I SA/Wa 503/08

Referendarz sądowy Lucyna Picho Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 15 grudnia 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w postępowaniu odwoławczym od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 2 października 2008 r., sygn. akt I SA/Wa 503/08 w sprawie ze skargi J. W. na decyzję Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] lutego 2008 r., nr [...] w przedmiocie odmowy rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego w sprawie dotyczącej zwrotu nieruchomości postanawia odmówić J. W. przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. W złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skardze kasacyjnej od wyroku tegoż Sądu z dnia 2 października 2008 r., sygn. akt I SA/Wa 503/08 skarżący J. W. zamieścił wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Do skargi kasacyjnej załączony został urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy w którym J. W. zaznaczył, iż domaga się zwolnienia od kosztów sądowych oraz przyznania adwokata. W oświadczeniu złożonym na urzędowym formularzu wniosku wnioskodawca wskazał, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną, źródłem ich miesięcznego dochodu jest wypłacana skarżącemu emerytura w wysokości [...] zł oraz emerytura wypłacane jego żonie w wysokości [...] zł. Jako posiadany majątek skarżący wymienił wybudowany w 1972 r. dom o powierzchni ok. [...] m2. W uzasadnieniu złożonego wniosku J. W. wskazał, iż miesięczne wydatki związane z utrzymaniem rodziny wynoszą odpowiednio: gaz -[...] zł, energia elektryczna -[...] zł, woda [...] zł, podatek od nieruchomości - około [...] zł, co łącznie stanowi kwotę [...] zł. Ponadto skarżący wyjaśnił, że ze względu na wiek zmuszony jest przeznaczać ponad [...] zł miesięcznie na zakup lekarstw. Stosownie do treści art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje: 1) w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania, 2) w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym - wówczas obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego, lub częściowym - wówczas obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków, albo od opłat sądowych i wydatków, lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 1, § 2 i § 3 powołanej ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Uwzględniając powyższe stwierdzić należało, że J. W. nie wykazał w sposób przekonywujący, że pozostaje w sytuacji majątkowej, która kwalifikowałby go do zwolnienia z kosztów sądowych, a tym bardziej do przyznania mu adwokata. W pierwszej kolejności zaznaczyć należy, że prawo pomocy jest instytucją szczególną mającą zastosowanie wówczas, gdy osoba ubiegająca się o pomoc wykaże w sposób bezsporny, że pozostaje w trudnej sytuacji majątkowej. Tymczasem skarżący z jednej strony wskazuje, że niewysoki dochód swój i żony, którego przeważająca część przeznaczana jest na wydatki związane z codziennym utrzymaniem, oraz wydatki na zakup leków, z drugiej strony skargę do Sądu w jego imieniu składa ustanowiony przez skarżącego radca prawny, a przecież wiadomym jest, że korzystanie z usług profesjonalnego pełnomocnika wymaga od mocodawcy zapłaty mu wynagrodzenia. Skoro więc J. W. zdecydował się na ustanowienie w sprawie profesjonalnego pełnomocnika, co każe domniemywać, że posiada środki na opłacenie świadczonych przez niego usług, nie można uznać, że sytuacja majątkowa wnioskodawcy jest na tyle trudna, że uzasadnia zwolnienie go od kosztów postępowania sądowego. Ponadto w sytuacji gdy reprezentuje go pełnomocnik wyboru brak jest podstaw do przyznawania prawa pomocy w zakresie ustanowienia kolejnego pełnomocnika, który byłby opłacany ze środków publicznych. Na marginesie wspomnieć również należy, że z akt sądowych wynika, że do dnia wydania niniejszego postanowienia J. W. na wezwania sądu dokonywał wpłat z tytułu kosztów sądowych - uiścił wpis od skargi w wysokości [...] zł, opłatę kancelaryjną za sporządzenie uzasadnienia wyroku w wysokości [...] zł, co również potwierdza, że wbrew twierdzeniom zamieszczonym we wniosku jest w stanie opłacić koszty sądowe. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 258 § 1 i 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono jak w sentencji.