I SA/Wa 377/07

PostanowienieWSA w Warszawie2007-11-13

Skład orzekający: Lucyna Picho

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która wykazała trudną sytuację materialną, ale jest w stanie ponieść część kosztów sądowych, może uzyskać prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata lub radcy prawnego?
Ratio decidendi
Prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym, gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W sytuacji, gdy jedynym źródłem utrzymania czteroosobowej rodziny jest wynagrodzenie jednego z małżonków, a wnioskodawca pozostaje bez pracy, istnieją podstawy do przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika. Jednakże, jeśli wnioskodawca był w stanie ponieść część kosztów sądowych w przeszłości, brak jest podstaw do zwolnienia go z pozostałych kosztów sądowych.
Stan faktyczny
Wnioskodawca M. K. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata lub radcy prawnego. Wnioskodawca przedstawił swoją trudną sytuację materialną, wskazując na brak stałego zatrudnienia, utrzymywanie się z wynagrodzenia żony oraz posiadanie majątku. Sąd rozpoznał wniosek, uwzględniając częściowo jego żądanie.
Rozstrzygnięcie
Sąd postanowił przyznać M. K. prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w Warszawie, oraz odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie (zwolnienia od kosztów sądowych).

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Lucyna Picho Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 13 listopada 2007 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku M. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub radcy prawnego w sprawie ze skargi M. K. na decyzję Ministra Budownictwa z dnia [...] stycznia 2007 r., nr [...] w przedmiocie nabycia przez powiat własności nieruchomości zajętej pod drogę postanawia 1. przyznać M. K. prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w Warszawie. 2. odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie. W dniu 12 października 2007 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynął wniosek skarżącego M. K. o przyznanie prawa pomocy, w nadesłanym do Sądu formularzu z dnia 25 października 2007 r. M. Z. K. sprecyzował, iż domaga się zarówno zwolnienia od kosztów sądowych jak i ustanowienia radcy prawnego lub adwokata. W ww. oświadczeniu złożonym na urzędowym formularzu wnioskodawca wskazał, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną oraz dwójką dzieci. Ujawnił, że posiada majątek w postaci spółdzielczego własnościowego mieszkania o powierzchni [...] m2, nieruchomości rolne o powierzchni [...] ha (użytkowaną przez brata) oraz o powierzchni [...] użytkowaną dla własnych potrzeb, samochód marki fiat 126 p nieużytkowany z przyczyn technicznych. M. K. dodał, że od września 2006 r. jest w bardzo trudnej sytuacji materialnej i osobistej, dwukrotnie pozbawiono go stałego zatrudnienia, rodzina utrzymuje się z wynagrodzenia żony H. K. w wysokości średnio [...] zł, (we wrześniu 2007 r. - wyniosło ono [...] zł). Skarżący zaznaczył również, że ciąży na nim zobowiązanie finansowe w wysokości [...] zł. Dzięki zaciągniętej pożyczce mógł zapłacić czynsz w wysokości [...] zł miesięcznie, (dzięki przyznaniu mu dodatku mieszkaniowego w wysokości [...] we wrześniu zapłacił czynsz za mieszkanie w wysokości [...] zł). M. K. poinformował również, że znacznym wydatkiem są dla niego koszty leczenia syna u ortodonty (koszt jednej wizyty wynosi [...] zł). Do wniosku skarżący załączył oryginały dokumentów potwierdzających, iż od dnia 13 grudnia 2006 r. jest zarejestrowany w Powiatowym Urzędzie Pracy w Z. jako bezrobotny bez prawa do zasiłku, zgłasza się do urzędu pracy w wyznaczonych terminach w celu potwierdzenia gotowości do pracy, w okresie m. in. od stycznia do czerwca 2007 r. otrzymał zasiłek w kwocie [...] zł, jego żona uzyskuje z tytułu zatrudnienia wynagrodzenie w wysokości [...] zł brutto. Na wstępie stwierdzić należy, że prawo pomocy zgodnie z art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) może być przyznane osobie fizycznej na jej wniosek. Prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym - wówczas obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego, lub częściowym - wówczas obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych i wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 1, § 2 i § 3 powołanej ustawy). Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, natomiast przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 ustawy). Biorąc pod uwagę sytuację materialną M. K. stwierdzić należało, że daje ona podstawy do częściowego uwzględnienia złożonego przez stronę wniosku. Przypomnieć należy, że kwestia oceny sytuacji majątkowej wnioskodawcy pod kątem przyznania mu prawa pomocy była już dokonywana przez Sąd, wówczas prawomocnym postanowieniem z dnia 16 kwietnia 2007 r. M. K. został zwolniony od połowy wpisu od skargi. W chwili obecnej wniosek w tym przedmiocie strona złożyła więc po raz kolejny. Stwierdzić należy, że na obecnym etapie postępowania skarżący wykazał, że spełnia przesłanki do przyznania mu z urzędu profesjonalnego pełnomocnika. Skoro źródłem utrzymania czteroosobowej rodziny jest jedynie wynagrodzenie żony wnioskodawcy w wysokości około [...] zł, który sam pozostaje od dłuższego czasu bez pracy, to nie ulega wątpliwości, że skarżącego nie stać na ustanowienie w sprawie adwokata lub radcy prawnego i opłacenie kosztów z tym związanych. Natomiast brak jest podstaw do zwolnienia strony również z pozostałych kosztów sądowych bowiem podstawowe potrzeby życiowe M. K. i jego rodziny pozostają zaspokojone, ponadto jak wynika z akt sądowych skarżący w toku postępowania opłacał część kosztów (połowę wpisu od skargi w wysokości 100 zł, opłatę kancelaryjną za doręczone mu uzasadnienie wyroku Sądu w kwocie 100 zł) co dodatkowo potwierdza, iż mimo wykazanej sytuacji materialnej może ponosić również inne koszty sądowe. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 1 i 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono jak w sentencji. Zarządzenie 1. odpis postanowienia doręczyć wnioskodawcy, 2. pouczyć wnioskodawcę o treści art. 259 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi; 3. wystąpić do właściwej okręgowej rady adwokackiej o wyznaczenie adwokata. 13 listopada 2007 r.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło