I SA/Wa 425/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Tarnowska Sędziowie: WSA Dariusz Chaciński WSA Przemysław Żmich (spr.) Protokolant specjalista Ewelina Dębna po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 października 2012 r. sprawy ze skargi J. N. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] stycznia 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku okresowego 1. oddala skargę; 2. przyznaje ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata E. B., tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu kwotę 295,20 (dwieście dziewięćdziesiąt pięć 20/100) złotych, w tym: tytułem opłaty kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych, tytułem 23% podatku od towarów i usług kwotę 55,20 (pięćdziesiąt pięć 20/100) złotych. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S., po rozpatrzeniu odwołania J. N., decyzją z dnia [...] stycznia 2012 r., nr [...] uchyliło decyzję Wójta Gminy S. z dnia [...] listopada 2011 r., nr [...] o odmowie przyznania J. N. zasiłku okresowego. Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym. Wnioskiem z dnia 3 listopada 2011 r. J. N. wystąpił do Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w S. o przyznanie zasiłku okresowego motywując swój wniosek przewlekłą chorobą i zwiększonymi kosztami leczenia związanymi m.in. z wypadkiem drogowym, brakiem pracy oraz koniecznością utrzymania samodzielnie prowadzonego gospodarstwa domowego. Wójta Gminy S. decyzją z dnia [...] listopada 2011 r., nr [...] odmówił przyznania J. N. zasiłku okresowego. W uzasadnieniu organ wskazał, że środki finansowe przeznaczone w budżecie Ośrodka w 2011 r. na wypłatę zasiłków okresowych na dzień rozpatrywania wniosku zostały już rozdysponowane. Organ wskazał też, że z uwagi na przejściowo trudną sytuację wnioskodawcy spowodowaną podjęciem leczenia specjalistycznego przyznał pomoc w formie zasiłków celowych w łącznej kwocie [...] zł oraz zasiłek celowy na żywność w wysokości [...] zł na okres od [...] września 2011 r. do [...] grudnia 2011 r. Od powyższej decyzji J. N. wniósł odwołanie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. decyzją z dnia [...] stycznia 2012 r., nr [...] uchyliło decyzję Wójta Gminy S. z dnia [...] listopada 2011 r., nr [...]. W uzasadnieniu organ wskazał, że ograniczone możliwości finansowe ośrodka pomocy społecznej, z uwagi na treść art. 3 ust. 4 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 175, poz. 1362 ze zm.) – zwanej dalej "ustawą", mogą determinować treść rozstrzygnięcia. Jednakże organ, mając na uwadze treść art. 107 § 3 i art. 11 Kpa, winien szczegółowo kwotowo określić jakie miał do dyspozycji środki na zasiłki okresowe, jaka była liczba osób ubiegających się o tego rodzaju pomoc i jakie kryteria wypracowano przy udzielaniu pomocy i w jakiej wysokości były przyznawane przeciętne zasiłki. Zdaniem Kolegium decyzja organu pierwszej instancji została wydana bez należytego wyjaśnienia okoliczności faktycznych sprawy i bez należytego ich uzasadnienia. Wobec tego organ odwoławczy uznał, że decyzja Wójta Gminy S. została wydana z przekroczeniem granic uznania administracyjnego. Od powyższej decyzji J. N. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W uzasadnieniu podniósł, że leczy się specjalistycznie u [...], chirurga i [...], co powoduje duże koszty. Kwota [...] zł którą otrzymał nie starcza na leki, żywność, odzież i opał. Skarżący podał, że nie może podjąć pracy, bo choruje. Jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku, samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe, a prac dorywczych nie wykonuje i nie ma żadnych dochodów. Jego zdaniem decyzja organu odwoławczego została wydana z przekroczeniem granic uznania administracyjnego. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. wniosło o oddalenie skargi i podtrzymało prezentowane w sprawie stanowisko. Organ dodał, że to decyzja organu pierwszej instancji została wydana z przekroczeniem granic uznania administracyjnego, a organ odwoławczy wskazał, że uchylając decyzję Wójta Gminy S. działał w zgodzie z słusznym interesem strony, ponieważ wydanie decyzji winno być poprzedzone dokładnym wyjaśnieniem okoliczności faktycznych sprawy, a uzasadnienie decyzji należycie uzasadnione. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga nie jest uzasadniona. Trafnie wskazało Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S., że decyzja Wójta Gminy S. została wydana z istotnym naruszeniem art. 11 i art. 107 § 3 Kpa. Powołane wyżej przepisy obligują organ pomocy społecznej do wyjaśnienia stronie zasadności przesłanek, którymi organ kierował się przy załatwieniu sprawy. Uzasadnienie faktyczne decyzji powinno zaś w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł. Tego wymogu nie spełnia uzasadnienie decyzji organu pierwszej instancji. Z uzasadnienia tego wynika, że organ odmawiając uwzględnienia wniosku strony powołał się na brak środków finansowych na wypłatę zasiłków okresowych, przewidzianych w budżecie Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w S. na 2011 r. Zdaniem Sądu, zgodzić należy się z organem odwoławczym, że zgodnie z art. 3 ust. 4 ustawy potrzeby osób korzystających z pomocy powinny zostać uwzględnione, jeżeli mieszczą się w możliwościach pomocy społecznej oraz że ta okoliczność może mieć znaczenie przy rozpatrywaniu wniosków o pomoc finansową. Jednak tak ogólnikowo uzasadnione stanowisko organu pierwszej instancji uniemożliwia kwestionowanie decyzji przez wnioskodawcę w toku kontroli instancyjnej. Słusznie zauważyło Kolegium, że w uzasadnieniu decyzji organ pomocy społecznej winien szczegółowo określić jakie miał do dyspozycji środki na zasiłki okresowe, jaka była liczba osób ubiegających się o tego rodzaju pomoc i jakie kryteria wypracowano przy udzielaniu pomocy. Istotne jest też to w jakiej dacie środki te zostały w całości rozdysponowane. Skoro Wójt Gminy S. w uzasadnieniu decyzji nie wyjaśnił swego stanowiska w sposób wymagany przepisami prawa procesowego. Organ odwoławczy miał zatem podstawy do wydania decyzji kasacyjnej w oparciu o przepis art. 138 § 2 Kpa, ponieważ kontrolowana decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Biorąc powyższe pod uwagę Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270) orzekł, jak w sentencji. O zwrocie należnych pełnomocnikowi skarżącego kosztów zastępstwa prawnego orzeczono na podstawie art. 209, art. 210 § 1 i art. 250 powołanej wyżej ustawy w zw. z § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c i § 19 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.).