I SA/Wa 500/12

WyrokWSA w Warszawie2012-09-21

Skład orzekający: Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz, Jolanta Dargas, Marta Kołtun-Kulik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Zarząd Powiatu, jako organ wykonawczy powiatu, ma legitymację do wniesienia odwołania od decyzji ustalającej odszkodowanie za wywłaszczoną nieruchomość, gdy powiat jest zobowiązany do wypłaty tego odszkodowania?
Ratio decidendi
Zarząd Powiatu, jako organ wykonawczy powiatu, który jest stroną postępowania administracyjnego (podmiot zobowiązany do wypłaty odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość), posiada legitymację do wniesienia odwołania od decyzji ustalającej to odszkodowanie. Wojewoda, stwierdzając niedopuszczalność odwołania z powodu braku podmiotowości prawnej Zarządu Powiatu, naruszył przepisy postępowania administracyjnego.
Stan faktyczny
Wojewoda stwierdził niedopuszczalność odwołania Zarządu Powiatu od decyzji Starosty ustalającej odszkodowanie za wywłaszczoną nieruchomość, uznając, że Zarząd Powiatu nie posiada podmiotowości prawnej do bycia stroną postępowania. Powiat, reprezentowany przez Zarząd, wniósł skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych dotyczących reprezentacji powiatu oraz jego uprawnień do gospodarowania mieniem.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie Wojewody i stwierdzono, że nie podlega ono wykonaniu.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz (spr.) Sędziowie: WSA Jolanta Dargas WSA Marta Kołtun-Kulik Protokolant referent-stażysta Agnieszka Chustecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 września 2012 r. sprawy ze skargi Powiatu [...] na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2012 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania 1. uchyla zaskarżone postanowienie; 2. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu. Postanowieniem z dnia [...] stycznia 2012 r., nr [...] Wojewoda [...] stwierdził niedopuszczalność odwołania Zarządu Powiatu [...] od decyzji Starosty [...] z dnia [...] maja 2011 r., Nr [...], ustalającej odszkodowanie na rzecz S. K.za nieruchomość, położoną w gminie [...], oznaczoną jako dz. ew. o nr [...] o pow. [...] m2 z obrębu [...]. W uzasadnieniu swego rozstrzygnięcia organ wskazał następujący stan sprawy: Decyzją z dnia [...] maja 2010 r., nr [...] Starosta [...] zezwolił na realizację inwestycji drogowej polegającej na przebudowie drogi powiatowej Nr [...] a odcinku od skrzyżowania z drogą gminną – ul. [...] w miejscowości [...] do skrzyżowania ((włącznie) z drogą powiatową Nr [...] – ul. [...] w miejscowości L. Decyzja ta stała się ostateczna z dniem [...] lipca 2010 r. Następnie decyzją z dnia [...] maja 2011 r., nr [...] Starosta [...] ustalił odszkodowanie za nieruchomość, oznaczoną jako dz. ew. o nr [...] o pow. [...] m2 z obrębu [...] na rzecz S. K. oraz zobowiązał do wypłaty odszkodowania Powiat [...]. Odwołanie od ww. decyzji złożył Zarząd Powiatu [...]. W wyniku rozpatrzeniu odwołania Zarządu Powiatu [...] Wojewoda [...] stwierdził jego niedopuszczalność. Wojewoda wskazał, że zgodnie z przepisem art. 28 kodeksu postępowania administracyjnego stroną postępowania administracyjnego jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie. Wskazał przy tym, że w postępowaniu dotyczącym ustalenia i wypłaty odszkodowania na podstawie art. 12 ust. 4f ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowanie i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (tj. Dz. U. z 2008 r., Nr 193, poz. 1194), stronami są podmiot zobowiązany do wypłaty odszkodowania i podmioty pozbawione praw rzeczowych do nieruchomości bez względu na to czy będzie im przysługiwało odszkodowanie. Powyższe oznacza, zdaniem organu, że stronami postępowanie byli współwłaściciele, uprawnieni z tytułu służebności gruntowych oraz Starosta [...] – jako podmiot zobowiązany do wypłaty odszkodowania. Wojewoda zwrócił ponadto uwagę, że Zarząd Powiatu nie jest stroną niniejszego postępowania, bowiem nie dysponuje podmiotowością prawną. Wskazał, że zgodnie z art. 8 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym, zarząd powiatu jest organem powiatu. Jest to organ wykonawczy, wykonujący uchwały rady powiatu i zadania powiatu określone przepisami prawa. Reasumując organ odwoławczy stwierdził, że zarząd powiatu nie jest osobą prawną, ani jednostką organizacyjną, której przysługiwałaby osobowość prawna, wobec czego nie może on występować jako strona postępowania administracyjnego. Niezgadzając się z rozstrzygnięciem organu, Powiat [...] reprezentowany przez Zarząd Powiatu wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W skardze zarzucił organowi : 1. naruszenie prawa procesowego mające istotny wpływ na wynik sprawy tj.; - art. 7, 77 § 1 i 80 kpa poprzez zaniechanie przeprowadzenia jakiegokolwiek postępowania wyjaśniającego, zmierzającego do ustalenia jakim podmiotom przysługiwał przymiot strony w postępowaniu administracyjnym dotyczącym ustalenia odszkodowania za nieruchomość oznaczoną jako dz. ew. nr [...], z obrębu [...], gmina [...] , przejętą na rzecz Powiatu [...], co doprowadziło do błędnego przyjęcia, że stroną tego postępowania był Starosta [...], a nie Powiat [...] reprezentowany przez Zarząd Powiatu [...]; - art. 29 kpa poprzez przyjęcie, że Zarządowi Powiatu [...] jako organowi osoby prawnej – Powiatu [...] nie przysługuje prawo do wniesienia odwołania od decyzji Starosty [...] z dnia [...] maja 2011 r., co w konsekwencji doprowadziło do nieuzasadnionego stwierdzenia niedopuszczalności odwołania; - art. 134 kpa poprzez wydanie postanowienia stwierdzającego niedopuszczalność odwołania, z uwagi na to, iż Zarząd Powiatu [...] nie posiadał statusu strony, podczas gdy przepis ten ma wyłącznie charakter procesowy i nie może stanowić podstawy do rozstrzygnięcia o odmowie uznania za stronę; 2. naruszenie prawa materialnego: - art. 8 ust. 2 w zw. z art. 26 ust. 1 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. poprzez niewłaściwą interpretację tych przepisów polegająca na przyjęciu, iż zarząd powiatu nie jest uprawniony do reprezentowania powiatu jako strony postępowania administracyjnego, a zakres umocowania tego organu do reprezentowania powiatu zawężony jest jedynie do stosunków cywilnoprawnych i pracowniczych, co w konsekwencji doprowadziło do błędnego przyjęcia, iż na gruncie postępowania administracyjnego powiat powinien być zawsze reprezentowany przez przewodniczącego zarządu powiatu tj. starostę; - art. 32 ust. 2 ustawy o samorządzie powiatowym poprzez niewłaściwe zastosowanie tego przepisu tj. przyjęcie, iż przepis ten nie znajduje zastosowania w niniejszej sprawie, podczas gdy z jego treści wyraźnie wynika umocowanie zarządu powiatu do gospodarowania mieniem powiatu, a tym samym umocowanie do reprezentowania powiatu we wszelkich postępowaniach dotyczących tego mienia; - art. 132 ust. 5 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami poprzez niewłaściwe zastosowanie tego przepisu tj. przyjęcie, iż przepis ten nie znajduje zastosowania w niniejszej sprawie, podczas gdy z jego treści wyraźnie wynika, że do zapłaty odszkodowania za wywłaszczone nieruchomości, właściwy jest organ wykonawczy jednostki samorządu terytorialnego, jeżeli wywłaszczenie nastąpiło na rzecz tej jednostki. Odpowiadając na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie oraz podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd bada, czy organ administracji orzekając w sprawie nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Analiza zebranego w niniejszej sprawie materiału dowodowego wskazuje na zasadność skargi. Istotą sporu między stronami jest w niniejszej sprawie kwestia, czy Wojewoda [...] zasadnie wydał postanowienie z dnia [...] stycznia 2012 r. stwierdzające niedopuszczalność odwołania wniesionego przez Zarząd Powiatu [...], w sprawie zakończonej decyzją Starosty [...] z dnia [...] maja 2011 r. o ustaleniu odszkodowania na rzecz S. K. i zobowiązania do jego wypłaty Powiatu [...]. Jak wynika z akt postępowania administracyjnego w sprawie niniejszej, wyżej wymieniona decyzja została skierowana między innymi do Zarządu Powiatu [...]. Skoro Zarząd Powiatu [...] był adresatem decyzji odszkodowawczej brak jest podstaw do kwestionowania jego legitymacji do złożenia środka odwoławczego. Stosownie do treści art. 28 k.p.a. stroną postępowania jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie. W niniejszej sprawie Powiat [...] , jako zobowiązany do pokrycia kosztów odszkodowania za nieruchomość gruntową położoną w gminie [...], o powierzchni [...] m2, nr działki [...], posiada przymiot strony. Kwestia jego właściwej reprezentacji powinna zostać rozstrzygnięta w toku postępowania drugo instancyjnego. Powyższe przesądza, że wydając zaskarżone postanowienie Wojewoda [...] naruszył treść art.134 k.p.a , co uzasadnia jego uchylenie. Ponownie rozpoznając sprawę organ uwzględni przedstawione stanowisko. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit.c i art. 152 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło