I SA/Wa 388/17

WyrokWSA w Warszawie2017-09-21

Skład orzekający: Małgorzata Boniecka-Płaczkowska, Iwona Kosińska, Emilia Lewandowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy działalność prowadzona w obiekcie "Hotel Seniora", polegająca na zapewnieniu całodobowej opieki osobom niepełnosprawnym, przewlekle chorym lub osobom w podeszłym wieku, wymaga uzyskania zezwolenia wojewody, a jej prowadzenie bez takiego zezwolenia skutkuje nałożeniem kary pieniężnej na podstawie art. 130 ust. 2 pkt 2 ustawy o pomocy społecznej?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że działalność polegająca na zapewnieniu całodobowej opieki osobom niepełnosprawnym, przewlekle chorym lub osobom w podeszłym wieku, niezależnie od charakteru umów (krótkoterminowych, miesięcznych z możliwością przedłużenia) i deklarowanej działalności hotelarskiej, wymaga uzyskania zezwolenia wojewody zgodnie z art. 67 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej. Prowadzenie takiej działalności bez wymaganego zezwolenia, w sytuacji gdy w placówce przebywa więcej niż 10 osób, skutkuje nałożeniem kary pieniężnej na podstawie art. 130 ust. 2 pkt 2 tej ustawy, co potwierdza zasadność zaskarżonej decyzji.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła nałożenia kary pieniężnej na C.C. i M.S. za prowadzenie "Hotelu Seniora" bez wymaganego zezwolenia wojewody. Kontrola wykazała, że w placówce przebywały osoby w podeszłym wieku, niepełnosprawne i przewlekle chore, którym zapewniano całodobową opiekę, wyżywienie i pomoc w czynnościach dnia codziennego. Skarżący twierdzili, że prowadzona działalność ma charakter hotelarski i nie wymaga zezwolenia. Organy administracji uznały jednak, że charakter świadczonych usług wypełnia definicję placówki wymagającej zezwolenia wojewody.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Boniecka-Płaczkowska (spr.) Sędziowie WSA Iwona Kosińska WSA Emilia Lewandowska Protokolant referent stażysta Marcin Sieradzki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 września 2017 r. sprawy ze skargi C. C. i M. S. na decyzję Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] stycznia 2017 r. nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej za prowadzenie placówki bez zezwolenia oddala skargę Zaskarżoną decyzją z [...] stycznia 2017 r., nr [...] Minister Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej, po rozpatrzeniu odwołania C.C. i M.S. od decyzji Wojewody [...] z [...] listopada 2016 r., nr [...] wymierzającej karę pieniężną w wysokości [...] zł z tytułu prowadzenia bez zezwolenia Wojewody [...] placówki zapewniającej całodobową opiekę osobom niepełnosprawnym, przewlekle chorym lub osobom w podeszłym wieku w Hotelu Seniora [...] w M. przy ul. [...] - utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że 30 września 2016 r. upoważniony zespół inspektorów Wydziału Zdrowia i Polityki Społecznej Dolnośląskiego Urzędu Wojewódzkiego we Wrocławiu przeprowadził kontrolę doraźną w Hotelu Seniora [...] w M. w zakresie działalności gospodarczej polegającej na prowadzeniu placówki zapewniającej całodobową opiekę osobom niepełnosprawnym, przewlekle chorym lub osobom w podeszłym wieku bez zezwolenia wojewody. Podczas kontroli ustalono, że placówka ta zapewnia opiekę osobom w podeszłym wieku, które wymagają pomocy osób trzecich z powodu choroby, wieku i niepełnosprawności. W protokole kontroli zaznaczono, że w dniu kontroli w sześciu pokojach znajdujących się na jednej kondygnacji budynku przebywały następujące osoby: - w pokoju nr 6 dwie osoby w podeszłym wieku - kobieta i mężczyzna; mężczyzna leżał na łóżku dla osoby niepełnosprawnej; w czasie kontroli nie udało się nawiązać kontaktu z tymi osobami; - w pokoju nr 5 jedna osoba w podeszłym wieku; - w pokoju nr 4 jedna osoba w podeszłym wieku oraz pracownice, które dokonywały czynności toaletowych; - w pokoju nr 3 dwie osoby w podeszłym wieku oraz pielęgniarka, trzecia z osób zamieszkujących w tym pokoju przebywała w łazience z opiekunką; z jedną z osób udało się nawiązać rozmowę, a druga nie nawiązała kontaktu; - w pokoju nr 2 obecne były trzy osoby w podeszłym wieku; pokój wyposażony był w łóżko dla osoby niepełnosprawnej; - w pokoju nr 1 przebywały dwie osoby, jedna poruszała się o kuli, a druga przy użyciu balkonika. Z sześcioma osobami nie udało się nawiązać kontaktu, dwie osoby poruszały się przy pomocy sprzętu ortopedycznego, a w jednym z pokoi przebywała osoba stale leżąca i cewnikowana. Podczas kontroli na podstawie rozmów i obserwacji osób mieszkających w Hotelu Seniora ustalono, że wymagają one opieki osób trzecich, w tym dziesięć osób pomocy przy różnych czynnościach dnia codziennego, tj. mycie, kąpiel, ubieranie, karmienie. Ponadto w trakcie oględzin obiektu na pierwszej kondygnacji kontrolujący widzieli pracowników: opiekunki, które pomagały w czynnościach higienicznych dwóm osobom i pielęgniarkę. Organ podał, że zeznania świadków wskazują, że Hotel Seniora zapewnia całodobową opiekę i pielęgnację, pomoc w czynnościach dnia codziennego, w miarę potrzeby pomoc w ubieraniu się, spożywaniu posiłków, myciu i kąpieli. J.S. - w wieku [...] lat poruszająca się na co dzień o balkoniku, przesłuchana w charakterze świadka w trakcie przeprowadzanej kontroli zeznała, że w Hotelu Seniora podawane jej są lekarstwa, a opiekunki pomagają jej przy myciu. Z zeznań M.S. ([...] lat) wynika, że podawane jej są leki, gdyż choruje na ciśnienie, cukrzycę i ma problemy z sercem, ponadto dokonywane są pomiary ciśnienia i cukru. Świadek T.Z. ([...] lata) zeznała, że opiekunki pomagają jej przy kąpieli, ponadto podawane jej są lekarstwa na cukrzycę oraz krople ze względu na problem z okiem. Z wyjaśnień złożonych 30 września 2016 r. do protokołu przez C.C. i M.S. wynika, że w całym budynku jest prowadzona działalność hotelowa. Na parterze budynku dodatkowo do działalności hotelowej jest zapewniona opieka. W ramach tej dodatkowej opieki są zatrudnione opiekunki i pielęgniarka oraz prowadzona jest współpraca z lekarzem pierwszego kontaktu. Lekarz przyjmuje na terenie Hotelu Seniora. Osoby przebywają w obiekcie na podstawie umów "o sprawowanie opieki nad osobą w podeszłym wieku w Hotelu Seniora [...] w M. ul. [...]". Umowy zawierane są na czas określony, standardowo na jeden miesiąc z możliwością przedłużenia. Podali, że Hotel Seniora [...] działa na podstawie przepisów dotyczących usług hotelowych, tj. ustawy o usługach turystycznych i rozporządzenia w sprawie obiektów hotelowych. Ponadto strony wyjaśniły, że Hotel Seniora jest prowadzony w ramach spółki cywilnej zawartej między wspólnikami prowadzącymi odrębną działalność gospodarczą. Wspólnicy określili jako przeważającą działalność o kodzie [...] - Hotele i podobne obiekty zakwaterowania, jednakże wśród wykonywanej działalności gospodarczej znajduje się także pomoc społeczna z zakwaterowaniem dla osób w podeszłym wieku i osób niepełnosprawnych, określona kodem [...]. Ponadto w trakcie kontroli ustalono, że budynek przy ul. [...] w M. składa się z czterech kondygnacji: - przyziemia, w którym znajdują się pomieszczenia gospodarcze, - wysokiego parteru, gdzie znajduje się pokój pielęgniarek wraz z szafkami z lekarstwami oraz pokoje zajmowane przez osoby starsze - wszystkie wyposażone w toalety i prysznice, a także jadalnia, gdyż placówka zapewnia całodobowe wyżywienie przygotowywane w kuchni, - na trzeciej kondygnacji znajduje się dziewięć niezamieszkałych pokoi wyposażonych jak pokoje hotelowe oraz jeden pokój prywatny i jeden służbowy, - na czwartej kondygnacji znajdowało się jedenaście pustych pokoi wyposażonych jak pokoje hotelowe. W trakcie kontroli doraźnej przeprowadzonej 30 września 2016 r. sporządzono protokół oględzin. C.C. i M.S. podpisali protokół i nie wnieśli do niego zastrzeżeń. Wojewoda [...] pismem z 4 października 2016 r. zawiadomił strony o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie nałożenia kary pieniężnej za prowadzenie w Hotelu Seniora [...] w M. bez zezwolenia wojewody placówki zapewniającej całodobową opiekę osobom niepełnosprawnym, przewlekle chorym lub osobom w podeszłym wieku. Zawiadomienia zostały doręczone 11 października 2016 r. Do akt sprawy dołączono wydruki stron internetowych zawierające informacje o Hotelu Seniora, z których wynika, że przyjmuje on osoby w podeszłym wieku, niepełnosprawne i schorowane, zapewniając im całodobową opiekę oraz wsparcie w wykonywaniu codziennych czynności w czasie pobytów krótkoterminowych, czasowych i długoterminowych. Po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego Wojewoda [...] decyzją z [...] listopada 2016 r. wymierzył C.C. i M.S. karę pieniężną w kwocie [...] zł za prowadzenie bez zezwolenia Wojewody [...], w ramach działalności gospodarczej, placówki zapewniającej całodobową opiekę osobom niepełnosprawnym, przewlekle chorym lub osobom w podeszłym wieku - w Hotelu Seniora [...] w M. przy ul. [...]. Strony wniosły odwołanie od tej decyzji zarzucając naruszenie art. 130 ust. 2 ustawy o pomocy społecznej, poprzez jego bezzasadne zastosowanie i przyjęcie, że skarżący prowadzą działalność opisaną w tym przepisie. Skarżący podnieśli, że do prowadzonej przez nich działalność nie stosuje się obowiązku uzyskania zezwolenia, bowiem ratio legis przywołanego przepisu i ustawowa konstrukcja uregulowania dotyczącego opieki całodobowej wyraźnie zakłada jej stały charakter, a nie doraźny, świadczony u skarżących na podstawie przepisu art. 6 ust. 1 ustawy z 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej. Ponadto strony zarzuciły naruszenie art. 7, 77 i 107 § 3 kpa oraz art. 6 ust. 1 ustawy z 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej. Strony podniosły, że organ I instancji nie wziął pod uwagę zeznań osoby, która mieszka w hotelu po pożarze swojego domu oraz w sposób lakoniczny odniósł się do wyjaśnień złożonych w sprawie przez strony. Zdaniem skarżących w całym budynku prowadzona jest działalność hotelowa, która nie wymaga zgody wojewody i spełnia ona wszystkie przesłanki określone w art. 3 pkt 8 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. o usługach turystycznych. Rozpoznając sprawę Minister Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej wskazał, że zgodnie z art. 67 ust. 1 ustawy z 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2016 r., poz. 930 z późn. zm.) działalność gospodarcza w zakresie prowadzenia placówki zapewniającej całodobową opiekę osobom niepełnosprawnym, przewlekle chorym lub osobom w podeszłym wieku może być prowadzona po uzyskaniu zezwolenia wojewody. Wymóg uzyskania zezwolenia wynika z troski ustawodawcy o poziom usług świadczonych przez powyższe placówki i konieczność ochrony praw osób w nich przebywających. Ograniczenie działalności gospodarczej przez wprowadzenie wymogu uzyskania zezwolenia dopuszcza Konstytucja RP w art. 22. Zgodnie ze wskazanym przepisem, ograniczenie wolności działalności gospodarczej jest dopuszczalne tylko w drodze ustawy i tylko ze względu na ważny interes publiczny. Wobec powyższego przytoczone w odwołaniu argumenty o naruszeniu przez organ I instancji przepisu art. 6 ust. 1 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej nie zasługują, w ocenie Ministra, na uwzględnienie, gdyż swoboda ta w przypadku podejmowania działalności gospodarczej polegającej na prowadzeniu placówki zapewniającej całodobową opiekę osobom niepełnosprawnym, przewlekle chorym lub w podeszłym wieku została ograniczona poprzez obowiązek uzyskania zezwolenia wojewody, o jakim mowa w art. 67 ustawy o pomocy społecznej. Minister podkreślił, że przepisy ustawy wyliczają w sposób enumeratywny wymogi, po spełnieniu których wojewoda wydaje zezwolenie. Podmiot prowadzący placówkę, która nie spełnia wskazanych wymogów nie uzyskuje zezwolenia na prowadzenie tego rodzaju działalności gospodarczej. Decyzja o wydaniu lub braku zezwolenia na prowadzenie placówki nie jest tzw. decyzją uznaniową organu, lecz zależy od spełnienia wymogów określonych w przepisach. Zgodnie zaś z art. 130 ust. 2 pkt 2 ustawy o pomocy społecznej, kto bez zezwolenia prowadzi placówkę zapewniającą całodobową opiekę osobom w podeszłym wieku, przewlekle chorym lub niepełnosprawnym, w której przebywa więcej niż 10 osób - podlega karze pieniężnej w wysokości [...] zł. Minister wyjaśnił, że z materiału dowodowego, m. in.: z protokołu kontroli doraźnej przeprowadzonej w placówce 30 września 2016 r., protokołów przesłuchania świadków: J.S., M.S. i T.Z., wyjaśnień stron złożonych do protokołu, informacji z Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej oraz informacji ze stron internetowych na temat zakresu działalności prowadzonej w Hotelu Seniora wynika, że strony w przedmiotowym budynku prowadzą działalność o charakterze całodobowej, z zakwaterowaniem, opieki nad osobami w podeszłym wieku, przewlekle chorymi oraz niepełnosprawnymi. Przepis art. 130 ust. 2 ustawy o pomocy społecznej wśród przesłanek, których spełnienie skutkuje nałożeniem kary przewidzianej w tym przepisie nie wymienia zapewniania osobom przebywającym w placówce stałego pobytu, a jedynie stanowi o zapewnieniu całodobowej opieki. Nie jest więc istotny, wbrew zarzutom odwołania, dla zastosowania tego przepisu zamiar długotrwałego czy też nawet stałego przebywania osoby w placówce. Organ rozpatrujący sprawę powinien ustalić, czy w placówce przebywają osoby niepełnosprawne, przewlekle chore lub osoby w podeszłym wieku wymagające zapewnienia im całodobowej opieki. Zdaniem Ministra nie zasługuje na uwzględnienie argument podniesiony w odwołaniu, że w Hotelu Seniora świadczone są jedynie usługi krótkotrwałego pobytu, co przesądza o zakwalifikowaniu prowadzonej działalności jako działalności hotelarskiej. Z zeznań świadków wynika, że przebywają w placówce od kilku miesięcy, a nawet od pół roku. W dniu kontroli w Hotelu Seniora przebywało dwanaście osób, które z uwagi na podeszły wiek, przewlekłe choroby bądź niepełnosprawność potrzebowały opieki innych osób. Całodobowa opieka była zapewniana. Osoby przebywające w Hotelu Seniora otrzymują tam całodzienne wyżywienie, potrzebną pomoc przy kąpieli, ubieraniu, jedzeniu i przyjmowaniu leków oraz dokonywaniu pomiarów ciśnienia i poziomu cukru, a także opiekę pielęgniarki i lekarza. Ponadto świadkowie zeznali, że pomoc opiekunek możliwa jest także w nocy. W trakcie postępowania strony przyznały, że osoby zakwaterowane w Hotelu Seniora przebywają tam od jednego dnia do kilku miesięcy, przy czym zawierane umowy na okres jednego miesiąca mogą być przedłużane. Zdaniem organu odwoławczego, wobec poczynionych w trakcie kontroli ustaleń, przesłuchania świadków, uzyskania materiałów informacyjnych ze stron internetowych nie znajduje podstawy zawarty w odwołaniu zarzut naruszenia art. 7 i art. 77 kpa. Minister nie znalazł także podstaw do uznania za zasadny zarzut naruszenia przez organ I instancji art. 107 § 3 kpa. Organ I instancji w uzasadnieniu decyzji omówił zebrane w sprawie dowody, na podstawie których ustalił stan faktyczny. Minister podkreślił, że przepis art. 130 ust. 2 ustawy o pomocy społecznej jest jasny, a jego treść nie budzi żadnych wątpliwości interpretacyjnych. Celem przepisu jest doprowadzenie do takiej sytuacji, w której podmiot prowadzący placówkę bez zezwolenia zaprzestaje jej dalszego prowadzenia lub przywraca stan zgodny z obowiązującymi przepisami, uzyskując owo zezwolenie. Podmiot chcący prowadzić działalność gospodarczą, w ramach której prowadziłby placówkę całodobowej opieki nad osobami w podeszłym wieku, przewlekle chorymi lub niepełnosprawnymi najpierw winien stworzyć odpowiednie warunki wymagane przepisami prawa, tj. aby budynek w którym będzie mieścić się placówka spełniał standardy, np. w zakresie usług socjalno - bytowych, potem uzyskać zezwolenie wojewody, a na końcu przyjmować mieszkańców. Z protokołu kontroli przeprowadzanej w placówce wynika, iż przebywa w niej 12 osób, wobec czego nałożona kara wynosi odpowiednio do art. 130 ust. 2 pkt. 2 ustawy - [...] zł. Na decyzję Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z [...] stycznia 2017 r., skargę wnieśli C.C. i M.S. Zaskarżonej decyzji zarzucili: I. naruszenie art. 130 ust. 2 w zw. z art. 67 ust. 1 ustawy z 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej, poprzez ich bezzasadne zastosowanie i przyjęcie, że skarżący prowadzą działalność opisaną w ww. przepisach, pomimo braku podstaw do zastosowania tych przepisów; prowadzona działalność nie kwalifikuje się pod obowiązek uzyskania zezwolenia, bowiem ratio legis przywołanego przepisu i ustawowa konstrukcja uregulowania dotyczącego opieki całodobowej wyraźnie zakłada jej stały charakter, a nie doraźny, świadczony u skarżących na podstawie przepisu art. 6 ust. 1 ustawy z 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz. U. z 2004 r. Nr 173, poz. 1807 z późn. zm.) oraz ustawy z 29 sierpnia 1997 r. o usługach turystycznych, czego organ nie wziął pod uwagę. II. naruszenie art. 7 art. 77 kpa, poprzez niepodjęcie wszystkich czynności koniecznych do wyjaśnienia stanu faktycznego, zmierzających do ustalenia przez organ II instancji rzeczywistego statusu placówki prowadzonej przez skarżących III. brak jednoznacznej oceny skutków prawnych wynikających z umów zawieranych przez skarżących z beneficjentami świadczonych przez nich usług, przy równoczesnej dowolności interpretacji przez organ odwoławczy ich zakresu przedmiotowego; IV. naruszenie art. 138 § 1 pkt 1 kpa, poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji, pomimo naruszenia przepisów mających wpływ na wynik sprawy. Skarżący wnieśli o uchylenie decyzji Ministra oraz decyzji Wojewody [...] i o zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi zarzucili brak wyjaśnienia jaki charakter ma prowadzona przez nich działalność, jaki jest faktyczny profil działalności skarżących, w oparciu o jakie przepisy skarżący funkcjonowali w dniu wydawania decyzji. Organy ograniczyły ustalenia do stwierdzenia, że na terenie placówki w chwili dokonywania oględzin przebywały osoby niepełnosprawne, przewlekle chore i starsze oraz że czas pobytu mieszkańców w hotelu jest ustalany za pomocą okresowych umów cywilnoprawnych. Zdaniem skarżących stwierdzenie powyższych faktów nie było wystarczające dla zastosowania normy art. 130 ust. 2 ustawy o pomocy społecznej. Skarżący podnieśli, że ich działalność polega na prowadzeniu hotelu i taka również widnieje przy wpisie do Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej. Zarzucili, że podczas przesłuchania świadków nie ustalono w jakim charakterze przebywają oni w Hotelu. Z umów zawieranych z klientami wynika, że przedmiotem nie jest stałe zakwaterowanie danej osoby w hotelu lecz czasowy jej pobyt, co do zasady krótkotrwały wraz z korzystaniem z dodatkowych usług. Żadne przepisy prawa nie zabraniają osobom starszym i niepełnosprawnym zamieszkiwania w hotelu i korzystania z usług, które oferuje. Skarżący podnieśli, że w obecnych realiach rynkowych dodatkowe usługi, jakie proponuje się klientom hoteli związane np. z rehabilitacją, zabiegami, rozrywką itp., są stosowane powszechnie. Zgodnie z art. 3 pkt 8 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. o usługach turystycznych usługi hotelowe określa się jako krótkotrwałe, ogólnie dostępne wynajmowanie domów, mieszkań, pokoi, miejsc noclegowych oraz świadczenie w tym obiekcie usług z tym związanych. Skarżący podnieśli, że prowadzona przez nich działalność spełnia wszystkie przesłanki powyższego przepisu. Żaden z gości nie przebywał w Hotelu na stałe, a czas na jaki zawierane były umowy był z reguły miesięczny, jednakże istniała również możliwość krótszego pobytu nawet jednodniowego. Goście mają niczym nie ograniczoną swobodę opuszczania oraz powrotu do Hotelu. Skarżący podnieśli, że wykonując swoją działalność działali w zaufaniu do państwa i prawa, a zasada ta wynika zarówno z konstytucyjnej zasady państwa prawnego (art. 2 Konstytucji RP), jak i z regulacji art. 8 kpa. Odpowiadając na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Z przepisu art. 67 ust. 1 ustawy z 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej wynika, że działalność gospodarcza w zakresie prowadzenia placówki zapewniającej całodobową opiekę osobom niepełnosprawnym, przewlekle chorym lub osobom w podeszłym wieku może być prowadzona, ale dopiero po uzyskaniu zezwolenia wojewody. Zgodnie z ust. 3 tego przepisu wojewoda prowadzi rejestr placówek o których mowa w ust.1. Przepis art. 68 ust.1 ustawy stanowi, że opieka w placówce zapewniającej całodobową opiekę osobom niepełnosprawnym, przewlekle chorym lub osobom w podeszłym wieku polega na świadczeniu przez całą dobę usług: 1) opiekuńczych zapewniających: a) udzielanie pomocy w podstawowych czynnościach życiowych, b) pielęgnację, w tym pielęgnację w czasie choroby, c) opiekę higieniczną, d) niezbędną pomoc w załatwianiu spraw osobistych, e) kontakty z otoczeniem; 2) bytowych zapewniających: a) miejsce pobytu, b) wyżywienie, c) utrzymanie czystości. Natomiast z przepisu art. 130 ust. 2 pkt 2 ustawy o pomocy społecznej wynika, że organ ma obowiązek nałożenia kary na podmiot prowadzący placówkę bez zezwolenia. Powołany wyżej przepis nie daje organowi żadnego luzu decyzyjnego, jeżeli chodzi o ocenę celowości nałożenia kary, czy też miarkowania jej wysokości, podmiotu prowadzącego działalność, rozmiaru prowadzonej działalności, stopnia, liczby i społecznej szkodliwości stwierdzonych uchybień. Nie ma przy tym znaczenia, z jakich przyczyn podmiot prowadzący placówkę, o której mowa w art. 67 ust. 1 ustawy, w dacie wymierzenia kary, nie legitymował się zezwoleniem na prowadzenie przedmiotowej działalności. Dla zastosowania przepisu z art. 130 ust. 2 pkt 2 ustawy istotne znaczenie ma jedynie to, czy w momencie wydania decyzji o wymierzeniu kary pieniężnej dany podmiot posiadał zezwolenie, czy też zezwolenia tego nie posiadał i czy w placówce przebywało więcej niż 10 osób. Postępowanie dowodowe w niniejszej sprawie wykazało, że skarżący w Hotelu Seniora świadczyli usługi w rozumieniu art. 68 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej, jednakże nie mieli zezwolenia na prowadzenie takiej działalności. Wobec tego Wojewoda [...] prawidłowo wydał decyzję nakładającą na skarżących karę pieniężną w wysokości [...] zł. Sąd zauważa, że podjęcie bez wymaganego zezwolenia działalności polegającej na prowadzeniu placówki zapewniającej całodobową opiekę osobom niepełnosprawnym, przewlekle chorym lub osobom w podeszłym wieku zagrożone jest dolegliwą sankcją administracyjną, co podyktowane jest troską ustawodawcy o los podopiecznych tego rodzaju placówek oraz koniecznością zagwarantowania pensjonariuszom godnych i bezpiecznych warunków pobytu. Wbrew twierdzeniom skargi, postępowanie w niniejszej sprawie było prowadzone zgodnie z przepisami kodeksu postępowania administracyjnego i zostało przeprowadzone wnikliwie, a uzasadnienia: zaskarżonej decyzji i decyzji organu I instancji spełniają wymogi z art. 107 § 3 kpa. Nie naruszone zostały przepisy art. 7, 77, 138 § 1 pkt 1 kpa, a także przepisy prawa materialnego - art. 130 ust. 2 pkt 2 w zw. z art. 67 ust.1 ustawy o pomocy społecznej. Kontrola w Hotelu Seniora została przeprowadzona zgodnie z unormowaniami zawartymi w rozporządzeniu Ministra Pracy i Polityki Społecznej z [...] marca 2005 r. w sprawie nadzoru i kontroli w pomocy społecznej Dz. U. Nr 61 poz. 543). Skarżący byli obecni podczas kontroli i podpisali protokół bez zastrzeżeń. Wbrew twierdzeniom skargi zebrane w sprawie dowody wykazały, że skarżący w Hotelu Seniora faktycznie prowadzą placówkę zapewniającą całodobową opiekę osobom niepełnosprawnym, przewlekle chorym lub osobom w podeszłym wieku. W Hotelu Seniora w dniu kontroli przebywało dwanaście osób w podeszłym wieku, w większość powyżej 80 lat, wymagających pomocy w codziennych czynnościach. Z sześcioma osobami kontrolerzy nie byli w stanie nawiązać logicznego kontaktu, jedna osoba była leżąca i cewnikowana, dwie poruszały się przy pomocy sprzętu ortopedycznego. Dwa pokoje były wyposażone w łóżka ortopedyczne. W budynku przebywały opiekunki i pielęgniarka. Mieszkańcy Hotelu, z którymi udało się kontrolerom nawiązać kontakt potwierdziły, że przebywają w nim z uwagi na stan zdrowia i niepełnosprawność, że mają zapewnioną opiekę medyczną i pielęgniarską (w tym podawane leki, pomiar ciśnienia i poziomu cukru). Opieka jest całodobowa. Osoby przebywające w Hotelu Seniora mają zapewnione całodzienne wyżywienie, potrzebną pomoc przy kąpieli, ubieraniu, jedzeniu. W trakcie postępowania strony przyznały, że osoby zakwaterowane w Hotelu Seniora przebywają tam od jednego dnia do kilku miesięcy, przy czym zawierane umowy na okres jednego miesiąca mogą być przedłużane. Wbrew twierdzeniom skargi dla zastosowania przepisu art. 130 ust. 2 ustawy nie ma znaczenia fakt krótkiego, długotrwałego czy nawet stałego przebywania osoby w placówce. Pomijając już okoliczność, że niektóre z osób przebywały w placówce kilka miesięcy, a nawet ponad pół roku, to istotne jest, czy w placówce przebywają osoby niepełnosprawne, przewlekle chore lub osoby w podeszłym wieku wymagające zapewnienia im całodobowej opieki i że taka opieka jest im faktycznie świadczona. W tej sytuacji nie sposób uznać, że prowadzona przez skarżących działalność jest działalnością hotelarską. W Hotelu Seniora poza osobami starszymi i niepełnosprawnymi nie było innych gości. Z wydruków internetowych pozyskanych przez organ I instancji wynika, że Hotel przyjmuje osoby w podeszłym wieku, schorowane i niepełnosprawne w celu zapewnienia im całodobowej opieki. Hotel nie reklamował się jako świadczący usługi hotelarskie. Na drzwiach pokoi przebywających pensjonariuszy były tabliczki z ich nazwiskami (vide: protokół kontroli). Takie praktyki nie są stosowane w hotelach. Wręcz przeciwnie właścicielom hoteli zależy na zapewnienie gościom jak największej dyskrecji. Bez znaczenia dla oceny faktycznie prowadzonej przez skarżących działalności jest wpis w Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej, który zawiera także wpis o pomocy społecznej z zakwaterowaniem dla osób w podeszłym wieku, gdyż na prowadzenie placówki zapewniającej całodobową opiekę osobom niepełnosprawnym, przewlekle chorym lub osobom w podeszłym wieku konieczne jest uzyskanie zezwolenia wojewody. Z przyczyn wyżej omówionych nie sposób podzielić zarzutów skargi, że organy nie wyjaśniły jaki jest faktyczny profil działalności skarżących oraz w jakim charakterze przebywali tam przesłuchani w sprawie świadkowie. Okoliczność, że przebywające w Hotelu starsze osoby miały potencjalną, nieograniczoną możliwość opuszczania oraz powrotu do Hotelu nie przesądza samo przez się, że skarżący świadczyli wyłącznie usługi hotelarskie. Pomijając już fakt, że większość z tych osób z uwagi na brak rozeznania i kontaktu z otoczeniem lub trudności w poruszaniu się i tak nie byłaby w stanie samodzielnie opuścić Hotelu, to ta potencjalna możliwość dotyczy każdej placówki zapewniającej całodobową opiekę osobom niepełnosprawnym, przewlekle chorym lub w podeszłym wieku. Odnośnie zarzutu skarżących, że działali w zaufaniu do konstytucyjnej zasady państwa prawnego podnieść należy, że zgodnie z art. 22 Konstytucji ograniczenie wolności działalności gospodarczej jest dopuszczalne tylko w drodze ustawy i tylko ze względu na ważny interes publiczny. Dlatego zarzuty skargi o naruszeniu przez organy przepisu art. 6 ust. 1 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej są chybione, gdyż swoboda ta w przypadku podejmowania działalności polegającej na prowadzeniu placówki zapewniającej całodobową opiekę osobom niepełnosprawnym, przewlekle chorym lub w podeszłym wieku została ograniczona poprzez obowiązek uzyskania zezwolenia wojewody, o jakim mowa w art. 67 ustawy o pomocy społecznej. Mając na uwadze wszystkie wyżej wskazane okoliczności Sąd orzekł jak w sentencji wyroku z mocy art. 151 ppsa.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło