I SA/Wa 439/16
WyrokWSA w Warszawie2016-11-17
Skład orzekający: Elżbieta Sobielarska, Emilia Lewandowska, Anna Wesołowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o odmowie uchylenia decyzji administracyjnej w ramach postępowania o wznowienie postępowania, wydana bez uprzedniego postanowienia o wznowieniu postępowania, jest wadliwa i podlega stwierdzeniu nieważności?Ratio decidendi
Decyzja organu administracyjnego wydana w postępowaniu o wznowienie postępowania, bez uprzedniego wydania postanowienia o wznowieniu postępowania, jest obarczona wadą rażącego naruszenia prawa, stanowiącą podstawę do stwierdzenia jej nieważności na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Podobnie, decyzja organu odwoławczego utrzymująca w mocy taką wadliwą decyzję, również podlega stwierdzeniu nieważności.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skarg na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta odmawiającą uchylenia decyzji z 1967 r. i 1975 r. w ramach postępowania o wznowienie postępowania. Skarżący wywodzili swoje prawa ze spadkobrania po E. O., który miał nabyć nieruchomość na podstawie aktu notarialnego z 1944 r. Organy administracji uznały, że E. O. nie dopełnił obowiązku ujawnienia prawa własności i uiszczenia podatku, co skutkowało jego pominięciem w postępowaniu odszkodowawczym. Sąd administracyjny stwierdził nieważność obu decyzji, wskazując na rażące naruszenie przepisów proceduralnych, w szczególności brak wydania postanowienia o wznowieniu postępowania przed wydaniem decyzji merytorycznej.Rozstrzygnięcie
1. Stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji Wojewody [...] oraz decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] grudnia 2014 r. nr [...]; 2. Zasądza od Wojewody [...] na rzecz T. O. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu wpisu sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Elżbieta Sobielarska Sędziowie: Sędzia WSA Emilia Lewandowska (spr.) Sędzia WSA Anna Wesołowska Protokolant referent stażysta Joanna Berbecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 listopada 2016 r. sprawy ze skarg T. O. i A. O. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji 1. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] grudnia 2014 r. nr [...]; 2. zasądza od Wojewody [...] na rzecz T. O. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu wpisu sądowego.
Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] lutego 2016r. znak [...], utrzymał w mocy decyzję Prezydenta [...] Nr [...]
z [...] grudnia 2014r. orzekającą o odmowie uchylenia w ramach wznowienia
na wniosek T. O. i A. O. postępowania zakończonego decyzją Prezydium Dzielnicowej Rady Narodowej [...] z dnia [...] października 1967r. znak [...] oraz decyzją Urzędu Dzielnicowego w [...] z [...] kwietnia 1975r. znak [...], wydanych na podstawie przepisów ustawy z dnia 14 lipca 1961r.
o gospodarce terenami w miastach i osiedlach w odniesieniu do nieruchomości położonej przy ul. [...], pochodzącej z tabeli likwidacyjnej wsi B. Nr [...].
Z ustaleń organu wynika, że ostateczną decyzją Prezydium Dzielnicowej Rady Narodowej [...] z dnia [...] października 1967r. znak [...], wydaną na podstawie przepisów ustawy z dnia 14 lipca 1961r.
o gospodarce terenami w miastach i osiedlach, wszystkie zabudowania i urządzenia znajdujące się na nieruchomości położonej przy ul. [...] pochodzącej
z tabeli likwidacyjnej wsi B. Nr [...], przeszły na własność Skarbu Państwa.
Decyzją Dzielnicowej Rady Narodowej [...]
z dnia [...] marca 1968r. znak [...] przyznano odszkodowanie za grunt
i zabudowania przedmiotowej nieruchomości spadkobiercom po M. K.
i J. K.. Prezydium Dzielnicowej Rady Narodowej [...] decyzją znak [...] z dnia [...] kwietnia 1970 r. uchyliło ww. decyzję. Decyzją z dnia [...] grudnia 1970 r., znak [...] Prezydium Dzielnicowej Rady Narodowej [...] ponownie ustaliło odszkodowanie na rzecz M. K. i nieustalonych spadkobierców M.i J. K. Za zgodą stron, ww. decyzja została zmieniona decyzją Prezydium Dzielnicowej Rady Narodowej [...] z dnia [...] października 1971r., znak [...].
Z kolei, decyzją z dnia [...] listopada 1973r. znak [...]Prezydium Rady Narodowej [...], po rozpatrzeniu odwołania
od ww. decyzji odszkodowawczej, uchyliło decyzję odszkodowawczą z dnia
[...] grudnia 1970r., znak [...] i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania przez organ I instancji.
Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, decyzją z dnia [...] kwietnia 1975r.,
znak [...] Urząd Dzielnicowy [...] ustalił odszkodowanie za przedmiotową nieruchomość na rzecz M. K.
i nieustalonych spadkobierców po J. K. Decyzja ta stała się prawomocna
i wykonalna.
Pismem z 26 marca 2010r. o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej tą decyzją wystąpiła A. O., a pismem z dnia
1 grudnia 2010r. wniosek w tym samym przedmiocie złożył T. O.
Decyzją z [...] maja 2013r. znak [...] Prezydent [...] odmówił uchylenia decyzji Urzędu Dzielnicowego [...]
z [...] kwietnia 1975r. w odniesieniu do nieruchomości przy ul. [...].
W wyniku rozpoznania odwołań od tej decyzji Wojewoda [...], decyzją
z [...] marca 2016r. uchylił decyzję organu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania przez organ I instancji. W uzasadnieniu decyzji organ stwierdził,
że Prezydent [...] przedwcześnie i z naruszeniem procedury administracyjnej orzekł o odmowie uchylenia decyzji z [...] kwietnia 1975r. Ponownie rozpoznając sprawę Prezydent [...] odmówił uchylenia kontrolowanych
w postępowaniu o wznowienie decyzji. W sprawie wznowionej zostało ustalone,
że zarzutem wniosków o wznowienie postępowania był brak udziału E. O. – dawnego właściciela nieruchomości położonej przy ul. [...].
Na mocy aktu notarialnego z dnia [...] maja 1944r., Rep [...] M. K. sprzedała E. O. 66,1% swojej współwłasności
w nieruchomości stanowiącej część osady włościańskiej położonej w kolonii S., we wsi B., co stanowiło, zgodnie z treścią akty, całą powierzchnię działki [...], znajdującej się w faktycznym posiadaniu M. K .
Z mocy postanowienia Sądu Rejonowego dla [...] Wydział IX Cywilny, sygn. akt [...] z dnia [...] listopada 2006r. spadek
po E. O. nabyli: żona M. O. w 1/3 części, syn T. O. w 1/3 części i syn J. O. w 1/3 części. Spadek po M. O. nabyli syn T. O. w ½ części i syn J. O.
w ½ części.
Zgodnie z postanowieniem Sądu Rejonowego dla [...] Wydział I Cywilny z dnia [...] kwietnia 2001r., sygn. akt [...], spadek
po J. O. nabyli syn M.O. i córka A.O. po ½ części spadku każde z nich.
Organ I instancji w zaskarżonej decyzji uznał, że w akcie notarialnym z dnia
[...] maja 1944r., Rep. A [...] wpisano obowiązek opłacania przez nabywcę podatków za otrzymaną nieruchomość, podczas, gdy z dokumentów wynika,
że podatki od nieruchomości na podstawie zaświadczenia z Wydziału Finansowego Prezydium Dzielnicowej Rady Narodowej [...] z dnia
[...] lutego 1967r. opłacała M. K. Nadto, organ I instancji uznał,
że podziału nieruchomości będącej przedmiotem niniejszego postępowania dokonano jedynie poprzez faktyczne rozdysponowanie, jednak bez formalnego przeniesienia praw do niego, o czym świadczy zapis, iż dokonany przez wszystkich spadkobierców podział na pięć oddzielnie od siebie położonych działek zaakceptowany zostanie przez nich na zasadzie oddzielnego aktu notarialnego, do zawarcia którego w rezultacie nie doszło
Z uwagi na powyższe ustalenia, Prezydent [...] uznał, że E. O. nie dopełnił obowiązku wynikającego z aktu, tj. ujawnienia swojego prawa do nieruchomości oraz uiszczenia podatku. Prezydent [...] podał, że wobec niewypełnienia powyższego obowiązku do ujawnienia prawa do własności przedmiotowej nieruchomości, kolejne decyzje odszkodowawcze wydawane były przez Prezydium Dzielnicowej Rady Narodowej [...] z pominięciem E. O. Wniosek o istnieniu powyższego obowiązku, którego niespełnienie organ I instancji potraktował jako zależną od pominiętej strony postępowania odszkodowawczego – E. O. przyczynę braku skierowania decyzji Prezydium Dzielnicowej Rady Narodowej [...] z dnia [...] października 1967r. oraz decyzji Prezydium Dzielnicowej Rady Narodowej [...] z dnia [...] kwietnia 1975r. do ww. osoby, postawiono w oparciu o treść art. 15 ust. 2 pkt 6 ustawy z dnia 12 marca 1958r.
o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości i art. 15 ust. 3 pkt 4 tej ustawy.
Zgodnie z art. 15 ust.2 pkt 6 ustawy we wniosku o wywłaszczenie należy wskazać osobę właściciela nieruchomości i miejsce jego zamieszkania, jeżeli nie jest znane lub posiadacza nieruchomości, jeżeli nie jest nim osoba ujawniona jako właściciel w księdze wieczystej lub w zbiorze dokumentów, a osoby właściciela
nie można ustalić. Zgodnie zaś z art. 15 ust. 2 pkt 6 ustawy, jeżeli nieruchomość
nie ma urządzonej księgi wieczystej i nie jest dla nie prowadzony zbiór dokumentów – zaświadczenie właściwego sądu powiatowego stwierdzającego tę okoliczność
oraz wyciągi z księgi ewidencji gruntów i budynków lub w jej braku – we wniosku
o wywłaszczenie należy wskazać zaświadczenie prezydium rady narodowej gromadzkiej stwierdzające, w czyim posiadaniu znajduje się nieruchomość.
Wojewoda [...] dodatkowo zauważa, że stosownie do treści
art. 29 par. 1 dekretu z dnia 11 października 1946r. Prawo o księgach wieczystych /Dz. U. nr 57 poz. 320 ze zm./ obowiązującego w czasie postępowania, którego dotyczyły decyzje z dnia [...] października 1967r. oraz z dnia [...] kwietnia 1975r. następca prawny właściciela nieruchomości miał obowiązek ujawnienia swoich praw do nieruchomości w księdze wieczystej, czego jednak nie uczynił. (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 stycznia 1998r., sygn. akt IV SA 629/96).
Z pisma Dyrekcji Rozbudowy Miasta [...] z dnia [...] grudnia 1966r. będącego wnioskiem wywłaszczeniowym wynika, że posiadaczem nieruchomości położonej przy ul. [...] w W. jest M. K., która nie posiada żadnych dokumentów stwierdzających własność nieruchomości.
W piśmie tym zawarta jest wzmianka, że W. Przedsiębiorstwo Geodezji
w wykazie właścicieli i użytkowników nieruchomości położonych na terenie kolonii [...] osiedla B. wymienia użytkownika nieruchomości jako M. K..
Ze stwierdzenia Wydziału Finansowego Prezydium Rady Narodowej [...] z dnia 12 listopada 1966r. wynika, że podatnikiem podatku
od przedmiotowej nieruchomości jest M. K..
Skoro w toku prób ustalenia stanu własnościowego nieruchomości położonej
przy ul. [...] w W. przez Dyrekcję Rozbudowy Miasta [...] przed dniem wydania decyzji Prezydium Dzielnicowej Rady Narodowej [...] z dnia [...] października 1967r. oraz decyzji Urzędu Dzielnicowego [...] z dnia [...] kwietnia 1975r., nie uzyskano pozytywnego rezultatu co do odnalezienia osoby legitymującej się tytułem własności, a w sposób dopuszczalny, na zasadzie art. 15 ust. 2 pkt 6 ustawy z dnia 12 marca 1958r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości potraktowano jako stronę postępowania wywłaszczeniowo – odszkodowawczego posiadacza ustalonego
na podstawie danych prezydium rady narodowej gromadzkiej, należy uznać,
że nie zaistniała przesłanka winy organu prowadzącego ówczesne postepowanie administracyjne w pominięciu jednej ze stron postępowania. Wobec tego organ uznał, że po stronie E. O. – jako, że nie ujawnił przed wszczęciem postępowania wywłaszczeniowego tytułu własności nieruchomości w księdze wieczystej – leżała wina w takim, a nie innym ukształtowaniem kręgu stron postępowania. Zatem w ocenie organu w sprawie nie zaszła przesłanka przewidziana w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a.
W związku z powyższym, organ uznał, że rozstrzygnięcie zwarte w decyzji Prezydenta [...] Nr [...] z dnia [...] grudnia 2014r. orzekającej o odmowie uchylenia w ramach wznowienia postepowania dotyczącego decyzji Prezydium Dzielnicowej Rady Narodowej [...] z dnia
[...] października 1967r. oraz decyzji Urzędu Dzielnicowego [...] z dnia [...] kwietnia 1975r. wydanych na podstawie przepisów ustawy z dnia
14 lipca 1961r. o gospodarce terenami w miastach i osiedlach (Dz. U. nr 32,
poz. 159) w odniesieniu do nieruchomości położone przy ul. [...] pochodzącej z tabeli likwidacyjnej wsi B. Nr [...] – jest prawidłowe.
Skargi na decyzję Wojewody [...] wnieśli T. O.
i A.O.
T. O. skarżonej decyzji zarzucił:
1. Naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,
tj.
- art. 15 ust. 2 pkt 6 oraz 53 ustawy z dnia 12 marca 1958r. o zasadach
i trybie wywłaszczania nieruchomości (Dz. U. nr 10, poz. 64) w zw. z dekretem z dnia 26 października 1945r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze
m.st. Warszawy (Dz. U. z 1945 r. nr 50, poz. 279, z 1950 r. nr 14, poz. 130 i nr 58, poz. 529 z 1958 r. nr 17, poz. 70 i z 1961 r. nr 32 poz. 159)
w zw. z art. 23 ust. 3 ustawy z dnia 14 lipca 1961 r. o gospodarce terenami
w miastach i osiedlach poprzez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie
i w konsekwencji uznanie, iż wstępny skarżącego E. O. nie dopełnił obowiązku wynikającego z aktu notarialnego z dnia [...] maja 1944 r. rep. [...]
i nie ujawnił swojego prawa do nieruchomości położonej przy ul. [...] pochodzącej z tabeli likwidacyjnej wsi B. nr [...] oraz uiszczenia podatku,
a w konsekwencji został pominięty przy wydawaniu przez Prezydium Dzielnicowej Rady Narodowej [...] decyzji odszkodowawczych w odniesieniu do ww. nieruchomości, podczas gdy E. O. jako pełnoprawny właściciel nieruchomości nie miał wiedzy na temat ciążących na nim obowiązków wynikających z faktu nabycia nieruchomości i nie został pouczony o obowiązku ujawnienia prawa własności przez notariusza sporządzającego umowę sprzedaży ww. nieruchomości, co skutkuje zatem brakiem winy E. O. w nieuczestniczeniu
w postępowaniu odszkodowawczym,
- art. 21 Konstytucji RP poprzez jego niezastosowanie i pominięcie przez organ prawa do własności ww. nieruchomości E. O., jako fundamentalnego prawa obywatela Rzeczypospolitej Polskiej przy wydaniu decyzji utrzymującej w mocy decyzję o braku przesłanej wznowienia postępowania w postaci braku udziału strony w postepowaniu bez swojej winy.
2. Naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.
a/ art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez jego zastosowanie i uznanie, iż istnieją podstawy do utrzymania zaskarżonej decyzji w mocy, w sytuacji gdy w sprawie istniały przesłanki do zastosowania art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., ewentualnie art. 138 § 2 k.p.a. skutkującego koniecznością uchylenia decyzji,
b/ art. 10 § 1 k.p.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. i uznanie, iż E. O.
nie brał udziału w postępowaniu odszkodowawczym ze swojej winy, tj. z uwagi
na niewykonanie obowiązku ciążącym na właścicielu nieruchomości – ujawnienie prawa własności w księdze wieczystej urządzonej dla tej nieruchomości, podczas gdy E. O. nie miał wiedzy na temat ciążących na nim obowiązków wynikających z faktu nabycia nieruchomości i nie został pouczony o obowiązku ujawnienia prawa własności przez notariusza sporządzającego umowę sprzedaży ww. nieruchomości, a nadto dla ww. nieruchomości nie została urządzona księga wieczysta, co skutkuje zatem brakiem winy E. O. w nieuczestniczeniu w postepowaniu odszkodowawczym.
Mając na uwadze powyższe zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji, jak również decyzji Urzędu Dzielnicowego [...]
z [...] kwietnia 1975 r. ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy organowi I instancji do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie kosztów postępowania sądowego.
A.O. zaskarżonej decyzji zarzuciła:
I. naruszenie przepisów prawa procesowego, mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj.
1. art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. poprzez błędną wykładnię w zakresie istnienia przesłanki braku udziału strony w postepowaniu administracyjnym bez własnej winy i tym samym poprzez przyjęcie, iż brak jest podstaw do uchylenia decyzji Prezydium Dzielnicowej Rady Narodowej [...] z dnia [...]października 1967 r. (znak spr. [...]) oraz decyzji Urzędu Dzielnicowego [...] z dnia [...] kwietnia 1975 r. (znak spr. [...]),
na podstawie tego przepisu,\
2. art. 7, 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a. polegające na niewyczerpującym zebraniu
i rozpatrzeniu całego materiału dowodowego, wbrew ciążącym na organie
II instancji na mocy art. 77 § 1 k.p.a. obowiązkowi w tym zakresie
i w konsekwencji niepodjęcie wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz sporządzenie uzasadnienia niezgodnego z wymogami wynikającymi z art. 107 § 3 k.p.a.;
3. art. 8 i 107 § 3 k.p.a. poprzez nienależyte uzasadnienie zaskarżonej decyzji,
z uwagi na nie odniesienie się do czynności podjętych w celu ustalenia właściciela nieruchomości objętej wywłaszczeniem, a także do zarzutów strony odwołującej się, a przedstawionych w odwołaniu i zawarcie w uzasadnieniu zbyt ogólnych stwierdzeń, co uniemożliwia realizację zasady pogłębienia zaufania obywateli do organów państwa oraz uniemożliwia dokonanie kontroli zaskarżonej decyzji;
4. art. 10 § 1 k.p.a. w zw. z art. 61 § 4 k.p.a. poprzez niezawiadomienie strony
o toczącym się postepowaniu wywłaszczeniowym i odszkodowawczym,
przez co organ uniemożliwił stronie wzięcie czynnego udziału w sprawie i czym naruszył jej prawo do czynnego uczestnictwa w każdym stadium postępowania
i wypowiedzenia się co do zgromadzonego materiału dowodowego;
5. art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy wadliwego orzeczenia organu I instancji.
II. Naruszenie przepisów prawa materialnego, a to:
1. art. 15 ust. 2 pkt 6 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości, obowiązującej w dacie wydania decyzji przez organ I instancji, poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, że osoby właściciela nieruchomości objętej wywłaszczeniem nie da się ustalić.
W oparciu o tak sformułowane zarzuty Skarżąca wniosła o uchylenie decyzji obu instancji, a także decyzji Urzędu Dzielnicowego [...]
z [...] kwietnia 1975 r.
W odpowiedzi na skargi Wojewoda [...] wniósł o ich oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zauważył co następuje:
Skargi są uzasadnione chociaż z innych powodów niż wskazano w ich treści.
Zaskarżona decyzja Wojewody [...] została wydana
w postępowaniu wznowionym, uregulowanym w Dziale II Rozdziale 12 k.p.a. Administracyjne postępowanie wznowieniowe składa się z dwóch etapów.
W pierwszym etapie organ bada dopuszczalność wszczęcia postępowania wznowieniowego. Ponieważ wnioskujący o wznowienie postępowania powołali się
na podstawę wznowienia określoną w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., tj. strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu, to z uwagi na fakt, że wznowienie z tej przyczyny następuje tylko na żądanie strony (art. 147 k.p.a.) organ winien ustalić
czy wnioskujący o wznowienie posiadają przymiot strony. W tym etapie postepowania organ bada także czy wniosek o wznowienie został złożony
w terminie, w przypadku powoływanej w przedmiotowej sprawie przesłanki jest
to termin określony w art. 148 § 2 k.p.a. Ten etap kończy się wydaniem przez organ postanowienia czy to o wznowieniu postępowania (art. 149 § 1 k.p.a.) jeżeli organ uzna, że wymogi formalne są spełnione bądź o odmowie wznowienia
(art. 149 § 3 k.p.a.) w sytuacji, gdy wymogi formalne nie zostały w sprawie spełnione. Wydanie postanowienia o wznowieniu postepowania ma istotne znaczenie, gdyż stosownie do treści art. 149 § 2 k.p.a., stanowi ono podstawę do przeprowadzenia przez właściwy organ postepowania co do przyczyn wznowienia
oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy. Wynika z tego, że w sytuacji, gdy organ
nie wydał postanowienia o wznowieniu postepowania nie jest dopuszczalne procedowanie co do przyczyny wznowienia jak i wydanie jednej z decyzji o jakich stanowi art. 151 k.p.a.
W rozpoznawanej sprawie została wydana decyzja na podstawie
art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a. mimo, że organ nie wydał postanowienia o wznowieniu postępowania. Bez wznowienia postępowania nie było dopuszczalne procedowanie przez organ co do przyczyn wznowienia i wydanie decyzji. Zapadła więc decyzja organu I instancji rażąco narusza art. 149 § 1 k.p.a. co stanowi podstawę
do stwierdzenia nieważności określona w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Tej wadliwości
nie dostrzegł organ odwoławczy i utrzymał w mocy decyzję dotkniętą wadą nieważności, co oznacza, że także zaskarżona decyzja rażąco narusza
art. 135 § 1 pkt 1 k.p.a. co skutkuje stwierdzeniem nieważności także i tej decyzji
na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.
Wprawdzie w aktach postępowania wznowieniowego znajduje
się postanowienie Prezydenta [...] z [...] lutego 2013r. znak [...], którym organ postanowił wznowić postępowanie, ale dotyczy
ono postępowania zakończonego decyzją Prezydium Dzielnicowej Rady Narodowe [...] z [...] października 1967 r. znak [...].
Wznowione tym postanowieniem postępowanie zakończyło się decyzją tego organu z [...] maja 2013 r. znak [...], którą odmówiono uchylenia decyzji
z [...] października 1976r. Natomiast w przedmiotowej sprawie decyzje dotyczą decyzji z [...] października 1967 r. Decyzja z [...] maja 2013 r. została uchylona przez Wojewodę [...] decyzją z [...] marca 2014 r. nr [...]. Z uzasadnienia
tej decyzji wynika, że w aktach brak było decyzji z [...] października 1976 r., którego dotyczyła decyzja i wobec tego organ odwoławczy powziął wątpliwość
co do przedmiotu postepowania wznowieniowego. Organ również zalecił
by w ponownie prowadzonym postępowaniu organ I instancji wyjaśnił jaka decyzja
jest przedmiotem postępowania. W postępowaniu zakończonym zaskarżoną
w niniejszym postępowaniu decyzją organy w ogóle nie odniosły się do tej kwestii. Zatem nie można uznać, że postanowienie z [...] lutego 2013 r. dotyczące wznowienia postepowania w sprawie zakończonej decyzją z [...] października 1976 r. dotyczy postępowania zakończonego decyzją Wojewody [...] z [...] lutego 2016 r., która jest przedmiotem skargi w niniejszym postepowaniu.
Ponownie rozpoznając sprawę organ zbada przesłanki formalne dopuszczalności wznowienia postępowania, a mianowicie czy wnioskujący
o wznowienie T. O. i A. O. legitymują
się przymiotem strony oraz czy wnioski zostały złożone z zachowaniem terminu określonego w art. 148 § 2 k.p.a.
Oceniając czy podanie o wznowienie postępowania zostały złożone w terminie określonym w art. 148 § 2 k.p.a. organ będzie miała na uwadze, że dla ustalenia dochowania tego terminu jest tylko istotne w jakiej dacie strona dowiedziała się o decyzji, co do której żąda wznowienia postępowania. Natomiast bez znaczenia jest to czy stronie znane były szczegóły tej decyzji. W rozpoznawanej sprawie pierwsze pismo A. O., jakie wpłynęło w tej sprawie jest datowane [...] grudnia 2009 r. Z treści tego pisma wynika, że w tej dacie wiedziała, iż nieruchomość została wywłaszczona oraz zwraca się w nim o przysłanie decyzji, którą to postępowanie się zakończyło. Treść tego pisma wskazuje, że najpóźniej w dacie jego sporządzenia wiedziała już, że została wydana decyzja wywłaszczeniowa obejmująca przedmiotową działkę gruntu. Natomiast wniosek o wznowienie postępowania A. O. wpłynął do organu [...] kwietnia 2010 r. a datowany jest [...] marca 2010 r. W tej sytuacji organ rozważy czy podanie o wznowienie postępowania zostało wniesione przez A. O. z zachowaniem terminu z art. 148 § 2 k.p.a.
Wątpliwości budzi także czy żądający wznowienia postępowania A. O. i T. O. mają przymiot strony. Swoją legitymację wywodzą ze spadkobrania po E. O., który według nich był właścicielem działki gruntu położonej przy ul. [...]w W. E. O. miał zaś nabyć udział we własności tej nieruchomości na mocy aktu notarialnego z [...] maja 1944 r., rep. [...], od M. K.. Z treści tego aktu nie wynika czy M. K. dziedziczyła spadek po bracie S. W. oraz czy S. W. legitymował się tytułem własności do nieruchomości objętych tym aktem notarialnym. Z archiwalnego zaświadczenia Urzędu Opłat w W. z [...] maja 1944 r., nr [...], wynika, że zgłaszający prawa do spadku po S. W., w tym M. K., pokrewieństwa nie udowodnili. Z materiału dowodowego wynika, że przedmiotowa nieruchomość nie miała urządzonej księgi wieczyste, ani zbioru dokumentów, do daty wywłaszczenia była w posiadaniu M. K. i jej spadkobierców, którzy cały czas na tej nieruchomości mieszkali, zabudowali ją i płacili podatki. E. O. zmarł dopiero [...] listopada 1980 r., co wynika z postanowienia spadkowego. Nidy nie ujawnił swojego tytułu własności do tej nieruchomości. Nie wynika by wykazywał jakiekolwiek zainteresowanie tą nieruchomością. Stąd powstaje wątpliwość czy doszło do skutecznego nabycia prawa własności przez E. O.. Dlatego ponownie rozpoznając sprawę organ dokładnie ustali, czy w świetle powołanych dokumentów oraz wskazanych faktów wnioskujących o wznowienie postępowania można uznać za legitymowanych do żądania wszczęcia postępowania wznowieniowego. Wątpliwości w tej kwestii miał organ I instancji, gdyż w uzasadnieniu swojej decyzji z [...] grudnia 2014 r. zauważył, że podziału nieruchomości będącej przedmiotem aktu notarialnego z [...] maja 1944 r. dokonano jedynie na gruncie, bez przeniesienia prawa do niego, a M. K. nie posiadała dokumentu własnościowego. Jednakże nie odniósł tego do oceny czy wnioskujący o wznowienie mają przymiot strony.
Dopiero wyjaśnienie tych obu wątpliwości, a więc zachowanie terminu do złożenia podania o wznowienie postępowania i posiadania legitymacji do dokonania tej czynności procesowej, pozwoli organowi na podjęcie zgodnych z prawem rozstrzygnięć. Merytoryczne rozstrzygnięcie zawarte w zaskarżonej decyzjach należy więc uznać za przedwczesne. Z tego też względu zarzuty obu skarg, które sprowadzają się do kwestionowania merytorycznego rozstrzygnięcia, pozostały poza oceną Sądu, gdyż przed ustaleniem wskazanych wyżej okoliczności i ich oceną prawną byłoby to przedwczesne.
Z powyższych względów Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 i art. 200 ustawy Prawo o postepowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło