I SA/Wa 395/08

PostanowienieWSA w Warszawie2008-12-05

Skład orzekający: Lucyna Picho

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osobie, która została już prawomocnie zwolniona od kosztów sądowych w postępowaniu przed sądem administracyjnym, należy ponownie przyznać prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w kolejnym etapie tego samego postępowania, jeśli jej sytuacja materialna nie uległa zmianie?
Ratio decidendi
Prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym, obejmującym jedynie ustanowienie adwokata, jeśli strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Jednakże, jeśli osoba została już prawomocnie zwolniona od wszelkich kosztów sądowych w danym postępowaniu, brak jest podstaw do ponownego uwzględniania wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych w tym samym postępowaniu, zwłaszcza gdy sytuacja materialna strony nie uległa zmianie.
Stan faktyczny
C. Z. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata do sporządzenia skargi kasacyjnej od postanowienia o odrzuceniu jej wniosku o wymierzenie grzywny Prezydentowi Miasta O. za niewykonanie wyroku. Wnioskodawczyni wskazała na trudną sytuację materialną, podając swoje dochody, wydatki na leki, media, podatki, ratę kredytu oraz posiadany majątek. Wcześniej, postanowieniem z dnia 25 czerwca 2008 r., została już zwolniona od kosztów sądowych.
Rozstrzygnięcie
Przyznano C. Z. prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, a w pozostałym zakresie odmówiono przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz Sądowy Lucyna Picho Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 5 grudnia 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku C. Z. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie z wniosku C. Z. o wymierzenie Prezydentowi Miasta O. grzywny w związku z niewykonaniem wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 14 listopada 2006 r., sygn. akt I SA/Wa 1895/05 postanawia 1. przyznać C. Z. prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w W. 2. w pozostałym zakresie odmówić przyznania C. Z. prawa pomocy. Postanowieniem z dnia 7 listopada 2008 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę C. Z. o wymierzenie Prezydentowi Miasta O. grzywny w związku z niewykonaniem wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 14 listopada 2006 r., sygn. akt I SA/Wa 1895/05. W dniu 26 listopada 2008 r. (data nadania przesyłki w urzędzie pocztowym w O.) skarżąca nadesłała wypełniony formularz urzędowego wniosku o przyznanie prawa pomocy wnosząc o zwolnienie jej od kosztów sądowych oraz przyznanie z urzędu adwokata do sporządzenia skargi kasacyjnej od ww. postanowienia. W uzasadnieniu złożonego wniosku C. Z. podkreśliła, że była już zwolniona od kosztów sądowych (postanowieniem z dnia 25 czerwca 2008 r. referendarz sądowy przyznał C. Z. prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych). Zaznaczyła, że pozostaje w trudnej sytuacji materialnej, jest inwalidką pierwszej grupy, uzyskuje rentę rodzinną po zmarłym mężu w wysokości [...] zł, w związku z chorobą miesięcznie wydaje na leki kwotę około [...] zł, ponadto płaci za gaz w wysokości [...] zł, za energię elektryczną – [...] zł, za telefon komórkowy – [...] zł, zobowiązana jest do uiszczenia opłaty rocznej z tytułu podatku rolnego i ubezpieczenia budynków – [...] zł. Ponadto spłaca kredyt (miesięczna rata [...] zł) w kwocie [...] zł, który zaciągnęła na zakup [...]. Pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z córką, która nie pracuje. Wnioskodawczyni podkreśliła, że po zakupieniu środków czystości i żywności na życie pozostaje niewielka kwota. Skarżąca ujawniła, iż posiada majątek w postaci domu o powierzchni [...] m2, nieruchomość rolną o powierzchni [...] ha, oborę wraz ze stajnią oraz suszarnię do suszenia tytoniu. Na wstępie stwierdzić należy, że prawo pomocy zgodnie z art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) może być przyznane osobie fizycznej na jej wniosek. Prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym – wówczas obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego, lub częściowym – wówczas obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych i wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 1, § 2 i § 3 powołanej ustawy). Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, natomiast przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 ustawy). Oceniając przedstawioną przez C. Z. sytuację majątkową uznać należało, że strona wykazała, iż spełnia przesłanki do przyznania jej pełnomocnika z urzędu. Nie ulega wątpliwości, że przy miesięcznym dochodzie w wysokości około [...] zł, który musi wystarczyć na utrzymanie dwóch osób skarżąca nie byłaby w stanie samodzielnie opłacić kosztów związanych z ustanowieniem adwokata. Odnosząc się natomiast do wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych stwierdzić należało, że skoro prawomocnym postanowieniem z dnia 25 czerwca 2008 r. C. Z. została zwolniona w ww. zakresie, a zwolnienie dotyczy uiszczenia wszelkich kosztów sądowych i rozciąga się zarówno na etap postępowania pierwszoinstancyjnego jak i postępowania kasacyjnego, brak było podstaw do uwzględnienia wniosku zgłoszonego po raz kolejny w tym samym postępowaniu. Wobec powyższego na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 1 i 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło