I SA/Wa 393/13

Referendarz Sądowy Lucyna Picho Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 27 maja 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R. M. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi R. M. na postanowienie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] grudnia 2012 r., nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji postanawia: 1. przyznać R. M. prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w [...]. 2. w pozostałym zakresie odmówić R. M. przyznania prawa pomocy. W związku ze skargą wniesioną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na postanowienie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] grudnia 2012 r., nr [...] wydane w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, skarżąca nadesłała do Sądu wniosek o przyznanie prawa pomocy. W oświadczeniu złożonym na urzędowym formularzu wnioskodawczyni wyjaśniła, że pozostaje sama w gospodarstwie domowym. Źródłem jej utrzymania jest emerytura w wysokości [...] zł. Ponadto skarżąca ujawniła, że posiada majątek w postaci mieszkania o powierzchni [...] m2 oraz niewielki kawałek nieruchomości gruntowej. Uzasadniając wniosek strona wyjaśniła, że ponosi spore wydatki na zakup leków, ponadto co miesiąc opłaca [...], kupno [...], [...], [...], ponosi opłaty za [...], [...], [...], podatek i ubezpieczenie [...]. Zaznaczyła, że niejednokrotnie wydatki przekraczają jej dochody. Rozpoznając wniosek należy zauważyć, że stosownie do treści przepisu art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270) prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym – wówczas obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego, lub w zakresie częściowym – wówczas obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych i wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 1, § 2 i § 3 ustawy). Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, natomiast przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 powołanej ustawy). Uwzględniając sytuację majątkową wnioskodawczyni należało stwierdzić, że wykazała ona, iż spełnia przesłanki do przyznania jej prawa pomocy jedynie w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika. W pierwszej kolejności podkreślania wymaga, że prawo pomocy jest skierowane do tych osób, które z uwagi na bardzo trudną sytuację materialną nie są w stanie samodzielnie ponieść kosztów postępowania sądowego. Nie można uznać, że skarżąca pozostaje w bardzo trudnej sytuacji majątkowej, bowiem ma zapewnione potrzeby bytowe, jak również dysponuje stałym dochodem. Nie można zatem przyjąć, że R. M. nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania tym bardziej, że koszty te na obecnym etapie ograniczają się do uiszczenia przez stronę jednorazowej opłaty jaką jest wpis od skargi, którego wysokość wynosi 200 zł (jest to najwyższa spośród wszystkich opłat sądowych). Natomiast wysokość innych kosztów sądowych, np. opłat kancelaryjnych (m. in. opłat za wydanie kopii, czy odpisu dokumentu z akt sprawy – odpowiednio 2 lub 10 zł za każdą stronę dokumentu, opłaty za sporządzenie uzasadnienia wyroku -100 zł), czy wydatków (np. kosztów dojazdu do Sądu) nie jest obecnie znana, ponieważ zależna będzie od przebiegu sprawy. Tym samym brak jest podstaw do uznania, że przy wykazanym dochodzie strona nie jest w stanie opłacić kosztów sądowych. Powyższe uzasadnia odmowę przyznania prawa pomocy w tym zakresie. Natomiast uzasadnione jest przyznanie skarżącej prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata. W ocenie referendarza sądowego przy ujawnionych dochodach miesięcznych - [...] zł wydatek w postaci opłacenia kosztów ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika (przy wykazanych wydatkach na życie) mógłby spowodować uszczerbek w utrzymaniu skarżącej. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 258 § 1 i 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono jak w sentencji.