I SA/Wa 50/20

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA – Małgorzata Boniecka – Płaczkowska po rozpoznaniu w dniu 2 marca 2020 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Wójta Gminy R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] listopada 2019 r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji w części postanawia odrzucić skargę. Decyzją z [...] listopada 2019 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], stwierdziło nieważności decyzji wydanej przez Wójta Gminy [...] z [...] lutego 2019r., nr [...] w części dotyczącej skierowania małoletniego M.K. do Domu Pomocy Społecznej w [...] na pobyt czasowy 6 miesięcy. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję wniósł Wójt Gminy [...]. W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej odrzucenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu jako niedopuszczalna. Zgodnie z art. 50 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.) zwanej dalej P.p.s.a., uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich, Rzecznik Praw Dziecka oraz organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym. Uprawnionym do wniesienia skargi jest również inny podmiot, któremu ustawy przyznają prawo do wniesienia skargi. Podmiotem uprawnionym do wniesienia skargi nie jest jednak organ, który wydał decyzję. W uchwale 7 sędziów OPS 1/03 z 19 maja 2003 r., (ONSA 2003 r., Nr 4, poz. 115) Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że powierzenie organowi jednostki samorządu terytorialnego właściwości do orzekania w sprawie indywidualnej w formie decyzji administracyjnej, niezależnie od tego, czy nastąpiło to na mocy ustawy, czy też w drodze porozumienia, wyłącza możliwość dochodzenia przez tę jednostkę jej interesu prawnego w trybie postępowania administracyjnego bądź sądowoadministracyjnego. W takiej sytuacji jednostka samorządu terytorialnego nie ma w takim postępowaniu legitymacji procesowej strony, nie jest również podmiotem uprawnionym do zaskarżania decyzji administracyjnych. Rola jednostki samorządu terytorialnego w postępowaniu administracyjnym jest wyznaczona przepisami prawa materialnego. Może być ona - jako osoba prawna - stroną tego postępowania i wówczas organy ją reprezentujące będą broniły jej interesu prawnego, korzystając z gwarancji procesowych, jakie przepisy kodeksu postępowania administracyjnego przyznają stronom postępowania administracyjnego. Ustawa jednak może organowi jednostki samorządu terytorialnego wyznaczyć rolę organu administracji publicznej w rozumieniu art. 5 § 2 pkt 3 k.p.a. Wtedy będzie on reprezentował interes jednostki samorządu terytorialnego w formach właściwych dla organu prowadzącego postępowanie. Z utrwalonego w tym zakresie orzecznictwa sądów administracyjnych wynika, że stroną w postępowaniu administracyjnym nie może być organ administracji publicznej, który na mocy przepisów prawa został w sprawie powołany do wydania decyzji administracyjnej (postanowienie NSA z dnia 2 marca 2006 r., sygn. akt II GSK 387/05, Centralna Baza Orzeczeń i Informacji o Sprawach). Powierzenie organowi jednostki samorządu terytorialnego właściwości do orzekania w sprawie indywidualnej w formie decyzji administracyjnej, wyłącza możliwość dochodzenia przez tę jednostkę jej interesu prawnego w trybie postępowania administracyjnego, czy też sądowoadministracyjnego (uchwała NSA z dnia 9 października 2000 r., sygn. OPK 14/00, Centralna Baza Orzeczeń i Informacji o Sprawach). Bez względu na przedmiot sprawy i jej rzeczywisty związek z interesem prawnym gminy, gmina nie jest stroną postępowania administracyjnego, w sprawie indywidualnej z zakresu administracji publicznej, dotyczącej osoby trzeciej, w której decyzję wydaje wójt tej gminy. Z powyższego wynika, że postępowanie może być uruchomione tylko z inicjatywy podmiotu pozostającego poza systemem organów, których działalność ma podlegać kontroli przez sąd administracyjny. Dopuszczenie możliwości wniesienia skargi przez organ administracji publicznej oznaczałoby, że organ ten "występuje" w podwójnej roli, w zależności od etapu załatwiania sprawy indywidualnej – w roli organu, który wydał akt administracyjny oraz strony postępowania. Stronami tak wszczętego postępowania sądowego byłyby wówczas dwa organy administracji publicznej orzekające w sprawie. Rola gminy, jako organu administracji publicznej, który wydał decyzję kończy się z chwilą wydania aktu administracyjnego skierowanego do podmiotu znajdującego się na zewnątrz administracji publicznej. Wójt jest organem gminy, który działa jedynie w granicach i na mocy przyznanych mu ustawowo kompetencji, nie zaś jako podmiot, którego interesu prawnego lub obowiązku prawnego dotyczy postępowanie. Podsumowując stwierdzić należy, iż Wójt Gminy [...], który w postępowaniu zwyczajnym wydał decyzję w przedmiocie skierowania małoletniego do Domu Pomocy Społecznej w [...] działa jedynie w granicach i na mocy przyznanych mu ustawowo kompetencji, nie zaś jako podmiot, którego interesu prawnego lub obowiązku prawnego dotyczy postępowanie. Nie posiada, więc w przedmiotowej sprawie legitymacji do wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W związku z powyższym, skarga Wójta Gminy [...] reprezentowanego przez Kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...], który to organ orzekał w sprawie skierowania małoletniego do domu pomocy społecznej, a która to decyzja jest przedmiotem kontroli w postępowaniu nadzorczym – nieważnościowym, podlega odrzuceniu. Zgodnie bowiem z art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a. sąd odrzuca skargę, jeżeli wniesienie skargi jest niedopuszczalne z innych przyczyn niż wskazane w art. 58 § 1 pkt 1 - 5a. Przyczyna taka występuje między innymi w sytuacji, gdy skargę wnosi podmiot, który nie mieści się w żadnej kategorii podmiotów określonych w art. 50 § 1 i § 2 P.p.s.a. Wobec powyższego, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 P.p.s.a. orzeczono jak sentencji postanowienia.