I SA/Wa 403/13

Referendarz sądowy Grzegorz Antas Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 14 marca 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A.P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A.P. na postanowienie Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...] grudnia 2012 r. znak: [...] w przedmiocie sprostowania oczywistej omyłki w decyzji postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy. Wraz ze skargą na postanowienie Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...] grudnia 2012 r. w przedmiocie sprostowania oczywistej omyłki w decyzji skarżący A.P. zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W formularzu PPF wnioskodawca podał, że nie posiada środków pozwalających mu na opłacenie kosztów sądowych. Z oświadczenia wynika, że skarżący zaprzestał z końcem roku 2012 prowadzenia działalności gospodarczej. Obecnie tak on, jak i małżonka nie pracują zawodowo. Z trojga dzieci znajdujących się we wspólnym gospodarstwie domowym skarżącego zatrudniona pozostaje jedynie jedna córka. Uzyskiwane przez nią wynagrodzenie ([...] zł) pokrywa koszty wspólnego utrzymania. Rodzina skarżącego korzysta również z finansowego wsparcia matki jego małżonki. Skarżący posiada udział w prawie własności nieruchomości budynkowej o powierzchni [...] m², lokal mieszkalny oraz nieruchomość rolną o pow. [...] arów. Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważyć należało, co następuje: W myśl art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270), dalej: p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym jest możliwe wówczas, gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wniosek skarżącego odnoszący się do żądania zwolnienia od kosztów sądowych nie zasługuje na uwzględnienie. Mieć należy bowiem na uwadze, że koszty postępowania, które zobowiązany jest w niniejszym postępowaniu uiścić skarżący nie przekraczają kwoty 100 zł. Uwzględniając powyższe, przyjąć należy, że zniesienie konieczności partycypowania przez stronę skarżącą w kosztach postępowania sądowego w tego rodzaju sprawie musi wiązać się z wykazaniem, że składający wniosek znajduje się sytuacji znacznego ubóstwa, które nie pozwala stronie na poniesienie jakichkolwiek wydatków związanych z toczącym się postępowaniem sądowym, albowiem w takim przypadku zachodziłoby ryzyko niezaspokojenia elementarnych potrzeb bytowych jej gospodarstwa domowego. W rozpoznawanej sprawie skarżący nie przedstawił wyjaśnień odnośnie do dochodów uzyskiwanych przed zakończeniem prowadzenia działalności gospodarczej, jak też nie przedłożył szczegółowego spisu wydatków ponoszonych na bieżące utrzymanie oraz dokumentów te wydatki potwierdzających, co nakazuje przyjąć, iż obie te wartości kształtują się na poziomie nie innym niż przeciętnym (średnim). W ramach postępowania w przedmiocie prawa pomocy, brak jest możliwości ocenienia, na ile sytuacja materialna osób znajdujących się w gospodarstwie domowym skarżącego nakłada na inny podmiot wynikający ze stosunków prawnorodzinnych obowiązek pomocy finansowej ze względu na stwierdzenie, że osoby te znajdują się w niedostatku. Wykazanie, że pomoc ta jest faktycznie udzielana nakazuje jednak zaliczenie środków, które w ramach tej pomocy są przekazywane, do dochodów ogólnych rodziny i tym samym taktowanie tychże środków jako źródła, z którego ponoszone są wydatki członków rodziny na utrzymanie. Biorąc pod uwagę ten fakt, jak też wysokość dochodów uzyskiwanych przez córkę skarżącego z tytułu zawartej umowy o pracę ([...] zł) nie można przyjąć, by skarżący nie był w stanie ponieść wydatków nawet na najniższym poziomie z tytułu uczestniczenia w postępowaniu przed sądem administracyjnym. W rozpoznawanym postępowaniu strona powinna przekonująco wykazać, że pomimo ograniczenia wydatków do niezbędnych, nie jest w stanie ponieść w żadnej części kosztów postępowania, co tym przypadku łączyć należy z uprawdopodobnieniem, że wygospodarowanie z budżetu domowego kwoty 100 zł jest niemożliwe (spowoduje uszczerbek w koniecznym utrzymaniu). Przyjętą w niniejszej sprawie ocenę możliwości pozyskania takiej kwoty wzmacnia fakt korzystania przez skarżącego zarówno w toku postępowania administracyjnego, jak i w toku postępowania sądowego z pomocy profesjonalnego pełnomocnika. Wynika to z uwzględnienia, że korzystanie z pomocy prawnej co do zasady pozostaje odpłatne. W skardze na postanowienie Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...] grudnia 2012 r. sporządzonej przez pełnomocnika skarżącego, w której znalazło się żądanie zwolnienia strony skarżącej od kosztów sądowych, jak też w wypełnionym formularzu PPF brak jest informacji, by omawiana zasada została w rozpoznawanej sprawie uregulowana w sposób odmienny. Uznać zatem należy, że skarżący przyjął, że w ramach dochodów własnych, po opłaceniu kosztów uznawanych za konieczne utrzymanie, jest w stanie wygospodarować dodatkowe środki celem przeznaczenia ich na inne zobowiązania. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.