I SA/Wa 448/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Łukasz Trochym (spr.) sędzia WSA Marta Kołtun-Kulik asesor WSA Marek Maliński po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 19 czerwca 2024 r. sprawy ze skargi D.K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 27 grudnia 2023 r. nr KO-1137/4103/657/23 w przedmiocie zasiłku stałego oddala skargę. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] (dalej również jako "Kolegium/organ") decyzją z 27 grudnia 2023 r., nr KO-1137/4103/657/23, po rozpatrzeniu odwołania D. K. (dalej również jako "Skarżący"), utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy [...] (dalej również jako "Wójt/organ I instancji") z [...] września 2023 r., nr [...], w przedmiocie przyznania zasiłku stałego. Zaskarżona decyzja Kolegium zapadła w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy. Wnioskiem z 25 września 2023 r. (data wpływu do organu – 25 września 2019 r.) Skarżący zwrócił się do Wójta Gminy [...] o przyznanie pomocy w formie zasiłku stałego z uwagi na niepełnosprawność w stopniu znacznym, orzeczoną prawomocnym od 13 lipca 2023 r. wyrokiem Sądu Rejonowego w [...] z [...] maja 2023 r., sygn. akt [...]. Decyzją z 27 września 2023 r., nr [...], organ I instancji przyznał D. K. zasiłek stały na okres od 1 września 2023 r. do 30 listopada 2023 r. w wysokości 719,00 zł miesięcznie. Decyzji nadano rygor natychmiastowej wykonalności. W uzasadnieniu ww. decyzji organ I instancji przytoczył treść art. 37 ustawy o pomocy społecznej oraz przedstawił stan faktyczny sprawy, podkreślając, że w dniu 25 września 2023 r. Skarżący wystąpił z wnioskiem o udzielenie pomocy w formie zasiłku stałego. W wyniku przeprowadzonego 27 września 2023 r. wywiadu środowiskowego oraz dokumentacji zgromadzonej w aktach sprawy ustalono, że D. K. prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe. Jest osobą w wieku aktywności zawodowej, nie pracuje z uwagi na stan zdrowia. Natomiast zgodnie z wyrokiem Sądu Rejonowego w [...] Wydział [...] został zaliczony do znacznego stopnia niepełnosprawności na okres do 30 listopada 2023 r. Organ I instancji ustalił również, że D. K. nie nabył prawa do świadczeń emerytalno-rentowych, nie posiada żadnego dochodu. W ocenie organu I instancji, Skarżący spełnia wszystkie warunki do przyznania zasiłku stałego, który w przypadku osoby samotnie gospodarującej stanowi różnicę między kryterium dochodowym osoby samotnie gospodarującej a dochodem tej osoby. Z takim rozstrzygnięciem nie zgodził się Skarżący, który złożył odwołanie od ww. decyzji organu I instancji, kwestionując datę początkową przyznania zasiłku stałego. Skarżący uważa bowiem, że zgodnie z wyrokiem Sądu Rejonowego w [...] z [...] maja 2023 r., sygn. akt [...], zasiłek stały winien być wypłacony za okres od 1 listopada 2021 r. do 30 listopada 2023 r. Wskazał, że ostatni przyznany mu zasiłek stały przysługiwał do 31 października 2021 r. Kolegium, decyzją z 27 grudnia 2023 r., nr KO-1137/4103/657/23, po rozpatrzeniu odwołania Skarżącego – utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu swojej decyzji Kolegium podniosło, że podstawę materialnoprawną do wydania decyzji w niniejszej sprawie stanowiły przepisy ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2023 poz. 901, ze zm., dalej jako "u.p.s.") i przywoła treść wybranych przepisu z tej ustawy, w tym art. 37 oraz art. 106. Następnie Kolegium oceniło ustalenia faktyczne dokonane przez organ I instancji uznając je za prawidłowe. Kolegium wskazało, że organ I instancji ustalił w toku rodzinnego wywiadu środowiskowego przeprowadzonego w dniu 27 września 2023 r., że Skarżący jest bezdzietnym kawalerem. Mieszka w domu swoich rodziców, lecz prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe. Jest osobą w wieku aktywności zawodowej, nie pracuje zawodowo ani dorywczo. Z dniem 5 lutego 2019 r. utracił status osoby bezrobotnej z powodu niezdolności do pracy wskutek choroby. Choruje na przewlekłą chorobę [...] z [...], stan po [...]. Wymaga stałego leczenia, stosowania leków oraz diety. Skarżący nie ma ustalonego prawa do renty chorobowej, jest zgłoszony do ubezpieczenia zdrowotnego przy ojcu, Z. K. Nie posiada żadnego źródła dochodu. Miesięczny koszt leków, opatrunków oraz diety wynosi 1600 zł, a więc tygodniowo stanowi kwotę 400 zł. Kolegium dodatkowo podniosło, że mocą orzeczenia Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w [...] z [...] marca 2021 r., nr [...], Skarżący został zaliczony do umiarkowanego stopnia niepełnosprawności do dnia 31 marca 2023 r. Orzeczenie to, na skutek odwołania Skarżącego zostało utrzymane w mocy orzeczeniem Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w [...] z [...] maja 2021 r., nr [...]. Powyższe rozstrzygnięcie Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w [...] Skarżący zaskarżył następnie do Sądu Rejonowego w [...]. W dniu [...] maja 2023 r. Sąd Rejonowy w [...] Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych wydał wyrok w sprawie o sygn. [...], którym zmienił zaskarżone orzeczenie Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w [...] z [...] maja 2021 r. w ten sposób, że zaliczył Skarżącego do znacznego stopnia niepełnosprawności według symbolu 08-T, do dnia [...] listopada 2023 r. oraz ustalił, że Skarżący wymaga stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji, co oznacza - po myśli art. 6 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej - całkowitą niezdolność do pracy. Kolegium uznało, że w niniejszej sprawie wniosek o przyznanie zasiłku stałego Skarżący złożył 25 września 2023 r., zaś orzeczenie o stopniu niepełnosprawności zostało wydane [...] maja 2023 r. na czas określony do dnia 30 listopada 2023 r., zatem prawidłowo organ I instancji ustalił prawo do zasiłku stałego od 1 września 2023 r. (począwszy od miesiąca, w którym został złożony wniosek wraz z wymaganą dokumentacją) do 30 listopada 2023 r. (końca ważności orzeczenia) w maksymalnej jego wysokości, tj. 719 zł, skoro Skarżący nie posiada żadnego dochodu. W ocenie Kolegium, w świetle przepisu art. 106 u.s.p., brak jest natomiast podstaw do przyznania zasiłku stałego - jak o to wnosi Skarżący - za okres sprzed miesiąca złożenia wniosku o przyznanie tegoż zasiłku, tj. za okres, kiedy to zgodnie z orzeczeniem Sądu Rejonowego w [...] z [...] maja 2023 r. Skarżący zaliczony został do osób niepełnosprawnych w stopniu znacznym. Kolegium wyjaśniło, że strona, która dochodzi ustalenia odpowiedniego stopnia niepełnosprawności, winna złożyć wniosek o zasiłek stały mimo braku orzeczenia o znacznym lub umiarkowanym stopniu niepełnosprawności, co w przypadku spełnienia warunków o których mowa w art. 37 ust. 1 i 4, z wyłączeniem warunku całkowitej niezdolności do pracy, umożliwia jej uzyskanie zasiłku również za okres, w którym prowadzone jest postępowanie w przedmiocie ustalenia stopnia niepełnosprawności, o ile postępowanie to zakończy się wydaniem orzeczenia o znacznym lub umiarkowanym stopniu niepełnosprawności, jednakże nie wcześniej niż od miesiąca złożenia wniosku o przyznanie zasiłku stałego. Powyższe przesądza o tym, zdaniem Kolegium, że nie jest możliwe przyznanie zasiłku stałego za okres przed złożeniem wniosku o przyznanie tegoż zasiłku, co do osób, które przed sądem powszechnym domagały się rozstrzygnięcia w przedmiocie stopnia niepełnosprawności i odpowiedni wniosek do organu pomocy społecznej złożyły dopiero po zakończeniu sprawy sądowej. W świetle powyższego Kolegium uznało, że wniesione odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie bowiem zaskarżona decyzja organu I instancji przyznająca Skarżącemu od 1 września 2023 r. prawo do świadczenia z pomocy społecznej w formie zasiłku stałego jest prawidłowa i zgodna z przepisami u.p.s., a także nie narusza przepisów prawa procesowego. Skargę na ww. decyzję Kolegium do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł D. K., który zarzucił organowi, że wydając zaskarżoną decyzję naruszył następujące przepisy prawa, tj.: 1) art. 7 k.p.a. poprzez brak podjęcia wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz załatwienie sprawy z zupełnym pominięciem interesu społecznego i słusznego interesu obywatela - na ich skutek Skarżący został pozbawiony wyrównania należnych mu wielomiesięcznych świadczeń; 2) art. 9 k.p.a. poprzez brak należytego i wyczerpującego informowania strony o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie jej praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego oraz zupełny brak czuwania organu nad tym aby strona i inne osoby uczestniczące w postępowaniu nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa poprzez brak jakiejkolwiek informacji ze strony znających sytuację Skarżącego pracowników GOPS, z którymi Skarżący wielokrotnie się kontaktował z prośbą o wsparcie w trudnej sytuacji oraz organów Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w [...] i Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w [...], które wydając wadliwą decyzję nie poinformowały Skarżącego o możliwości złożenia wniosku o dalszą wypłatę zasiłku mimo nieposiadania prawomocnego wyroku odnośnie ich wadliwych decyzji; 3) art. 77 k.p.a. przejawiający się w niedopełnieniu obowiązku zebrania i rozpatrzenia w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego i niewyciągnięciu wniosków z materiałów znajdujących się w aktach sprawy poprzez zupełne pominiecie kontaktów Skarżącego z GOPS, który znał sytuację Skarżącego i mógł pouczyć go o możliwości złożenia wniosku aż do dnia 30 czerwca 2023 r. wraz z przywróceniem terminu do złożenia wniosku podczas gdy z uwagi na treść ustaw COVID-owych ustawodawca wprowadził taką możliwość modyfikując przepisy ustawy o pomocy społecznej poprzez Art. 15zzzzzn2 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych - jak również brak uwzględnienia w ocenie sprawy szczególnego okresu jakim był okres szerzenia się COVID-19 oraz spowodowanego nim lockdownu, co skutkowało ograniczeniem dostępu do urzędów, porad prawnych i jakichkolwiek informacji i obciążenie tymi negatywnymi skutkami stanu rzeczy schorowanego, niepełnosprawnego człowieka; 4) art. 8 k.p.a. poprzez prowadzenia postępowanie w sposób podważający zaufanie jego uczestników do władzy publicznej - poprzez pominięcie istotnych interesów strony, poprzez ukierunkowanie postępowania w niewłaściwy sposób, a nie tak jak być powinno tj. by poinformować Skarżącego o możliwościach działań, wymaganych dokumentach i konsekwencjach ich ewentualnego niezłożenia w terminie - co odbyło się bez wiedzy i winy Skarżącego; 5) art. 15zzzzzn2 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych poprzez jego niezastosowanie w sprawie; 6) brak właściwego zastosowania wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 6 października 2015 r. (sygn. SK 19/14), w którym Trybunał uznał za niekonstytucyjny wymóg, że zasiłek jest wypłacany dopiero od miesiąca, w którym został złożony wniosek o pomoc wraz z dokumentacją (m.in. orzeczeniem o niepełnosprawności), nawet wtedy, gdy wnioskujący spełniał wcześniej przesłanki przyznania zasiłku, ale musiał czekać na orzeczenie - skutkujący wypaczeniem jego treści i niezastosowaniem w pełni jego motywów i przesłanek i celów mających zapewnić stronie pełną ochronę. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonych decyzji i wydanie orzeczenia przyznającego zasiłek stały za okres od dnia 1 listopada 2021 r. do 30 listopada 2023 r., oraz zasądzenie na swoją rzecz zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie w całości podtrzymując swoje stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Organ wniósł także o rozpatrzenie niniejszej sprawy na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym. Zawiadomiony pismem z 17 kwietnia 2024 r. o wniosku organu, Skarżący nie sprzeciwił się rozpatrzeniu sprawy na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r., poz. 2492) w związku art. 3 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm., dalej jako "p.p.s.a."), kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 p.p.s.a., sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.), a także, gdy decyzja lub postanowienie organu dotknięte jest wadą nieważności, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Ponadto, zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, co oznacza, iż Sąd zobowiązany jest dokonać oceny legalności zaskarżonej decyzji niezależnie od zarzutów podniesionych w skardze. Sąd stosuje przy tym przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 p.p.s.a.). Kontrola legalności dokonana przez Sąd orzekający w niniejszej sprawie, według powyższych kryteriów wykazała, że zarówno zaskarżona decyzja Kolegium, jak i decyzja Wójta Gminy [...] z [...] września 2023 r., nie naruszają obowiązującego prawa. Istota sporu w niniejszej sprawie sprowadza się do kwestii oceny okresu na jaki przyznano zasiłek stały, a nie jego wysokości (719,00 zł miesięcznie), która przez Skarżącego nie jest kwestionowana. Orzekające w sprawie organy uznały, że zasiłek stały należy przyznać na okres od 1 września 2023 r. do 30 listopada 2023 r., przyjmując w tym zakresie jako moment początkowy chwilę złożenia wniosku przez Skarżącego, czyli 25 września 2023 r. Skarżący uważa z kolei, że zasiłek stały należy mu się również za okres wcześniejszy, czyli od 1 listopada 2021 r. (wtedy gdy wygasło poprzednio przyznane uprawnienie – na podstawie decyzji Wójta Gminy [...] z 8 czerwca 2021 r., nr [...]). Tłumaczy to tym, że nie został właściwie pouczony przez organy pomocowe o możliwości złożenia wniosku o dalszą wypłatę zasiłku mimo nieposiadania prawomocnego wyroku sądowego w sprawie ustalenia stopnia niepełnosprawności. Na wstępnie Sąd wyjaśnia, że zarówno zaskarżona decyzja Kolegium, jak i decyzja organu I instancji z 27 września 2023 r. nie rozstrzygają w żaden sposób w przedmiocie zasadności przyznania Skarżącemu zasiłku stałego za okres od 1 listopada 2021 r. do 31 sierpnia 2023 r. Zakresem rozstrzygnięcia organów zostało bowiem objęte jedynie uprawnienie Skarżącej do wnioskowanego świadczenia od 1 września 2023 do 30 listopada 2023 r. Nawet gdyby zatem Sąd uznał skargę za zasadną, to uchylenie decyzji organów obu instancji w tej części, zgodnie z wnioskiem skargi, nie byłoby prawnie możliwe. Zasadniczo istnieje możliwość zaskarżenia decyzji w części, ale musi to być taka część jej osnowy, która została w decyzji sformułowana i ma charakter na tyle odrębny i samodzielny, że może być objęta zakresem zaskarżenia w skardze, a taka sytuacja nie występuje w niniejszej sprawie. Stwierdzić należy, że pomoc społeczna jest instytucją polityki społecznej państwa, mającą na celu umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężenie trudnych sytuacji życiowych, których nie są one w stanie pokonać, wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości (art. 2 ust. 1 u.p.s.). Zgodnie zaś z art. 3 ust. 1 u.p.s., pomoc społeczna wspiera osoby i rodziny w wysiłkach zmierzających do zaspokojenia niezbędnych potrzeb i umożliwia im życie w warunkach odpowiadających godności człowieka. Ubiegający się o pomoc w pierwszej kolejności winni rozwiązywać swoje problemy życiowe we własnym zakresie. Z powyższych przepisów wynika zatem, że uprawnienia wynikające z przepisów u.p.s. mają charakter subsydiarny, czyli uzupełniają środki, możliwości i uprawnienia własne osoby objętej systemem świadczeń z pomocy społecznej. Pomoc społeczna ma więc charakter doraźny. Zgodnie natomiast z art. 37 ust. 1 pkt 1 i pkt 2 u.p.s., zasiłek stały przysługuje pełnoletniej osobie samotnie gospodarującej, niezdolnej do pracy z powodu wieku lub całkowicie niezdolnej do pracy, jeżeli jej dochód jest niższy od kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej; oraz pełnoletniej osobie pozostającej w rodzinie, niezdolnej do pracy z powodu wieku lub całkowicie niezdolnej do pracy, jeżeli jej dochód, jak również dochód na osobę w rodzinie są niższe od kryterium dochodowego na osobę w rodzinie. W sytuacji określonej dyspozycją art. 37 ust. 1 pkt 1 u.p.s., tj. pełnoletniej osobie samotnie gospodarującej, przyznanie prawa do zasiłku wymaga spełnienia kryterium dochodowego wskazanego w art. 8 ust. 1 pkt 2 u.p.s., które wynosi w chwili obecnej 776,00 zł. Stosownie zaś do art. 106 ust. 3 u.p.s., świadczenia pieniężne z pomocy społecznej przyznaje się i wypłaca za okres miesiąca kalendarzowego, począwszy od miesiąca, w którym został złożony wniosek wraz z wymaganą dokumentacją, z zastrzeżeniem ust. 7-11. W przypadku gdy uprawnienie do świadczenia nie obejmuje pełnego miesiąca, świadczenie przyznaje się za niepełny miesiąc, a kwotę świadczenia ustala się, dzieląc pełne kwoty przez liczbę dni kalendarzowych tego miesiąca i mnożąc przez liczbę dni objętych świadczeniem. Zgodnie natomiast z art. 106 ust. 7 u.p.s., w przypadku złożenia przez osobę, która nie posiada orzeczenia o całkowitej niezdolności do pracy w rozumieniu przepisów o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych lub orzeczenia o znacznym lub umiarkowanym stopniu niepełnosprawności w rozumieniu przepisów o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych, wniosku o przyznanie zasiłku stałego wraz z wymaganą dokumentacją oraz potwierdzeniem złożenia wniosku o przyznanie świadczenia uzależnionego od niezdolności do pracy albo wniosku o wydanie orzeczenia o stopniu niepełnosprawności, wszczyna się postępowanie o ustalenie uprawnienia do zasiłku stałego, a następnie po przeprowadzeniu rodzinnego wywiadu środowiskowego: 1) w przypadku spełnienia warunków, o których mowa w art. 37 ust. 1 i 4, z wyłączeniem warunku całkowitej niezdolności do pracy - postępowanie zawiesza się do dnia dostarczenia orzeczenia; 2) w przypadku niespełnienia któregokolwiek z warunków, o których mowa w art. 37 ust. 1 lub 4, z wyłączeniem warunku całkowitej niezdolności do pracy - odmawia się przyznania zasiłku stałego. Stosownie do treści art. 106 ust. 8 u.p.s., na okres zawieszenia postępowania przyznaje się z urzędu zasiłek okresowy w wysokości i na zasadach określonych w art. 38. Z kolei art. 106 ust. 9 u.p.s. stanowi, że jeżeli orzeczenie, o którym mowa w ust. 7, zostanie dostarczone w terminie 60 dni od dnia jego otrzymania, zawieszone postępowanie podejmuje się, a prawo do zasiłku stałego ustala się, począwszy od miesiąca, w którym złożono wniosek o przyznanie zasiłku stałego wraz z potwierdzeniem, o którym mowa w ust. 7. Do ustalenia kwoty zasiłku stałego za okres pobierania zasiłku okresowego w trakcie zawieszenia postępowania art. 37 ust. 6 nie stosuje się. Jeżeli orzeczenie, o którym mowa w ust. 7, zostanie dostarczone po upływie 60 dni od dnia jego otrzymania, zawieszone postępowanie podejmuje się, a prawo do zasiłku stałego ustala się, począwszy od miesiąca, w którym dostarczono orzeczenie. Do ustalenia kwoty zasiłku stałego za miesiąc, w którym dostarczono orzeczenie, o którym mowa w ust. 7, nie stosuje się art. 37 ust. 6 w przypadku pobierania zasiłku okresowego w trakcie zawieszenia postępowania (art. 106 ust. 10 u.p.s.). W przypadku niedostarczenia orzeczenia, o którym mowa w ust. 7, w terminie 3 lat od dnia zawieszenia postępowania lub powzięcia informacji o wydaniu orzeczenia zawieszone postępowanie podejmuje się z urzędu (art. 106 ust. 11 u.p.s.). Przenosząc powyższe uregulowania na grunt niniejszej sprawy Sąd stwierdza za organami obu instancji, że w rozpoznawanej obecnie przez Sąd sprawie, Skarżący złożył wniosek o przyznanie zasiłku stałego 25 września 2023 r., a więc nie ma możliwości zastosowania ww. przepisów i przyznania zasiłku stałego wstecznie, tj. od 1 listopada 2021 r. Możliwe jest jedynie przyznanie, tak jak uczynił to Wójt Gminy [...] w decyzji z [...] września 2023 r., wnioskowanego świadczenia od miesiąca, w którym Skarżący wniosek złożył, stosownie do brzmienia art. 106 ust. 3 u.p.s. Jak wynika z akt sprawy Skarżący z dniem 1 listopada 2021 r. przestał spełniać kryteria ustawowe do przyznania zasiłku stałego, ponieważ dysponował orzeczeniem lekarza orzecznika Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z [...] kwietnia 2021 r., nr [...], zgodnie z którym miał orzeczoną niezdolność do samodzielnej egzystencji jedynie do 31 października 2021 r. Niezdolność do pracy jest przy tym jednym z podstawowych kryteriów przyznania zasiłku stałego (art. 37 ust. 1 u.p.s.). Wyjaśnić należy przy tym, że z dniem 1 stycznia 2017 r. do art. 106 u.p.s. zostały dodane ust. 7-11. Nowelizacja ustawy spowodowana była uznaniem częściowej niekonstytucyjności przepisu art. 106 ust. 3 u.p.s. Wyrokiem z 6 października 2015 r., SK 19/14 (Dz.U. poz. 1616) Trybunał Konstytucyjny orzekł, że art. 106 ust. 3 u.p.s. w zakresie, w jakim stanowi, że w wypadku wniosku o przyznanie zasiłku stałego osobie całkowicie niezdolnej do pracy, legitymującej się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności i niemającej innych środków utrzymania prawo do zasiłku ustala się, począwszy od miesiąca, w którym został złożony wniosek, jest niezgodny z art. 67 ust. 2 w zw. z art. 2 Konstytucji RP. Trybunał zważył, iż prowadzenie przez różne organy dwóch odrębnych postępowań – pierwszego, w sprawie ustalenia stopnia niepełnosprawności, i drugiego, w sprawie przyznania zasiłku stałego, powoduje, że (cyt.): "osoba faktycznie spełniająca przesłanki wskazane w art. 67 ust. 2 Konstytucji może pozostawać bez pomocy państwa. Ta specyficzna luka w nabyciu świadczenia, powstająca między datą ustalenia niepełnosprawności a datą złożenia wniosku o zasiłek stały, w ocenie Trybunału, prowadzi do niezgodności z art. 67 ust. 2 w związku z art. 2 Konstytucji". Zdaniem Trybunału, przedstawiony stan jest niezgodny z zasadą sprawiedliwości społecznej. Osoby pozostające bez pracy i bez środków utrzymania w trakcie postępowania o ustalenie niepełnosprawności nie korzystają z ochrony socjalnej, którą gwarantuje im Konstytucja RP. Trybunał zauważył, że (cyt.): "choć art. 67 ust. 2 Konstytucji nie określa bezpośrednio wysokości, charakteru, przesłanek ani trybu przyznawania świadczeń gwarantujących prawo do pomocy społecznej, to elementy te muszą być ukształtowane w taki sposób, by osoba niezdolna do pracy i pozostająca bez środków do życia, mogła nabyć świadczenia wchodzące w zakres tego prawa". Zdaniem Trybunału, nie jest konstytucyjnie dopuszczalne, aby ustawa zwykła, normując sekwencję dwóch postępowań (stwierdzającego przesłanki i przyznającego świadczenie), przesuwała w czasie początek wymiaru świadczenia, pozostawiając lukę nieobjętą świadczeniem między datą stwierdzenia uprawnień i datą wymiaru. Taki stan rzeczy narusza zasadę przyzwoitej legislacji. Sąd stwierdza w tym miejscu, że całkowicie niezasadny jest zarzut skargi dotyczący niewłaściwego zastosowania przez organ powyższego orzeczenia trybunalskiego, skoro jak wskazano powyżej wyrok Trybunału z 6 października 2015 r., SK 19/14, został przez prawodawcę wykonany. Utrata mocy art. 106 ust. 3 u.p.s. w zakresie, w jakim dotyczy on osób niepełnosprawnych, została odroczona do 31 grudnia 2016 r. W następstwie powyższego 1 stycznia 2017 r. weszły w życie nowe przepisy regulujące procedurę przyznawania zasiłku stałego osobom nielegitymującym się wymaganym orzeczeniem w dniu złożenia wniosku o świadczenie. O zasadności zarzutu skargi nie może natomiast świadczy fakt uznania przez organ, iż stan faktyczny sprawy zainicjowanej wnioskiem Skarżącego z 25 września 2023 r., nie pozwalał na zastosowanie nowododanych do u.p.s. przepisów art. 106 ust. 7-11. Racje należy bowiem przyznać organom które ustaliły, że orzeczeniem Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w [...] z [...] marca 2021 r., nr [...], Skarżący został zaliczony do umiarkowanego stopnia niepełnosprawności do dnia [...] marca 2023 r. Orzeczenie to, na skutek odwołania Skarżącego, zostało następnie utrzymane w mocy orzeczeniem Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w [...] z [...] maja 2021 r., nr [...]. Powyższe rozstrzygnięcie Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w [...] Skarżący zaskarżył następnie do Sądu Rejonowego w [...]. W dniu [...] maja 2023 r. Sąd Rejonowy w [...] Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych wydał wyrok w sprawie o sygn. akt [...], którym zmienił zaskarżone orzeczenie Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w [...] z [...] maja 2021 r. w ten sposób, że zaliczył Skarżącego do znacznego stopnia niepełnosprawności według symbolu 08-T, do dnia 30 listopada 2023 r. oraz ustalił, że Skarżący wymaga stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji. W związku z tym przyjąć należało, tak jak orzekające w sprawie organy, że dopiero na podstawie wyroku sądowego z [...] maja 2023 r. zmieniono orzeczenie wojewódzkiego zespołu do spraw orzekania o stopniu niepełnosprawności i zaliczono Skarżącego do znacznego stopnia niepełnosprawności. Zauważyć też należy, że Skarżący ostatni wniosek o wydanie orzeczenia o stopniu niepełnosprawności złożył 9 lutego 2021 r. po rozpoznaniu, którego wydano orzeczenie Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w [...] z [...] marca 2021 r., nr [...]. Natomiast 17 marca 2021 r. Skarżący złożył wniosek o udzielenie pomocy w formie zasiłku stałego, który został rozpatrzony pozytywnie przez Wójta Gminy [...] decyzją z [...] marca 2021 r., nr [...]. Następnie, 24 maja 2021 r., Skarżący wystosował kolejny wniosek o zasiłek stały, który również otrzymał, wspomnianą już decyzją organu I instancji z 8 czerwca 2021 r. Co prawda w ramach tego postępowania do organu I instancji wpłynęły kopie dokumentów świadczące o tym, że Skarżący wszczął procedurę odwoławczą od orzeczenia Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w [...] z [...] marca 2021 r., nr [...]. Z powodów nieznanych Sądowi, organ I instancji nie zdecydował się jednak na zastosowanie wtedy trybu określonego w przepisach 106 ust. 7-11 u.p.s. Zapewne dlatego, że w obrocie prawnym funkcjonowało wówczas orzeczenie lekarza orzecznika Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z [...] kwietnia 2021 r., nr [...], zgodnie z którym Skarżący został uznany za osobę niezdolną do samodzielnej egzystencji do 31 października 2021 r. Tak przynajmniej wynika z treści uzasadnienia decyzji z 8 czerwca 2021 r., która co istotne, jest ostateczna i prawomocna. Nie podlega ona zatem sądowej kontroli legalności w ramach niniejszej sprawy, jak i prawidłowość postępowania w jakim została wydana. Natomiast w ramach niniejszej sprawy w przedmiocie zasiłku stałego zainicjowanej wnioskiem Skarżącego z 25 września 2023 r., która jest obecnie przedmiotem kontroli przez Sąd orzekający, i która jest odrębną sprawą administracyjną od tej zakończonej wydaniem decyzji 8 czerwca 2021 r., bezspornie Skarżący złożył wniosek o przyznanie zasiłku stałego 25 września 2023 r. Prawidłowo zatem Wójt Gminy [...] przyznał mu zasiłek na okres od 1 września 2023 r. do 30 listopada 2023 r., stosownie do brzmienia art. 106 ust. 3 u.p.s. Brak było podstaw do przyznania świadczenia od 1 listopada 2021 r., bowiem w tej dacie Wójt Gminy [...] nie dysponował wnioskiem Skarżącego o wypłatę świadczenia (wniosek Skarżącego złożony 24 maja 2021 r. został "skonsumowany" wydaniem decyzji organu I instancji z 8 czerwca 2021 r.). Sąd nie neguje przy tym sytuacji zdrowotnej Skarżącej jako trudnej. Nie można jednak tracić z pola widzenia, że wyjątek od zasady generalnej przyznawania i wypłaty świadczeń z pomocy społecznej, określony w art. 106 ust. 7 u.p.s., interpretować należy ściśle i niedopuszczalnym jest dokonywanie rozszerzającej jego wykładni. Przyjęcie jak to wskazuje Skarżący, że możliwe jest przyznanie zasiłku stałego za okres przed złożeniem wniosku, co do osób, które przed sądem domagają się rozstrzygnięcia w przedmiocie stopnia niepełnosprawności i składają wniosek po zakończeniu sprawy sądowej, prowadziłoby do wyinterpretowania dodatkowej przesłanki przyznania zasiłku stałego z datą wsteczną, co nie znajduje oparcia w obowiązujących przepisach (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 5 listopada 2021 r., sygn. akt I OSK 78/20). Celem tej regulacji jest uznanie uprawnień osoby wnioskującej o zasiłek od dnia złożenia wniosku sprawie wydania orzeczenia o całkowitej niezdolności do pracy i orzeczenie o stopniu niepełnosprawności. Dlatego też, w ocenie Sądu, decyzje organów obu instancji są prawidłowe, ponieważ Skarżącemu prawo do zasiłku stałego za okres od 1 listopada 2021 r. do 31 sierpnia 2023 r. nie przysługuje. W ocenie Sądu, organy administracji wydając decyzje nie naruszyły przepisu art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a. Organy obu instancji poddały należytej ocenie wszystkie istotne okoliczności sprawy. Obiektywnie i rzetelnie ustaliły okoliczności dotyczące sytuacji rodzinnej, materialnej i zdrowotnej Skarżącej. Następnie w sposób prawidłowy zinterpretowały i zastosowały przepisy prawa materialnego. Mając powyższe na względzie Sąd stwierdza, że decyzje organów obu instancji są oparte na należytych ustaleniach stanu faktycznego i niewadliwym zastosowaniu prawa materialnego. Za niezasadne uznać należy więc, skierowane przeciwko tym rozstrzygnięciom zarzuty skargi. Podobnie ocenić należy zarzuty naruszenia art. 8 i 9 k.p.a. W ocenie Sądu, nie było rolą organów pomocowych udzielanie niezbędnych porad i pouczeń dla Skarżącego, tak jak wymaga tego wskazany powyżej przepis art. 9 k.p.a., w sytuacji gdy w okresie bezpośrednio poprzedzającym złożenie przez Skarżącego wniosku z 25 września 2023 r., nie toczyło się żadne postępowanie w przedmiocie przyznania mu zasiłku stałego. Wszak w okresie od 8 czerwca 2021 r. (wydanie przez Wójta Gminy [...] decyzji przyznającej zasiłek stały do 31 października 2021 r.) do 25 września 2023 r. (moment złożenia przez Skarżącego ostatniego wniosku o zasiłek stały) w przedmiocie przyznania Skarżącemu zasiłku stałego nie było prowadzone jakiekolwiek postępowanie przed organami administracji z wniosku Skarżącego. Wynikający z art. 9 k.p.a. obowiązek udzielania stronie pełnej informacji spoczywa na organie władzy publicznej zawsze wtedy, gdy informacja dotyczy okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie praw i obowiązków strony będących przedmiotem postępowania. A takowe, jak wskazano powyżej, we wspomnianym okresie, nie toczyło się. Z zasady pogłębiania zaufania obywateli do państwa (art. 8 k.p.a.) wynika natomiast wymóg praworządnego i sprawiedliwego postępowania i rozstrzygnięcia sprawy przez organ administracji publicznej. Tylko bowiem postępowanie odpowiadające takim wymogom i decyzje wydane w wyniku tak ukształtowanego postępowania mogą wzbudzać zaufanie obywateli do organów administracji publicznej nawet wtedy, gdy decyzje administracyjne nie uwzględniają ich żądań. W celu realizacji tej zasady konieczne jest ścisłe przestrzeganie prawa, zwłaszcza w zakresie dokładnego wyjaśnienia okoliczności sprawy oraz konkretnego ustosunkowania do żądań i twierdzeń stron. Zasada zaufania obywatela do państwa pozwala mu bowiem przypuszczać, iż dokonywane wobec niego czynności, przez będący emanacją państwa organ, czy inną jednostkę do tego upoważnioną, są zgodne z obowiązującymi przepisami prawa (vide: wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z 9 maja 2024 r., sygn. akt III SA/Kr 204/24). Zdaniem Sądu, orzekające w sprawie organy, nie naruszyły również i tej zasady. Sąd wyjaśnia również, że zgodnie z art. 15zzzzzn2 ust. 1 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2021 r. poz. 2095), w przypadku stwierdzenia uchybienia przez stronę w okresie obowiązywania stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19 przewidzianych przepisami prawa administracyjnego terminów: 1) od zachowania których jest uzależnione udzielenie ochrony prawnej przed organem administracji publicznej, 2) do dokonania przez stronę czynności kształtujących jej prawa i obowiązki, 3) przedawnienia, 4) których niezachowanie powoduje wygaśnięcie lub zmianę praw rzeczowych oraz roszczeń i wierzytelności, a także popadnięcie w opóźnienie, 5) zawitych, z niezachowaniem których ustawa wiąże ujemne skutki dla strony, 6) do dokonania przez podmioty lub jednostki organizacyjne podlegające wpisowi do właściwego rejestru czynności, które powodują obowiązek zgłoszenia do tego rejestru, a także terminów na wykonanie przez te podmioty obowiązków wynikających z przepisów o ich ustroju - organ administracji publicznej zawiadamia stronę o uchybieniu terminu. W zawiadomieniu, o którym mowa w ust. 1, organ administracji publicznej wyznacza stronie termin 30 dni na złożenie wniosku o przywrócenie terminu (ust. 2 cytowanego artykułu). Stosownie zaś do ust. 3 w przypadku, o którym mowa w art. 58 § 2 k.p.a., prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w terminie 30 dni od dnia ustania przyczyny uchybienie terminu. Powyższa regulacja specustawy covidowej obejmuje zdarzenia, które miały miejsce w okresie obowiązywania stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19. Stan epidemii został ogłoszony 20 marca 2020 r. na mocy rozporządzenia Ministra Zdrowia z 20 marca 2020 r. sprawie ogłoszenia na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej stanu epidemii (Dz. U. z 2020 r. poz. 491) i trwał do 16 maja 2022 r. w związku z jego odwołaniem na mocy rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 12 maja 2022 r. w sprawie odwołania na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej stanu epidemii (Dz. U. z 2022 r. poz. 1027). Mając na uwadze powyższe uregulowania, podnieść należy, że wskazany w art. 106 ust. 3 u.p.s. początkowy moment przyznania świadczenia pieniężnego z pomocy społecznej (zasiłku stałego) - od daty złożenia wniosku - nie jest terminem, który podlega przywróceniu, ponieważ żaden przepis u.p.s. nie przewiduje terminu na złożenie takiego wniosku. To strona decyduje kiedy wystąpi z takim żądaniem. Data złożenia wniosku nie ogranicza więc w czasie możliwość ustalenia prawa do świadczenia, ani nie wyklucza w ogóle możliwości jego przyznania. W sytuacji zatem, gdy brak jest terminu na złożenie wniosku o przyznanie świadczenia, to oznacza to brak terminu, któremu można uchybić. Obowiązek wypłaty świadczenia pieniężnego ciąży na organie, począwszy od miesiąca (od pierwszego dnia miesiąca, niezależnie którego dnia tego miesiąca wniosek złożono), w którym złożono wniosek z wymaganą dokumentacją, z zastrzeżeniem wyjątków z ust. 7-11. Tak więc, jeżeli strona złożyła podanie o udzielenie pomocy, uzupełniając później dokumentację, to świadczenie przysługuje jej od pierwszego dnia miesiąca, w którym wpłynęło podanie, nie zaś od miesiąca uzupełnienia dokumentacji. Organ pomocy społecznej obowiązany jest wtedy wypłacić świadczenie za okres prowadzenia postępowania administracyjnego (Sierpowska Iwona, Pomoc społeczna. Komentarz, wyd. VI. Opublikowano: WKP 2023). Kiedy natomiast zostanie zainicjonowane postępowanie w przedmiocie zasiłku stałego to zależy już wyłącznie od woli strony. Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy Sąd stwierdza, że w sytuacji złożenia przez Skarżącego wniosku dopiero 25 września 2023 r., Skarżący nie może żądać przyznania świadczenia wstecz, powołując się na brak możliwości wcześniejszego złożenia wniosku. Skarżący nie może również żądać przywrócenia terminu na złożenie takiego wniosku, ponieważ nie doszło do uchybienia jakiegokolwiek terminu. Sam Skarżący także nie wskazał jaki konkretnie termin został przez niego naruszony, z niezachowaniem którego ustawa wiąże ujemne skutki dla Skarżącego. Natomiast procedura z art. art. 15zzzzzn2 specustawy covidowej ma zastosowanie jedynie w przypadku, gdy organ administracji stwierdzi uchybienie terminu, a strona nie podjęła stosownych działań w tym zakresie. Z taką sytuacją, zdaniem Sądu, nie mamy do czynienia w niniejszej sprawie. Tym bardziej, że stan epidemii, czyli okres w którym mógł mieć zastosowanie przedmiotowy przepis, został w Polsce odwołany 16 maja 2022 r., a więc ponad 16 miesięcy przed złożeniem wniosku przez Skarżącego. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 p.p.s.a., skargę oddalił. Niniejsza sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, stosownie do art. 119 pkt 2 p.p.s.a., zgodnie z którym sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, a żadna z pozostałych stron w terminie czternastu dni od zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy. Zdaniem Sądu, taka sytuacją zaistniała w niniejszej sprawie. Dlatego też, Sąd rozpoznał sprawę na posiedzeniu niejawnym (art. 120 p.p.s.a.).