I SA/Wa 457/14

PostanowienieWSA w Warszawie2014-04-03

Skład orzekający: Lucyna Picho

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy do przyznania osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny?
Ratio decidendi
Osobie fizycznej można przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od opłat sądowych, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W przypadku, gdy samodzielne opłacenie kosztów może stanowić znaczne obciążenie dla budżetu strony, a od uiszczenia wpisu uzależnione jest rozpoznanie skargi, zasadne jest zwolnienie strony z kosztów w żądanym zakresie.
Stan faktyczny
B. Z. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] grudnia 2013 r. w przedmiocie podziału nieruchomości. Jednocześnie wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątkowym i dochodach wskazała na trudną sytuację materialną rodziny, brak dochodów z pracy oraz posiadanie majątku w postaci domu i nieruchomości.
Rozstrzygnięcie
Przyznano B. Z. prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Lucyna Picho Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 3 kwietnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku B. Z. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi B. Z. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] grudnia 2013 r., nr [...] w przedmiocie podziału nieruchomości postanawia: przyznać B. Z. prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W związku ze złożoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargą, B. Z. zwróciła się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W oświadczeniu złożonym na urzędowym formularzu wyjaśniła, że pozostaje w gospodarstwie domowym [...] i [...]. Skarżąca podkreśliła, że sytuacja rodziny jest zła. Zarówno ona jak i [...]nie pracują, a [...] uczy się. Dodał, że rodzina żyje z uprawy działki [...] oraz z wyprzedaży pozostałych dóbr. B. Z. ujawniła, że posiada majątek w postaci domu o powierzchni [...] m2 oraz nieruchomości [...] o powierzchni [...] ha, jak również posiada udział [...] w działce o powierzchni [...] m2. Rozpoznając wniosek na wstępie należy zauważyć, że stosownie do treści przepisu art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270) dalej jako p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 1 i 2). Odnosząc powyższe do niniejszej sprawy stwierdzić należy, że w ocenie referendarza sądowego rozpoznającego wniosek istnieją podstawy do jego częściowego uwzględnienia, to znaczy do zwolnienia B. Z. od uiszczenia kosztów sądowych. Na wstępie należy zauważyć, że do kosztów sądowych zalicza się opłaty sądowe (w tym wpis i opłaty kancelaryjne) oraz zwrot wydatków (art. 211 powołanej ustawy). Nie ulega wątpliwości, iż na obecnym etapie postępowania sądowego konieczne będzie uiszczenie przez skarżącą wpisu od skargi, którego wysokość wynosi 200 zł (k- 12). Natomiast wysokość innych kosztów sądowych, np. opłat kancelaryjnych (m. in. opłat za wydanie kopii, czy odpisu dokumentu z akt sprawy – odpowiednio 2 lub 10 zł za każdą stronę dokumentu, opłaty za sporządzenie uzasadnienia wyroku -100 zł), czy wydatków (np. kosztów dojazdu do Sądu) nie jest obecnie znana, ponieważ zależna będzie od przebiegu sprawy. Zatem konieczność ich opłacenia powstanie być może w przyszłości na dalszym etapie postępowania sądowego. Mając zatem na uwadze to, iż rodzina wykazała, że nie uzyskuje żadnego dochodu uznać należało, że samodzielne opłacenie kosztów może stanowić znaczne obciążenie dla budżetu skarżącej. Ponadto skoro od uiszczenia wpisu uzależnione jest rozpoznanie skargi, to odmowa zwolnienia od wpisu pozbawiałaby stronę możliwości rozpoznania skargi przez Sąd – zasadne jest zwolnienie skarżącej z kosztów w żądanym zakresie. Uwzględniając powyższe, na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło