I SA/Wa 430/19
WyrokWSA w Warszawie2019-06-18
Skład orzekający: Dariusz Chaciński, Dorota Apostolidis, Monika Sawa
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Prezydent miasta, który od ponad sześciu lat nie wykonuje prawomocnego wyroku zobowiązującego go do rozpoznania wniosku o odszkodowanie, powinien zostać obciążony kolejną grzywną, stwierdzeniem rażącego naruszenia prawa oraz obowiązkiem wypłaty sum pieniężnych na rzecz skarżących?Ratio decidendi
Sąd uznał, że długotrwała bezczynność organu w wykonaniu prawomocnego wyroku, trwająca ponad sześć lat i pomimo trzykrotnego wymierzenia grzywny, stanowi rażące naruszenie prawa. W związku z tym, Sąd, działając na podstawie art. 154 PPSA, wymierzył organowi kolejną grzywnę, stwierdził rażące naruszenie prawa oraz przyznał skarżącym sumy pieniężne.Stan faktyczny
Skarżący wnieśli skargę na niewykonanie przez Prezydenta miasta wyroku WSA z 2012 r., który zobowiązał organ do rozpoznania wniosku o odszkodowanie w terminie dwóch miesięcy. Pomimo upływu ponad sześciu lat od uprawomocnienia się wyroku, organ nie wydał decyzji. Wcześniejsze skargi na bezczynność skutkowały wymierzeniem organowi trzykrotnie grzywien. Skarżący domagali się wymierzenia kolejnej grzywny, stwierdzenia rażącego naruszenia prawa oraz przyznania sum pieniężnych.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wymierzył Prezydentowi grzywnę w wysokości 10 000 zł, stwierdził, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, przyznał od Prezydenta na rzecz skarżących sumy pieniężne w kwotach po [...] złotych dla każdego z nich oraz zasądził od Prezydenta solidarnie na rzecz skarżących kwotę 680 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Dariusz Chaciński, Sędziowie sędzia WSA Dorota Apostolidis (spr.), sędzia WSA Monika Sawa, Protokolant specjalista Dorota Kwiatkowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 czerwca 2019 r. sprawy ze skargi [...] na niewykonanie przez Prezydenta [...] wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13.08.2012 r., sygn. akt I SAB/Wa 281/12 1. wymierza Prezydentowi [...] grzywnę w wysokości 10 000 (dziesięć tysięcy) złotych; 2. stwierdza, że bezczynność organu w wykonaniu wyroku miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3. przyznaje od Prezydenta [...] na rzecz [...] sumy pieniężne w kwotach po [...] ([...]) złotych dla każdego z nich; 4. zasądza od Prezydenta [...] solidarnie na rzecz [...] kwotę 680 (sześćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Pismem z dnia [...] lutego 2019 r. [...] (dalej jako: skarżący), wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na niewykonanie przez Prezydenta [...] wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 sierpnia 2012 r. sygn. akt I SAB/Wa 281/12. Wyrokiem tym Sąd zobowiązał Prezydenta [...] (dalej jako: organ/Prezydent) do rozpoznania w terminie dwóch miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy, złożonego w trybie art. 215 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2016 r., poz. 2147 ze zm.), wniosku z dnia [...] stycznia 2012 r. o przyznanie odszkodowania za nieruchomość położoną w [...] w rejonie ul. [...], pochodzącej z "[...]". Jednocześnie Sąd stwierdził, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Akta te wraz z odpisem prawomocnego wyroku doręczone zostały zaś organowi 16 października 2012r.
Wyrokiem z dnia 5 lipca 2016 r. sygn. akt I SA/Wa 450/16 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, wobec niewykonywania wyroku z dnia 13 sierpnia 2012r., wymierzył Prezydentowi [...] grzywnę w wysokości 1000 złotych, stwierdzając jednocześnie, że bezczynność organu w wykonaniu wyroku nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa.
Wyrokiem z dnia 23 marca 2017 r. sygn. akt I SA/Wa 126/17 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, wobec niewykonywania wyroku z dnia 13 sierpnia 2012r., wymierzył Prezydentowi [...] grzywnę w wysokości 3000 złotych, stwierdzając jednocześnie, że bezczynność organu w wykonaniu wyroku miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa.
Wyrokiem z dnia 13 grudnia 2017 r. sygn. akt I SA/Wa 1270/17 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, wobec niewykonywania wyroku z dnia 13 sierpnia 2012r., wymierzył po raz kolejny Prezydentowi [...] grzywnę w wysokości 3000 złotych, stwierdzając jednocześnie, że bezczynność organu w wykonaniu wyroku nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa.
W związku z dalszym niepodejmowaniem przez organ rozstrzygnięcia w sprawie, skarżący pismem z [...] lutego 2019 r. wezwali Prezydenta [...] do wykonania prawomocnego wyroku z 13 sierpnia 2012 r., a następnie wnieśli opisaną na wstępie skargę, w której domagają się: wymierzenia Prezydentowi [...] grzywny; stwierdzenia, że bezczynność organu w wykonaniu wyroku miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; przyznanie na rzecz każdego ze skarżących od organu sumy pieniężnej w kwocie po [...] oraz zasądzenia zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
W motywach skargi wskazano, że pomimo wielokrotnych wezwań do wykonania wyroku przez organ, Prezydent nie wydał decyzji w sprawie. Prezydent zignorował także cztery wyroki Sądu. Świadczy to jednoznacznie zdaniem skarżących o ich bagatelizowaniu.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wskazał, że w celu uzupełnienia materiału dowodowego w zakresie dotyczącym daty utraty władania przez poprzednich właścicieli nieruchomości pismem z dnia [...] grudnia 2018 r. wystąpiono o dokumenty dotyczące budowy budynków na działkach wchodzących w skład dawnej nieruchomości hipotecznej. Wskazano, że prowadzone czynności zmierzają do wydania merytorycznego rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie. Ponadto podniesiono, że z uwagi na obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całości materiału dowodowego, pozwalającego na dokładne ustalenie stanu faktycznego sprawy, a także z uwagi na bardzo dużą ilość wpływających spraw z zakresu odszkodowań, nie było możliwości zakończenia niniejszego postępowania w terminie określonym w art. 35 k.p.a.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
skarga jest zasadna.
Przedmiotowa skarga wniesiona została w trybie art. 154 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018r., poz. 1302), powoływanej dalej jako: "p.p.s.a." Przepis ten w § 1 stanowi, że w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia temu organowi grzywny. Grzywnę, o której mowa w tym przepisie, stosownie do § 6 art. 154 p.p.s.a., wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłoszonego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego, na podstawie odrębnych przepisów. Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (§ 2 art. 154). Uwzględniając skargę sąd, w myśl § 7 art. 154 p.p.s.a., może ponadto przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a.
W rozpoznawanej sprawie poza sporem jest, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie prawomocnym wyrokiem z dnia 13 sierpnia 2012 r. sygn. akt I SAB/Wa 281/12 zobowiązał Prezydenta [...] do rozpoznania wniosku z dnia [...] stycznia 2012 r. o przyznanie odszkodowania za nieruchomość położoną w [...] w rejonie ul. [...], pochodzącej z "[...]" - w terminie dwóch miesięcy od zwrotu akt administracyjnych wraz z prawomocnym wyrokiem. Akta sprawy wraz z prawomocnym wyrokiem Sądu wpłynęły do organu w dniu 16 października 2012r. i od tej daty, zgodnie z art. 286 § 2 p.p.s.a., rozpoczął swój bieg wyznaczony wyrokiem termin w jakim sprawa, w której organ pozostawał bezczyny, winna być rozpoznana. W konsekwencji upłynął on 17 grudnia 2012 r. Niekwestionowaną okolicznością jest przy tym, że do dnia wydania niniejszego orzeczenia, mimo uprzedniego wezwania przez stronę do wykonania powyższego wyroku, jak też wymierzenia Prezydentowi [...] z tytułu zaistniałej zwłoki w jego wykonaniu grzywien (vide wyrok z dnia 5 lipca 2016 r., sygn. akt I SA/Wa 450/16, wyrok z dnia 23 marca 2017 r., sygn. akt I SA/Wa 126/17 i wyrok z dnia 13 grudnia 2017 r., sygn. akt I SA/Wa 1270/17), organ ów zawisłej przed nim sprawy administracyjnej nie rozstrzygnął.
Oznacza to, że od ponad sześciu lat pozostaje przy wykonywaniu powyższego wyroku w stanie bezczynności, która w tych okolicznościach przybiera postać kwalifikowaną, a więc rażąco narusza prawo, w tym przede wszystkim narusza w ten sposób przepisy art. 153 p.p.s.a. i art. 286 § 2 p.p.s.a. w zw. z art. 12 k.p.a. Nie sposób bowiem usprawiedliwić tak znacznej zwłoki w wykonaniu prawomocnego wyroku i to mimo wymierzenia już z tego tytułu organowi trzykrotnie grzywien - skomplikowanym charakterem zawisłej przed nim sprawy administracyjnej, czy ilością analogicznych spraw rozpoznawanych przez organ. To z kolei czyni zasadnym żądanie wymierzenia organowi z tytułu niewykonywania prawomocnego wyroku kolejnej grzywny. Uzasadnia także nałożenie nań dodatkowej sankcji w postaci przyznania skarżącym od organu sumy pieniężnej w wysokości wnioskowanej przez skarżących t.j. w wymiarze po [...] na rzecz każdego ze skarżących. Ten wymiar sumy pieniężnej, w powiązaniu z grzywną w wysokości 10000 złotych winien przy tym skłonić organ do zaniechania dalszego naruszania prawa i rozpoznania sprawy przed nim zawisłej, bez konieczności występowania przez stronę ubiegającą się o odszkodowanie z kolejną (piątą) przewidzianą w art. 154 p.p.s.a skargą.
Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 154 § 1 i 7 w zw. z art. 154 § 6 oraz art. 154 § 2 zd. drugie p.p.s.a. orzekł jak w punktach 1-3 wyroku. W przedmiocie kosztów postępowania sądowego (pkt 4 sentencji) orzeczono na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 powołanej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło