I SA/Wa 41/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Dargas Sędziowie: WSA Monika Sawa WSA Przemysław Żmich (spr.) Protokolant specjalista Ewelina Dębna po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 maja 2019 r. sprawy ze skargi M. J., B. G. i D. D. w przedmiocie niewykonania przez Prezydenta [...] wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 maja 2017 r., sygn. akt I SAB/Wa 144/17 1. wymierza Prezydentowi [...] grzywnę w wysokości 2000 (dwa tysiące) złotych; 2. stwierdza, że bezczynność organu w wykonaniu wyroku miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3. oddala skargę w pozostałej części. M. J., B. G., D. D. wniosły do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na niewykonanie przez Prezydenta [...] wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 15 maja 2017 r. sygn. akt I SAB/Wa 144/17 z wnioskiem o wymierzenie organowi grzywny oraz o zasądzenie na rzecz skarżących od organu sumy pieniężnej, pozostawiając wymiar sankcji finansowych uznaniu Sądu. W uzasadnieniu skarżące wskazały, że 15 maja 2017 r. WSA w Warszawie wydał wyrok w sprawie o sygn. akt I SAB/Wa 144/17, nakazujący organowi wydanie decyzji w terminie 5 miesięcy od otrzymania wyroku z kompletem akt. Mimo upływu tego terminu, decyzja nie została wydana. Organ do dnia złożenia skargi nie wykonał ww. wyroku. W tej sytuacji pełnomocnik skarżących [...] grudnia 2018 r. wniósł do organu wezwanie do wykonania wyroku. W odpowiedzi na skargę Prezydent [...] wniósł o jej oddalenie. W uzasadnieniu wskazał, że sprawa niniejsza dotyczy nieruchomości [...] położonej przy ul. [...], ozn. hip. [...], działy [...]-[...], działka nr [...] z bloku [...] i działka nr [...] z bloku [...]. Jednocześnie organ wyjaśnił, że przed Prezydentem [...] prowadzone jest postępowanie o przyznanie odszkodowania za część ww. nieruchomości, zgodnie z art. 215 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2018 r. poz. 2204) – dalej zwanej "ugn". Do zakończenia postępowania konieczne jest jeszcze uzupełnienie dokumentacji dotyczącej informacji w jakiej dacie spadkobiercy dawnego właściciela zostali pozbawieni faktycznej możliwości władania przedmiotową nieruchomością. W przypadku jednoznacznie pozytywnego zweryfikowania obu przesłanek, o których mowa w art. 215 ugn - zostanie zlecone rzeczoznawcy majątkowemu sporządzenie operatu szacunkowego określającego wysokość odszkodowania. Organ podał, że podjął czynności zmierzające do zgromadzenia pełnego materiału dowodowego, niezbędnego do wydania prawidłowej decyzji merytorycznej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Poza sporem jest to, że prawomocnym wyrokiem z 15 maja 2018 r. sygn. akt I SAB/Wa 144/17 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zobowiązał Prezydenta [...] do rozpoznania wniosku M. J., B. G., D. D. z [...] sierpnia 2015 r. o odszkodowanie za nieruchomość, położoną w [...] przy ul. [...], ozn. hip. Jako [...] - działka nr [...] z bloku [...] i działka nr [...] z bloku [...], w terminie 5 miesięcy od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. W wyroku tym Sąd stwierdził, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Faktem jest również to, że termin wyznaczony przez Sąd upłynął [...] stycznia 2018 r., skoro – jak wynika ze znajdującej się w aktach sprawy o sygn. akt I SAB/Wa 144/17 zwrotnego potwierdzenia odbioru - Prezydent [...] otrzymał odpis prawomocnego wyroku wraz z uzasadnieniem oraz aktami sprawy [...] sierpnia 2017 r. Poza sporem jest, że w zakreślonym przez Sąd terminie organ nie rozpoznał wniosku z [...] sierpnia 2015 r. o przyznanie odszkodowania za przejęcie przedmiotowej nieruchomości, a zatem nie wykonał powołanego wyżej wyroku Sądu. Skarga o wymierzenie grzywny jest zatem zasadna. Uznaniu Sądu pozostawiono natomiast ustalenie wysokości grzywny, ponieważ zgodnie z art. 154 § 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przede sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm.) – dalej zwanej "ppsa" grzywnę wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów, tj. art. 5 ust. 7 ustawy z dnia 4 marca 1994 r. o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych w związku z art. 110 ust. 5 pkt 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych. Ustalenie wysokości grzywny zależy od okoliczności konkretnej sprawy. Analizując przebieg postępowania administracyjnego od chwili otrzymania przez Prezydenta [...] prawomocnego wyroku Sądu z 15 maja 2018 r. sygn. akt I SAB/Wa 144/17 wraz z aktami sprawy do dnia wyrokowania Sąd uznał, że zasadnym było wymierzenie organowi grzywny w wysokości 2000 zł. Przy wymiarze wysokości grzywny Sąd wziął pod uwagę to, że: 1) wniosek o odszkodowanie zalega w aktach sprawy przez ponad 3 lata i 9 miesięcy, jednakże na tle tego typu spraw rozpatrywanych przez Sąd zdarzają się nierozpatrzone wnioski znacznie starsze, z lat wcześniejszych, np. 90-tych XX w., 2) wyrok Sądu z 15 maja 2017 r. nie jest wykonywany przez okres ponad 1 roku i 3 miesięcy, 3) po wyroku Sądu z 15 maja 2015 r. organ nie podjął żadnej czynności mającej na celu załatwienie sprawy o odszkodowanie, 4) przyczyny niezałatwienia sprawy są natury obiektywnej, skoro wynikają z zalegającej w organie bardzo dużej ilości spraw tego typu, co znane jest Sądowi z urzędu, 5) sprawy z zakresu odszkodowań za przejęcie przez Państwo nieruchomości [...] są sprawami skomplikowanymi, 6) Sąd po raz pierwszy orzeka w sprawie o niewykonanie wyroku Sądu z 15 maja 2017 r. Wobec tego rodzaju okoliczności Sąd stwierdził, że bezczynność Prezydenta [...] w wykonaniu wyroku Sądu z 15 maja 2017 r. miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, zwłaszcza, że w sprawie ze skargi na bezczynność organu WSA w Warszawie również orzekł, że bezczynność Prezydenta [...] miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Sąd uznał za bezzasadną skargę w zakresie żądania przyznania od organu na rzecz skarżących sumy pieniężnej, o której mowa w art. 154 § 7 ppsa. Zdaniem Sądu, tego rodzaju sankcja dodatkowa jest zarezerwowana dla szczególnie jaskrawych przypadków niewykonywania wyroków sądów administracyjnych, wynikających ze szczególnie uporczywej bezczynności, z ewidentnie złej woli organu, co nie miało miejsca, skoro przyczyną zwłoki jest utrzymująca się od lat sytuacja zalegania w organie bardzo dużej ilości spraw odszkodowawczych. Poza tym Naczelny Sąd Administracyjny prezentuje przewarzające w judykaturze stanowisko, że domaganie się przyznania skarżącemu od organu sumy pieniężnej wymaga wykazania powstania szkody na skutek niewykonania wyroku sądu (por. np. wyrok NSA z 3 stycznia 2017 r. sygn. akt I OSK 2354/16; wyrok NSA z 6 września 2017 r. sygn. akt I OSK 451/17). Taka szkoda nie została w niniejszej sprawie wykazana. Biorąc pod uwagę powyższe Sąd, na podstawie art. 154 § 1, 2 i 6 ppsa (pkt 1 i 2 wyroku) oraz art. 151 w zw. z art. 154 § 7 ppsa (pkt 3 wyroku) orzekł, jak w sentencji wyroku.