I SA/Wa 395/18
PostanowienieWSA w Warszawie2018-04-06
Skład orzekający: Justyna Wtulich – Gruszczyńska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej pomocy społecznej jest zbędny, jeśli wnioskodawca jest ustawowo zwolniony z ponoszenia kosztów sądowych?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej pomocy społecznej jest zbędny, ponieważ zgodnie z art. 239 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a., strona w takich sprawach jest ustawowo zwolniona z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych. W związku z tym, postępowanie w tym zakresie podlega umorzeniu na podstawie art. 249 a P.p.s.a.Stan faktyczny
Wnioskodawca M. N. złożył do WSA w Warszawie wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Wnioskodawca utrzymuje się z zasiłków MOPS, jest osobą niepełnosprawną i ponosi znaczne wydatki. Sprawa dotyczy skargi na decyzję SKO w przedmiocie odmowy umorzenia należności wypłaconych z funduszu alimentacyjnego.Rozstrzygnięcie
Przyznano M. N. prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata oraz umorzono postępowanie w zakresie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy - Justyna Wtulich – Gruszczyńska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 6 kwietnia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. N. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi M. N. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] grudnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności wypłaconych z funduszu alimentacyjnego postanawia I. przyznać M. N. prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata, II. umorzyć postępowanie w zakresie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych.
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynął formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym wnioskodawca wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata.
Z nadesłanego oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, że wnioskodawca prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Źródłem utrzymania wnioskodawcy jest zasiłek stały w wysokości [...] zł oraz zasiłek pielęgnacyjny w wysokości [...] zł otrzymywany z Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej. Wnioskodawca wskazał, że z Urzędu Miasta otrzymuje dodatek do czynszu w wysokości [...] zł.
W uzasadnieniu wniosku wnioskodawca wskazał, że jest osobą niepełnosprawną o trwałym, znacznym stopniu niepełnosprawności. Oświadczył, że oprócz współwłasności domu o powierzchni [...] m ² nie posiada mieszkania, nieruchomości rolnej czy innej nieruchomości, oszczędności zgromadzonych na rachunkach bankowych czy w gotówce, papierów wartościowych i innych praw majątkowych, wierzytelności, czy przedmiotów wartościowych o wartości powyżej 5.000 zł. Jako stałe wydatki miesięczne wnioskodawca wskazał alimenty w wysokości [...] zł, opłaty za energię elektryczną w wysokości [...] zł oraz środki przeznaczane na zakup leków w wysokości [...] zł.
Z akt administracyjnych sprawy, w tym z decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] listopada 2017 r., nr [...] wynika, że wnioskodawca jest osobą niepełnosprawną, posiadającą orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności wydane na stałe. Jest współwłaścicielem [...] domu, a sprawa spadkowa jest w toku. Wnioskodawca mieszka z żoną z którą jest w separacji orzeczonej sądownie, synem i córką oraz wnuczką, jednak jak podkreślił organ prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Wnioskodawca jest osobą schorowaną, a koszty związane z jego leczeniem wynoszą [...] zł. Wnioskodawca korzysta z pomocy w świetle Ustawy o pomocy społecznej w formie zasiłku stałego [...] zł, oraz przyznawanych zasiłków celowych. Wnioskodawca posiada znaczne zadłużenie z tytułu nieregulowania przez lata zobowiązań alimentacyjnych na rzecz dzieci.
W tym stanie sprawy stwierdzono, co następuje:
Stosownie do treści art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 t.j.) zwanej dalej "P.p.s.a." prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku.
Zgodnie z art. 245 § 1 - 3 P.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego.
Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 1 i 2).
Mając na uwadze okoliczności niniejszej sprawy stwierdzono, że wnioskodawca znajduje się w sytuacji materialnej kwalifikującej go do przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Uznano, że wnioskodawca utrzymujący się z zasiłków otrzymywanych z Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej nie jest w stanie ponieść kosztów ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika z wyboru. Z tego względu, przyznano wnioskodawcy prawo pomocy poprzez ustanowienie adwokata z urzędu.
Jednocześnie ze względu na ustawowe zwolnienie wnioskodawcy, na podstawie art. 239 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a., od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych zbędne stało się rozpoznawanie wniosku w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Stosownie do treści art. 239 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a. strona skarżąca działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej (a taka sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie) nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych.
Zgodnie z art. 249 a P.p.s.a. jeżeli strona cofnie wniosek lub rozpoznanie wniosku stało się zbędne postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy umarza się. Z tego względu, umorzono postępowanie w zakresie wniosku wnioskodawcy o zwolnienie od kosztów sądowych.
Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 249 a
w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło