I SA/Wa 469/21

WyrokWSA w Warszawie2021-05-05

Skład orzekający: Bożena Marciniak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja Wojewody uchylająca decyzję Starosty o zwrocie części wywłaszczonej nieruchomości i przekazująca sprawę do ponownego rozpoznania organowi pierwszej instancji, była zgodna z wytycznymi sądu zawartymi w poprzednim orzeczeniu?
Ratio decidendi
Decyzja Wojewody uchylająca decyzję Starosty i przekazująca sprawę do ponownego rozpoznania organowi pierwszej instancji była zgodna z prawem, ponieważ materiał dowodowy zebrany przez organ pierwszej instancji był niewystarczający do merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy, a organ odwoławczy nie miał podstaw do merytorycznego rozpatrzenia sprawy samodzielnie. Sąd uznał, że Wojewoda prawidłowo zinterpretował wytyczne sądu z poprzedniego orzeczenia, które dotyczyły jedynie kwestii tożsamości sprawy zwrotowej i bezprzedmiotowości postępowania, a nie prawidłowości decyzji Starosty.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła sprzeciwu J. R. od decyzji Wojewody uchylającej decyzję Starosty o zwrocie części wywłaszczonej nieruchomości i przekazującej sprawę do ponownego rozpoznania. J. R. wniosła o zwrot nieruchomości wywłaszczonej w 1986 r. decyzją Naczelnika Urzędu Dzielnicowego. Wojewoda uchylił decyzję Starosty z 2016 r. o zwrocie nieruchomości, uznając materiał dowodowy za niewystarczający i przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia. Skarżąca zarzuciła Wojewodzie naruszenie art. 138 § 2 k.p.a. w związku z art. 153 p.p.s.a., twierdząc, że Wojewoda błędnie zinterpretował wytyczne sądu z poprzedniego wyroku i powinien był rozstrzygnąć sprawę merytorycznie.
Rozstrzygnięcie
Oddalono sprzeciw J. R. od decyzji Wojewody.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Marciniak po rozpoznaniu w dniu 5 maja 2021 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze sprzeciwu J. R. od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2021 r., nr [...] w przedmiocie zwrotu wywłaszczonej nieruchomości oddala sprzeciw. Decyzją z [...] stycznia 2021 r., nr [...], działając na podstawie art. 138 § 2 k.p.a., Wojewoda [...] uchylił w całości decyzję Starosty P. z [...] września 2016 r., nr [...], o zwrocie nieruchomości i przekazał sprawę organowi pierwszej instancji do ponownego rozpatrzenia. Zaskarżona decyzja została wydana w oparciu o następujący stan faktyczny i prawny. Decyzją z [...] czerwca 1986 r., nr [...], Naczelnik Urzędu Dzielnicowego [...] orzekł o wywłaszczeniu na rzecz Skarbu Państwa nieruchomości o pow. 3086 m2 oznaczonej jako działka nr [...] z obrębu [...], położonej w W. przy ul. K. róg ul. M., stanowiącej na dzień wywłaszczenia współwłasność (na podstawie aktu darowizny z [...] marca 1936 r., nr Rep. [...] oraz postanowienia Sądu Rejonowego dla [...] Wydział IV Cywilny z [...] marca 1985 r., sygn. akt IV [...], o stwierdzeniu nabycia spadku po L. G.) T. G. w 3/4 części oraz jego córki J. R. w 1/4 części. W decyzji tej ustalono odszkodowanie za ww. nieruchomość w ogólnej kwocie 1 205 434 zł. Wywłaszczona część nieruchomości o pow. 883 m2 przeznaczona została pod budowę łącznicy kolejowej dla I linii metra, zgodnie z decyzją nr [...] o ustaleniu miejsca i warunków realizacji inwestycji z [...] marca 1983 r. oraz decyzją nr [...] z [...] listopada 1983 r. zatwierdzającą plan realizacyjny ogólny zagospodarowania terenu inwestycji łącznicy kolejowej O.-K.. Pozostała część gruntu znalazła się poza lokalizacją i została objęta wywłaszczeniem na wniosek współwłaścicieli. Wnioskiem z 29 stycznia 1998 r. J. R. wystąpiła o zwrot części wywłaszczonej nieruchomości tj. obszaru 2 203 m2, jako zbędnej na cel wywłaszczenia. Decyzją z [...] marca 2002 r. nr [...] Starosta Powiatu [...] odmówił zwrotu nieruchomości położonej w W. przy ul. M. stanowiącej dawną działkę nr [...] z dawnego obrębu [...], oznaczonej jako działki nr [...] z obrębu [...] oraz część działki nr [...] z obrębu [...] o łącznej powierzchni 2203 m2. Wnioskiem z 19 grudnia 2006 r. J. R. wystąpiła do Prezydenta [...] o zwrot nieruchomości wywłaszczonej decyzją Naczelnika Urzędu Dzielnicowego [...] Nr [...] z [...] czerwca 1986 r. stanowiącej dawniej działkę ew. nr [...] z obrębu [...] z uwagi na to, że przez ponad 10 lat od wywłaszczenia cel na tej nieruchomości nie został zrealizowany. Pismem z 12 kwietnia 2007 r. J. R. poinformowała, że wniosek o zwrot niezabudowanej części dawnej działki nr [...] z obrębu [...] dotyczy gruntu do tej pory niezabudowanego, a więc niewykorzystanego na cel wywłaszczenia tj. całej działki ewidencyjnej nr [...] oraz części działek ewidencyjnych nr [...], [...] i [...] z obrębu [...]. Decyzją z [...] września 2016 r. nr [...] Starosta P., po rozpatrzeniu wniosku J. R. z [...] grudnia 2006 r., sprecyzowanego pismem z [...] kwietnia 2007 r., orzekł o zwrocie nieruchomości położonej w W. w Dzielnicy [...] przy ul. M. oznaczonej aktualnie jako działki ew. o nr [...], [...] i [...] z obrębu [...] oraz projektowane działki ew. o nr: [...] i [...] z obrębu [...]. Decyzją nr [...] z [...] stycznia 2019 r. Wojewoda [...] uchylił powyższą decyzję w całości i umorzył postępowanie pierwszej instancji w całości wskazując, że wniosek inicjujący obecne postępowanie zwrotowe dotyczy sprawy uprzednio załatwionej decyzją ostateczną. Wyrokiem z 11 października 2019 r., sygn. akt I SA/Wa 946/19, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił decyzję Wojewody [...] z [...] stycznia 2019 r. Ponownie rozpoznając sprawę decyzją z [...] stycznia 2021 r. Wojewoda [...] uchylił w całości decyzję Starosty P. z [...] września 2016 r. i przekazał sprawę organowi pierwszej instancji do ponownego rozpatrzenia. W ocenie Wojewody, materiał dowodowy, na podstawie którego organ pierwszej instancji podjął rozstrzygnięcie, jest niewystarczający, a orzeczenie o zwrocie nieruchomości przedwczesne. Wojewoda przywołał treść art. 136 i 137 ustawy z 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami i wskazał, że z uwagi na zapadły w dniu 13 marca 2014 r. wyrok Trybunału Konstytucyjnego zachodzi konieczność ustalenia czy na dawnej działce nr [...] z obrębu [...] (aktualnie stanowiącej działki o nr: [...], [...], [...] i [...]-cz. z obrębu [...]) przejętej na rzecz Skarbu Państwa, na dzień złożenia wniosku o zwrot, a nie później niż na dzień 22 września 2004 r., zrealizowano cel określony w decyzji o wywłaszczeniu. Organ wskazał, że z uzasadnienia decyzji wywłaszczeniowej z [...] czerwca 1986 r. wynika, że wywłaszczona część nieruchomości o pow. 883 m2 przeznaczona została pod budowę łącznicy kolejowej dla I linii metra zgodnie z decyzją nr [...] o ustaleniu miejsca i warunków realizacji inwestycji z [...] marca 1983 r. oraz decyzją nr [...] z [...] listopada 1983 r. zatwierdzającą plan realizacyjny ogólny zagospodarowania terenu inwestycji łącznicy kolejowej O.-K. Pozostała część gruntu (2203 m2) znalazła się poza lokalizacją i została objęta wywłaszczeniem na wniosek współwłaścicieli. Wojewoda wskazał, że ostateczną decyzją z [...] marca 2002 r. Starosta Powiatu [...] odmówił zwrotu nieruchomości położonej w W. przy ul. M. stanowiącej dawną działki nr [...] z dawnego obrębu [...] oznaczonej jako działki: nr [...] z obrębu [...] oraz część działki nr [...] z obrębu [...] o łącznej powierzchni 2203 m2 (w 2203 m2 zawiera się także dawna działka [...] - późniejsza działka nr [...]). Z kolei decyzją z [...] września 2016 r. Starosta P., po rozpatrzeniu wniosku J. R. z 19 grudnia 2006 r., sprecyzowanego pismem z 12 kwietnia 2007 r., orzekł o zwrocie nieruchomości położonej w W., przy ul. M. oznaczonej aktualnie jako działki ew. o numerach: [...] o pow. 244 m2, [...] o pow. 112 m2 i [...] o pow. 1804 m2 z obrębu [...] oraz projektowane działki ew. o numerach: [...] o pow. 45 m2 i [...] o pow. 2 m2z obrębu [...], co daje łącznie powierzchnię 2207 m2. Zdaniem organu odwoławczego, w związku z ostateczną decyzją z [...] marca 2002 r., rozstrzygającą o dowłaszczonej nieruchomości o pow. 2203 m2 (na podstawie art. 50 ust. 4 ustawy z 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości) leżącej poza obszarem znajdującym się w lokalizacji celu wywłaszczenia (określonego decyzją z [...] marca 1983 r. oraz decyzją z [...] listopada 1983 r.) oraz mając na uwadze ocenę prawną zaprezentowaną w wyroku WSA w Warszawie z 11 października 2019 r., sygn. akt 946/19, Starosta powinien rozpatrzyć i rozstrzygnąć sprawę z wniosku J. R. z 19 grudnia 2006 r. o zwrot nieruchomości, sprecyzowanego pismem z 12 kwietnia 2007 r., w stosunku do pozostałej części wywłaszczonej nieruchomości, tj. powierzchni 883 m2 (3086 m2 - 2203 m2 = 883 m2). W ocenie Wojewody, organ I instancji powinien zlecić uprawnionemu geodecie zbadanie wszelkich dokumentów prawnych, geodezyjnych i kartograficznych oraz wykonanie na ich podstawie opracowania geodezyjnego, z którego będzie wynikało, jakie aktualne działki ewidencyjne obejmuje część wywłaszczonej nieruchomości znajdująca się w lokalizacji celu wywłaszczenia określonego decyzją z [...] marca 1983 r. oraz decyzją z [...] listopada 1983 r. (zgromadzony w aktach sprawy materiał dowodowy jest, w ocenie Wojewody, niewystarczający dla dokonania takiego ustalenia w sposób niebudzący wątpliwości). W tym zakresie organ przywołał art. 84 § 1 k.p.a. Wojewoda podsumował, że przy ponownym rozpoznaniu sprawy Starosta powinien: rozpatrzyć i rozstrzygnąć sprawę z wniosku J. R. z 19 grudnia 2006 r., sprecyzowanego pismem z 12 kwietnia 2007 r., w stosunku do części wywłaszczonej nieruchomości o pow. 883 m2, która znajduje się w lokalizacji celu wywłaszczenia określonego decyzją z [...] marca 1983 r. oraz decyzją z [...] listopada 1983 r., na co zwrócił uwagę WSA w Warszawie w wyroku z 11 października 2019 r.; ustalić prawidłowo przedmiot postępowania biorąc pod uwagę fakt, że w stosunku do nieruchomości o pow. 2203 m2 wniosek o zwrot został już rozpatrzony, gdyż w obiegu prawnym znajduje się prawomocna decyzja Starosty Powiatu [...] z [...] marca 2002 r. zlecić uprawnionemu geodecie zbadanie wszelkich dokumentów prawnych, geodezyjnych i kartograficznych oraz wykonanie na ich podstawie opracowania geodezyjnego, z którego będzie wynikało, jakie aktualne działki ewidencyjne obejmuje część wywłaszczonej nieruchomości znajdującą się w lokalizacji celu wywłaszczenia określonego ww. decyzjami z [...] marca 1983 r. oraz [...] listopada 1983 r. tj. o pow. 883 m2. Wojewoda podniósł, że po zgromadzeniu pełnego materiału dowodowego i jego analizie Starosta ustali, jaki był cel wywłaszczenia na działkach stanowiących przedmiot roszczenia, czy cel ten został zrealizowany i czy nastąpiło to przed dniem złożenia wniosku o zwrot nieruchomości, a następnie, w oparciu o zgromadzone dokumenty, wyda w sprawie rozstrzygnięcie. Organ odwoławczy wskazał, że w związku z naruszeniem przez Starostę przepisów postępowania administracyjnego, tj. oraz art. 7, art. 77 § 1, art. 84 § 1 oraz art. 107 § 3 k.p.a., uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania przez organ I instancji z tego względu, iż konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Orzeczenie co do istoty sprawy przez organ odwoławczy w niniejszej sprawie byłoby sprzeczne z zasadą dwuinstancyjności postępowania administracyjnego. Sprzeciw od powyższej decyzji Wojewody [...] złożyła J. R. zarzucając jej obrazę art. 138 § 2 k.p.a. w związku z art. 153 p.p.s.a. przez wydanie decyzji kasatoryjnej w przypadku gdy z wytycznych WSA w Warszawie zawartych w uzasadnieniu wyroku z 11 października 2019 r. wynika, że sprawa powinna być rozstrzygnięta przez Wojewodę merytorycznie w oparciu o posiadany materiał dowodowy. Skarżąca podniosła w uzasadnieniu sprzeciwu, że wyrokiem z 11 października 2019 r. Sąd wyjaśnił, że nie zachodzi tożsamość pomiędzy sprawą rozstrzygniętą decyzją z [...] marca 2002 r., a sprawą niniejszą, a przyczyny takich ustaleń wnikliwie przedstawił w końcowej części uzasadnienia wyroku. Zasadniczo Sąd wyjaśnił różnice pomiędzy sprawą z 2002 roku a sprawą z 2006 roku. Niestety, zdaniem skarżącej, Wojewoda nieprawidłowo zinterpretował wytyczne Sądu. Wadliwie bowiem w dalszym ciągu łączy dawną sprawę z niniejszą. Wadliwie uważa, że zasadne jest ograniczenie rozpoznania wniosku inicjującego sprawę w zakresie wcześniej rzekomo rozstrzygniętym. Skarżąca zwróciła uwagę, że gdyby Sąd oczekiwał od Wojewody "ograniczenia" rozpoznania sprawy do 883 m2 to wyrok miałby zgoła inną treść. Przede wszystkim Sąd z pewnością dokonałby uchylenia decyzji Starosty albo przynajmniej wskazania w jakich warunkach owa decyzja powinna zostać uchylona. Zdaniem skarżącej, przy interpretacji wyroku dokonanej przez Wojewodę należałoby przyjąć, że wyrok zawiera wytyczne sprzeczne z treścią rozstrzygnięcia. Gdyby Sąd wyraził pogląd prezentowany przez Wojewodę to z pewnością w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia znalazło się takie twierdzenie expressis verbis. Analiza orzecznictwa sądów administracyjnych wskazuje bowiem, że w większości są to orzeczenia wnikliwie uzasadnione i klarowne, bez ukrytych dodatkowych znaczeń. Tak też jest w sprawie niniejszej. Zdaniem skarżącej, właściwa realizacja wytycznych Sądu powinna zostać wykonana przez zbadanie sprawy przez pryzmat zastosowania przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami, bez analizowania zależności pomiędzy sprawami z 2001 i 2006 roku. Dodatkowo organ winien przeanalizować materiał dowodowy celem sprawdzenia czy ustalenia organu pierwszej instancji są prawidłowe. W odpowiedzi na sprzeciw Wojewoda [...] podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Sprzeciw nie zasługuje na uwzględnienie. Jego przedmiotem jest decyzja Wojewody [...], którą organ odwoławczy uchylił w całości decyzję Starosty P. z [...] września 2016 r. orzekającą o zwrocie części wywłaszczonej nieruchomości położonej w W., w Dzielnicy [...] przy ul. M. róg ul. K. oznaczonej jako działki ew. o nr [...], [...] i [...] z obrębu [...] oraz projektowane działki ew. o nr: [...] i [...] z obrębu [...] i przekazał organowi pierwszej instancji sprawę do ponownego rozpatrzenia. Na wstępie wskazać trzeba, że niniejsza sprawa jest rozpoznawana po raz kolejny przez organ odwoławczy. Wydana bowiem uprzednio decyzja Wojewody [...] z [...] stycznia 2019 r. nr [...], uchylająca w całości decyzję Starosty P. z [...] września 2016 r. i umarzająca postępowanie pierwszej instancji w całości jako bezprzedmiotowe, została uchylona prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 11 października 2019 r., sygn. akt I SA/Wa 946/19. W myśl art. 153 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), dalej jako "P.p.s.a.", ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. Przypomnieć zatem trzeba, że w uzasadnieniu powołanego wyroku Sąd nie podzielił stanowiska Wojewody [...], że wniosek zwrotowy z 2006 r., sprecyzowany pismem z 2007 r., został złożony w tożsamej pod względem przedmiotowym sprawie, co sprawa zakończona ostateczną decyzją Starosty [...] z [...] marca 2002 r. Zdaniem Sądu, brak było zatem podstaw do traktowania niniejszej sprawy zwrotowej jako toczącej się w sprawie zakończonej decyzją ostateczną i oceny tej sprawy w aspekcie wady nieważności z art. 156 § 1 pkt 3 kpa. Za błędny uznał Sąd pogląd Wojewody, że postępowanie wywołane wnioskiem z 2006 r., sprecyzowanym pismem z 2007 r., było bezprzedmiotowe z tego powodu, że kolejny wniosek zwrotowy został wniesiony w tej samej sprawie, co wniosek załatwiony ostateczną decyzją z [...] marca 2002 r. Zdaniem Sądu, Wojewoda [...] nie wziął pod uwagę tego, że ponowny wniosek o zwrot z 2006 r., sprecyzowany pismem z 2007 r., dotyczy nie tylko gruntu tzw. dowłaszczonego (jak wniosek z 1998 r.), ale też części dawnej działki nr [...] znajdującej się w granicach lokalizacji celu wywłaszczenia i objętej wnioskiem wywłaszczeniowym (części działki nr [...], a później części działki nr [...]). W ocenie Sądu, Wojewoda [...] pominął również to, że rozstrzygnięcie zawarte w decyzji Starosty Powiatu [...] z [...] marca 2002 r. nie dotyczy działki nr [...] (wypis z rejestru gruntów z [...] marca 2001 r.), a w tym zakresie żądanie zwrotu zostało sformułowane we wniosku zwrotowym z 2006 r., sprecyzowanym pismem z 2007 r. Obecnie działka nr [...] stanowi działkę nr [...] (pismo Prezydenta [...] z [...]września 2010 r.). Sąd nakazał aby w ponownie prowadzonym postępowaniu odwoławczym Wojewoda rozpatrzył i rozstrzygnął sprawę z wniosku J. R. z 19 grudnia 2006 r., sprecyzowanego pismem z 12 kwietnia 2007 r., mając na uwadze ocenę prawną zaprezentowaną w niniejszym wyroku. Rozpoznając sprawę ponownie organ odwoławczy uchylił decyzję Starosty P. z [...] września 2016 r. i przekazał organowi pierwszej instancji sprawę do ponownego rozpatrzenia. Wojewoda uznał, że w sprawie zaistniały przesłanki do wydania decyzji kasacyjnej określone w art. 138 § 2 ustawy z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r., poz. 2096, ze zm., dalej jako "kpa")., gdyż przeprowadzone przez organ pierwszej instancji postępowanie wyjaśniające nie było wystarczające do prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy i jednocześnie brak było podstaw do zastosowania przez organ odwoławczy art. 136 k.p.a. Po analizie akt sprawy Sąd ocenę odwoławczego podziela. Jak bowiem wynika z akt administracyjnych, wniosek J. R. z 19 grudnia 2006 r., sprecyzowany pismem z 12 kwietnia 2007 r., został rozpatrzony decyzją z [...] września 2016 r. orzekającą o zwrocie nieruchomości położonej w W., w Dzielnicy [...] przy ul. M. oznaczonej aktualnie jako działki ew. o numerach: [...] o pow. 244 m2, [...] o pow. 112 m2 i [...] o pow. 1804 m2 z obrębu [...] oraz projektowane działki ew. o numerach: [...] o pow. 45 m2 i [...] o pow. 2 m2 z obrębu [...], co daje łącznie powierzchnię 2207 m2. Jednocześnie, w aktach administracyjnych znajduje się wniosek J. R. z [...] stycznia 1998 r. o zwrot części wywłaszczonej nieruchomości, tj. obszaru 2203 m2 z ogólnej powierzchni 3086 m2, a także ostateczna decyzja Starosty Powiatu [...] z [...] marca 2002 r., rozstrzygająca, po rozpatrzeniu ww. wniosku z 29 stycznia 1998 r., o dowłaszczonej nieruchomości o pow. 2203 m2 leżącej poza obszarem znajdującym się w lokalizacji celu wywłaszczenia (określonego decyzją z [...] marca 1983 r. nr [...] oraz decyzją z [...] listopada 1983 r. nr [...]). Wobec powyższego, ponownie rozpatrując przedmiotową sprawę prawidłowo uznał Wojewoda, że Starosta P. powinien rozpatrzyć i rozstrzygnąć sprawę z wniosku J. R. z 19 grudnia 2006 r., sprecyzowanego pismem z 12 kwietnia 2007 r., w stosunku do pozostałej części wywłaszczonej nieruchomości, tj. powierzchni 883 m2 (3086 m2 - 2203 m2 = 883 m2). Nie można przy tym podzielić stanowiska skarżącej, że organ odwoławczy błędnie zinterpretował wytyczne zawarte w wiążącym wyroku WSA w Warszawie z 11 października 2019 r. Przypomnieć trzeba, że przedmiotem kontroli Sądu w sprawie zakończonej powołanym wyrokiem była wyłącznie prawidłowość ustaleń i oceny organu odwoławczego o tożsamości sprawy zwrotowej zakończonej decyzją ostateczną z [...] marca 2002 r. oraz sprawy zwrotowej zainicjowanej wnioskiem skarżącej z 2006 r., sprecyzowanym pismem z 2007 r., i w konsekwencji bezprzedmiotowości kolejnego postępowania zwrotowego. Tym samym kontroli Sądu w sprawie zakończonej ww. wyrokiem z 11 października 2019 r. nie mogła podlegać i nie podlegała prawidłowość decyzji Starosty P. z [...] września 2016 r. o zwrocie nieruchomości. Tym samym podniesiony w skardze zarzut naruszenia art. 138 § 2 k.p.a. w związku z art. 153 P.p.s.a poprzez wydanie decyzji kasatoryjnej wbrew wytycznym zawartym w wyroku z 11 października 2019 r. okazał się niezasadny. Analiza akt sprawy potwierdza również ocenę organu odwoławczego, że zebrana w sprawie dokumentacja nie jest wystarczająca dla ustalenia w sposób nie budzący wątpliwości jakie aktualne działki ewidencyjne obejmuje część wywłaszczonej nieruchomości znajdująca się w lokalizacji celu wywłaszczenia określonego decyzją z [...] marca 1983 r. nr [...] oraz decyzją z [...] listopada 1983 r. nr [...] Powyższe ustalenia mają zaś nie tylko istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy (art. 136 § 2 k.p.a.), ale mają dla jej załatwienia kluczowe znaczenie. Ustalenie bowiem tego, jakie aktualne działki ewidencyjne obejmuje część wywłaszczonej nieruchomości znajdująca się w lokalizacji celu wywłaszczenia stanowi w niniejszej sprawie przedmiot i istotę postępowania. W tej sytuacji prawidłowo ocenił organ odwoławczy, że w celu dokonania wskazanego ustalenia konieczne jest zlecenie przez organ pierwszej instancji uprawnionemu geodecie zbadania wszelkich dokumentów prawnych, geodezyjnych i kartograficznych oraz wykonanie na ich podstawie stosownego opracowania geodezyjnego. Dopiero po zgromadzeniu tak uzupełnionego materiału dowodowego możliwe będzie ustalenie przez organ pierwszej instancji prawidłowego przedmiotu postępowania zainicjowanego kolejnym wnioskiem zwrotowym skarżącej, biorąc pod uwagę wskazaną wyżej okoliczność, że w stosunku do nieruchomości o powierzchni 2203 m2 wniosek o zwrot został już rozpatrzony ostateczną decyzją Starosty Powiatu [...] z [...] marca 2002 r. Ustalenie przez organ administracji powyższych okoliczności pozwoli z kolei na dalszą ocenę, czy cel wywłaszczenia nieruchomości został zrealizowany przed 22 września 2004 r. (wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 13 marca 2014 r., sygn. akt P 38/11), a następnie ustalenie czy zasadny jest zwrot nieruchomości i w jakiej części. Podsumowując, prawidłowo organ odwoławczy zastosował art. 138 § 2 k.p.a., stwierdzając i wykazując istnienie wad postępowania Starosty P. Zawarł też prawidłowe, konkretne i jasne wskazania co do dalszego prowadzenia postępowania przez organ pierwszej instancji. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151a § 2 w związku z art. 64d § 1 i art. 64e ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło