I SA/Wa 447/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Przemysław Żmich (spr.) Sędziowie WSA Dorota Apostolidis WSA Elżbieta Lenart Protokolant referent Joanna Kicińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 czerwca 2016 r. sprawy ze skargi A. T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] lutego 2016 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku pielęgnacyjnego uchyla zaskarżoną decyzję. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia [...] lutego 2016 r. nr [...] utrzymało w mocy decyzję Prezydenta [...] z dnia [...] stycznia 2016 r., nr [...] o odmowie przyznania A. T. świadczenia w formie zasiłku pielęgnacyjnego. Decyzja wydana została w następującym stanie faktycznym i prawnym. Wnioskiem z dnia [...] grudnia 2015 r. A. T. zwróciła się do Prezydenta [...] o ustalenie prawa do zasiłku pielęgnacyjnego z tytułu niepełnosprawności. Do niniejszego wniosku załączyła m.in. orzeczenie lekarza orzecznika Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, Oddział w [...], z dnia [...] listopada 2015 r., nr [...], w którym stwierdzono, że jest ona całkowicie niezdolna do pracy do dnia [...] grudnia 2018 r. oraz, że nie można ustalić daty powstania całkowitej niezdolności do pracy. Po rozpoznaniu powyższego Prezydent [...] decyzją z dnia [...] stycznia 2016 r., nr [...] odmówił przyznania A. T. świadczenia w formie zasiłku pielęgnacyjnego, gdyż nie spełnia ona przesłanek do jego przyznania. Wskazał, że legitymuje się ona umiarkowanym stopniem niepełnosprawności, który ustalono w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych w [...] orzeczeniem z dnia [...] listopada 2015 r., jednakże w orzeczeniu tym nie określono od kiedy istnieje niepełnosprawność, o czym świadczy zapis w pkt. IV - "nie można ustalić", a organ nie jest uprawniony do samodzielnego ustalenia tej daty. Niezgadzając się z powyższą decyzją A. T. wniosła odwołanie, zarzucając jej naruszenie przepisów postępowania poprzez niedokładne wyjaśnienie stanu faktycznego oraz błędną wykładnię przepisów prawa materialnego. Jednocześnie powołując się na załączoną kserokopię orzeczenia o stopniu niepełnosprawności wydanego w dniu [...] września 2007 r. przez Powiatowy Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w [...] stwierdziła, że wynika z niego, iż niepełnosprawność datuje się od stycznia 2005 r., zatem przed ukończeniem przez nią 18-tego roku życia, gdyż urodziła się w 1987 r. Wskazała również, że otrzymała jeszcze inne orzeczenia wydane pomiędzy 2009 i 2015 r., jednakże nimi nie dysponuje. Po rozpatrzeniu powyższego Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia [...] lutego 2016 r., nr [...] utrzymało w mocy decyzję Prezydenta [...] z dnia [...] stycznia 2016 r., z uwagi na okoliczność, że w niniejszej sprawie wnioskodawca nie spełnia łącznie przesłanek koniecznych wymienionych w art. 16 ust. 3 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz.U. z 2015 r. poz. 114 ze zm.) – zwanej dalej "uśr", tj. warunku legitymowania się orzeczeniem o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności i warunku powstania niepełnosprawności w wieku do ukończenia 21 roku życia. Podniósł, że ww. orzeczenie z dnia [...] listopada 2015 r. nie może być podstawą do przyznania świadczenia w formie zasiłku pielęgnacyjnego, gdyż stwierdzono nim, że A. T. jest całkowicie niezdolna do pracy do dnia [...] grudnia 2018 r., a daty tej niepełnosprawności nie można ustalić. Wskazał również, że jest związany jego treścią i nie ma możliwości rozstrzygania w przedmiocie wnioskowanego świadczenia w oparciu o załączone do odwołania orzeczenie o stopniu niepełnosprawności wydane dnia [...] września 2007 r. przez Powiatowy Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w [...], ponieważ było ono wydane do dnia [...] września 2009 r. (pkt III orzeczenia), zatem jego termin ważności już upłynął. Na powyższą decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] lutego 2016 r. A. T. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjna w Warszawie zarzucając jej naruszenie przepisów postępowania poprzez niedokładne wyjaśnienie istniejącego stanu faktycznego. W uzasadnieniu stwierdziła, że jej niepełnosprawność powstała przed 21 rokiem życia, co znajduje potwierdzenie w załączonej decyzji w sprawie ustalenia prawa do zasiłku pielęgnacyjnego Wójta Gminy [...] z dnia [...] września 2005 r., nr [...]. Jednocześnie podniosła, że dysponuje aktualnym orzeczeniem lekarza orzecznika ZUS o całkowitej niezdolności do pracy, które jest traktowane na równi z orzeczeniem o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga jest uzasadniona. Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowił art. 16 ust. 3 uśr zgodnie, z którym zasiłek pielęgnacyjny przysługuje także osobie niepełnosprawnej w wieku powyżej 16 roku życia legitymującej się orzeczeniem o umiarkowanym stopniu, jeżeli niepełnosprawność powstała w wieku do ukończenia 21 roku życia. Faktem jest to, że znajdujące się w aktach sprawy orzeczenie lekarza orzecznika ZUS z dnia [...] listopada 2015 r., stwierdza, iż A. T. jest całkowicie niezdolna do pracy do dnia [...] grudnia 2018 r., jednak daty powstania całkowitej niezdolności do pracy nie można ustalić. Jednocześnie jednak do złożonego odwołania od decyzji Prezydenta [...], A. T. dołączyła m. in. kopię orzeczenia o stopniu niepełnosprawności z dnia [...] września 2007 r. wydanego przez Powiatowy Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w [...], z którego wprost wynika, że niepełnosprawność skarżącej istnieje od stycznia 2005 r. Zatem, co słusznie podniosła skarżąca w odwołaniu, w zestawieniu z datą jej urodzenia, tj. [...] października 1987 r., wskazuje, że w 2005 r. miała [...] lat, zatem niepełnosprawność powstała przed ukończeniem przez nią 21 roku życia. Sąd zauważa, że organy rozpoznające wniosek o przyznanie prawa do zasiłku pielęgnacyjnego, nie są kompetentne do ustalenia we własnym zakresie daty powstania niepełnosprawności, ponieważ związane są – co do daty powstania niepełnosprawności i co do jej stopnia, orzeczeniem wydanym przez uprawniony do tego podmiot. Rozpoznając sprawę o przyznanie zasiłku pielęgnacyjnego organ winien jednak dążyć do ustalenia na podstawie wszelkich dostępnych dowodów przesłanek warunkujących przyznanie tego rodzaju świadczenia. Tego wymaga zasada prawdy obiektywnej wynikająca z art. 7 Kpa oraz stanowiące jej rozwinięcie reguły postępowania dowodowego wynikające z przepisów art. 77 § 1 i art. 80 Kpa. Jeżeli zatem z orzeczenia o stopniu niepełnosprawności wynika data powstania niepełnosprawności, to na potrzeby sprawy z zakresu pomocy społecznej data ta jest miarodajna dla ustalenia przesłanki z art. 16 ust. 3 uśr. Argumentacja Kolegium, że przedłożone przez skarżącą orzeczenie z dnia [...] września 2007 r. wydane zostało na czas określony do dnia [...] września 2009 r. i nie obowiązywało w dacie orzekania, nie może być oceniona jako wystarczająca. Fakt, że Powiatowy Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w [...] przewidział w jego treści, że orzeczenie wydaje się do dnia [...] września 2009 r., w niczym nie podważa tego, że organ ten stwierdził zaistnienie faktu w postaci daty powstania niepełnosprawności, który miał miejsce w przeszłości (styczeń 2005 r.), a który ma istotne znaczenie dla niniejszej sprawy. Skoro zatem Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] wydając zaskarżoną decyzję nie przeprowadziło uzupełniającego postępowania dowodowego celem pozyskania odpisu wskazanego wyżej orzeczenia o niepełnosprawności, to tym samym naruszyło przepisy art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 136 Kpa, w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Rozpoznając ponownie sprawę organ odwoławczy, na podstawie art. 136 Kpa, wezwie A. T. w wyznaczonym terminie do przedłożenia odpisu orzeczenia o stopniu niepełnosprawności z dnia [...] września 2007 r., nr [...] (gdyż dowodem nie może być kserokopia tego orzeczenia), pod rygorem odmowy przyznania wnioskowanego świadczenia. Następnie organ odwoławczy oceni wystąpienie w sprawie przesłanek z art. 16 ust. 3 uśr, mając na uwadze zaprezentowaną w niniejszym wyroku ocenę prawną. Wydane rozstrzygnięcie uzasadni zgodnie z wymogami określonymi w art. 107 § 3 Kpa. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) orzekł, jak w sentencji wyroku.