenia przez stronę kosztów tego postępowania związanych ze swoim udziałem w sprawie. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z oświadczeń złożonych przez stronę wynika, że wnioskodawczyni jest osobą pozostającą w trzyosobowym gospodarstwie domowym, zaś wchodzące w jego skład osoby posiadają źródła dochodów wyłącznie z tytułu emerytury. Wysokość dochodów uzyskiwanych przez syna i synową skarżącej wynosi ok. [...] zł, wysokość środków uzyskiwanych przez skarżącą nie została jednakże przez nią w treści wniosku ujawniona. Z tego względu, w celu pozyskania szczegółowych informacji o wysokości dochodów uzyskiwanych w gospodarstwie domowym, które współtworzy skarżąca, wnioskodawczyni została wezwana do uzupełnienia wniosku poprzez przedstawienie dodatkowych oświadczeń oraz dokumentów, w szczególności do ujawnienia dochodów własnych z przyznanego jej świadczenia emerytalnego. Pozyskanie informacji odnoszących się do wysokości dochodów własnych skarżącej umożliwić miało organowi sądowemu rozpoznającemu wniosek o prawo pomocy ustalenie w sposób prawidłowy, czy wniosek ten opiera się na uzasadnionych podstawach. Nieustosunkowanie się przez wnioskodawczynię do wezwania sądowego z dnia 26 lutego 2014 r. skutkuje zatem brakiem możliwości ustalenia, czy istnieją obiektywne przeszkody uniemożliwiające pozyskanie przez skarżącą we własnym zakresie środków niezbędnych do pokrycia we wszczętej przez nią sprawie kosztów sądowych, które, co należy podkreślić, nie są znaczne (wpis od skargi wynosi 100 zł, wysokość pozostałych kosztów każdorazowo nie przekroczy tej kwoty). Mając zatem na uwadze, iż potrzeba uwzględnienia wniosku o prawo pomocy nie została w toku postępowania z przyczyn leżących po stronie wnioskodawczyni potwierdzona, należało stwierdzić, iż skarżąca nie wykazała, że partycypowanie w kosztach postępowania poprzez samodzielne pokrycie kosztów sądowych skutkować będzie uszczerbkiem w jej utrzymaniu koniecznym. Rozstrzygnięcie takie nie zamyka skarżącej możliwości uzyskania na dalszym etapie postępowania wpadkowego w przedmiocie przyznania prawa pomocy zwolnienia od kosztów sądowych pod warunkiem, że zostanie przez nią wykazane w sposób niebudzący wątpliwości, że spełnia przesłanki do uzyskania takiego zwolnienia wskazane w art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Z powołanych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło