I SA/Wa 39/07
WyrokWSA w Warszawie2007-05-17
Skład orzekający: Elżbieta Sobielarska, Emilia Lewandowska, Tomasz Wykowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy późniejszy podział geodezyjny nieruchomości powinien być uwzględniony przy ustalaniu udziału gminy w prawie własności nieruchomości komunalizowanej, gdy nieruchomość ta stanowiła pierwotnie jedną całość?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji naruszyły przepisy k.p.a. (art. 7 i 77 § 1) poprzez zaniechanie szczegółowej analizy zarzutów gminy dotyczących wysokości jej udziału we współwłasności nieruchomości. Nawet jeśli późniejszy podział geodezyjny nie powinien być bezpośrednio uwzględniany, zarzuty gminy kwestionowały prawidłowość ustalenia tego udziału, co wymagało od organu odwoławczego oceny materiału dowodowego. Uchybienia te skutkowały koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji.Stan faktyczny
Gmina J. wniosła skargę na decyzję Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej (KKU), która utrzymała w mocy decyzję Wojewody stwierdzającą nieodpłatne nabycie przez gminę z mocy prawa udziału we współwłasności nieruchomości Skarbu Państwa. Gmina kwestionowała wysokość przyznanego jej udziału, argumentując, że część nieruchomości stanowiła jej wyłączną własność, a późniejszy podział geodezyjny powinien być uwzględniony. Organy administracji uznały, że podział dokonany po dacie nabycia nie ma znaczenia i utrzymały w mocy decyzję Wojewody opartą na operacie szacunkowym.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej oraz stwierdził, że decyzja ta nie podlega wykonaniu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Sobielarska Sędziowie WSA Emilia Lewandowska asesor WSA Tomasz Wykowski (spr.) Protokolant Katarzyna Babik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 maja 2007 r. sprawy ze skargi Gminy J. na decyzję Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej z dnia [...] października 2006 r. nr [...] w przedmiocie nabycia mienia państwowego z mocy prawa przez gminę 1) uchyla zaskarżoną decyzję; 2) stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.
I SA/Wa 39/07
U Z A S A D N I E N I E
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] października 2006 r., znak [...], Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa, zwana dalej także "KKU", utrzymała w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2006 r., znak [...], stwierdzającą nieodpłatne nabycie z mocy prawa przez Gminę J. z dniem 27 maja 1990 r., udziału wynoszącego 867/1000 części we współwłasności nieruchomości Skarbu Państwa położonej w J. przy ulicy [...], oznaczonej jako działka nr [...] o powierzchni [...] metrów kwadratowych, uregulowanej w księdze wieczystej KW Nr [...], prowadzonej przez Sąd Rejonowy w B. Wydział Ksiąg Wieczystych, opisanej w karcie inwentaryzacyjnej nr [...], stanowiącej integralną część decyzji, zgodnie z którą w dniu 27 maja 1990 r. przedmiotowa nieruchomość oznaczona była jako działka nr [...] obrębu [...], po podziale oznaczona jako działki nr [...], [...] i [...].
Uzasadniając zaskarżone rozstrzygnięcie Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa wskazała, co następuje.
Decyzją z dnia [...] lipca 2006 r. Wojewoda [...] stwierdził nabycie z mocy prawa przez Gminę J. udziału wynoszącego 867/1000 części prawa własności zabudowanej nieruchomości położonej w J. przy ulicy [...] we współwłasności ze Skarbem Państwa, którego udział we własności tej nieruchomości wynosi pozostałe 133/1000 części.
Podstawą do wydania decyzji tej treści była okoliczność, iż w dacie 27 maja 1990 r. w budynku położonym na spornej nieruchomości miały swoje siedziby zarówno Urząd Gminy, jak i Komisariat Policji. Ponieważ Gmina J. wystąpiła z wnioskiem o skomunalizowanie nieruchomości, a znajdujący się na niej budynek stanowił składnik niepodzielny, organ I instancji zlecił wykonanie opracowania mającego na celu ustalenie ułamkowego udziału obu organów w korzystaniu z przedmiotowego mienia.
Sporządzony operat wykazał, że udział ten po stronie Gminy J. wynosił 867/1000 części, a udział organu administracji rządowej (wtedy jednostki MSW) 133/1000 części. Zgodnie z takim wyliczeniem Wojewoda [...] orzekł w sposób wskazany w sentencji decyzji z dnia [...] lipca 2006 r.
W odwołaniu od decyzji komunalizacyjnej Gmina J. zakwestionowała jej prawidłowość, podnosząc, iż przy orzekaniu organ I instancji nie uwzględnił konsekwencji podziału działki nr [...] na działki o nr [...], [...] i [...]. Zdaniem odwołującej się Gminy działka nr [...] była wyłącznie drogą gminną a nie dojazdową do budynku, w którym miały siedzibę oba urzędy, podobnie teren obecnej działki nr [...] pozostawał wtedy w wyłącznym władaniu Gminy. W konsekwencji powyższego wspólnie użytkowany przez oba organy był w dacie 27 maja 1990 r. wyłącznie obszar obecnej działki nr [...]. Odpowiednio zatem należałoby powiększyć udział gminy J. we współwłasności komunalizowanej nieruchomości.
Rozpatrzywszy odwołanie KKU podtrzymało ocenę prawną sprawy sformułowaną przez organ I instancji.
W ocenie KKU przysługujący Gminie w ramach komunalizacji udział w prawie własności działki nr [...] (w dniu 27 maja 1990 r. działki [...]) zasadnie określono zgodnie z opracowaniem sporządzonym przez rzeczoznawcę majątkowego (867/1000). Nieruchomość będąca przedmiotem komunalizacji stanowiła w dacie 27 maja 1990 r. jedną całość, stąd powołany w odwołaniu późniejszy jej podział (dokonany w 1995 r.) nie może mieć znaczenia dla oceny sprawy.
W tej sytuacji decyzję organu I instancji należało zdaniem KKU utrzymać w mocy.
W skardze na rozstrzygnięcie odwoławcze Gmina J. podtrzymała zarzuty odwołania, ponownie podnosząc, iż niepodzielny składnik mienia ogólnonarodowego, podlegający komunalizacji tylko w określonym ułamku, stanowiła w dacie 27 maja 1990 r. wyłącznie działka o nr ewid. [...]. Pozostałe działki (nr [...] i [...]) podlegały zatem komunalizacji w całości.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Sąd rozpoznał skargę na decyzję Wojewody [...] na tej podstawie, iż sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolowanie działalności administracji publicznej pod kątem jej zgodności z prawem (art.1§1 i §2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych - Dz.U. z dnia 20 września 2002 r., Nr 153, poz.1269). Kontrola ta obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne (art.3§2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. Nr 153, poz.1270 - zwanej dalej "p.p.s.a.").
Skargę należało uwzględnić albowiem zaskarżoną decyzję wydano z naruszeniem art.7 i 77§1 k.p.a., co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Przedmiotem komunalizacji będącej przedmiotem rozstrzygania w postępowaniu administracyjnym było nabycie przez skarżącą Gminę udziału we własności nieruchomości stanowiącej niepodzielny składnik mienia ogólnonarodowego (państwowego).
Zasadniczą kwestią w sprawie jest ocena zasadności twierdzeń Gminy wywodzącej, iż udział w prawie własności niepodzielnego składnika mienia, jaki przyznano jej decyzją komunalizacyjną jest za mały.
Gmina powołuje przy tym konieczność uwzględnienia podziału geodezyjnego działki mającego miejsce po 27 maja 1990 r.
Gmina twierdzi, iż przysługuje jej własność działek o nr ewid. [...] i [...] oraz udział 867/1000 części w działce [...].
Tym samym zdaniem Gminy udział Skarbu Państwa we własności ograniczałby się do 133/1000 części działki [...].
W ocenie Sądu nie było zasadnym zaniechanie szczegółowej analizy zarzutów Gminy na tej tylko podstawie, iż przekształcenia geodezyjne dokonane po dniu 27 maja 1990 r. nie powinny być przy komunalizacji uwzględniane.
Gdyby przyjąć nawet powyższe stanowisko za trafne, co oznaczałoby konieczność rozstrzygania w niniejszej sprawie jedynie co do nabycia przez Gminę udziału w prawie własności działki o nr [...], to uznać należy, iż zarzuty Gminy, niezależnie od faktu powoływania się na późniejszy podział geodezyjny, kwestionują wysokość udziału w prawie własności tej działki wynikającego z decyzji organu I instancji.
O ile bowiem udziałowi 867/1000 części w prawie własności nieruchomości o powierzchni [...] metrów kwadratowych odpowiada [...] metry kwadratowe, o tyle zsumowanie poszczególnych części tej nieruchomości według wyliczeń Gminy ([...] m.kw., z których utworzono później działkę [...] + [...] m.kw., z których utworzono później działkę [...] + 867/1000 z [...] m.kw. - odpowiednik działki [...]) daje w sumie [...] m.kw.
O ile zatem nawet uznać by niedopuszczalność orzekania w przedmiocie komunalizacji działek [...], [...] i [...], o tyle zarzuty Gminy skłaniają do oceny
materiału dowodowego pod kątem tego, czy udział gminy w prawie własności działki nr ewid. [...] został ustalony prawidłowo.
Powyższej kwestii nie ocenił organ odwoławczy.
Powyższe stoi w sprzeczności z art. 7 k.p.a., zobowiązującym organ administracji do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz art.77§1 k.p.a., zobowiązującym organ do wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego.
Uchybienia te przesądziły o konieczności wyeliminowania decyzji organów obu decyzji z obrotu prawnego.
Okoliczności wskazane powyżej muszą zostać wyjaśnione w toku powtórnego orzekania w sprawie w postępowaniu administracyjnym.
Biorąc powyższe pod uwagę Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art.145§1 ust.1 lit.c oraz art.152 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło