I SA/Wa 505/08

WyrokWSA w Warszawie2008-10-23

Skład orzekający: Emilia Lewandowska, Maria Tarnowska, Agnieszka Miernik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy nieruchomość zajęta pod drogę, która nie została zaliczona do żadnej kategorii dróg publicznych na mocy uchwały rady narodowej, mogła zostać nabyta z mocy prawa przez jednostkę samorządu terytorialnego na podstawie art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną?
Ratio decidendi
Nabycie własności nieruchomości z mocy prawa na podstawie art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. jest uzależnione od łącznego spełnienia przesłanek, w tym zajęcia nieruchomości pod drogę publiczną. Skoro droga, pod którą zajęto przedmiotowe działki, nie została zaliczona do żadnej kategorii dróg publicznych na mocy właściwej uchwały, nie można było stwierdzić nabycia własności z mocy prawa.
Stan faktyczny
H. K. wniosła o stwierdzenie nabycia przez Gminę W. z mocy prawa własności działek zajętych pod ulicę. Wojewoda oraz Minister Infrastruktury odmówili stwierdzenia nabycia, uznając, że ulica nie stanowiła drogi publicznej w rozumieniu przepisów. Skarżąca wniosła skargę do WSA, zarzucając brak odniesienia do jej wniosku o zmianę sposobu użytkowania działek.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę H. K.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Emilia Lewandowska Sędziowie Sędzia WSA Maria Tarnowska Asesor WSA Agnieszka Miernik (spr.) Protokolant Małgorzata Kulińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 października 2008 r. sprawy ze skargi H. K. na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] lutego 2008 r., nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nabycia z mocy prawa z dniem 01.01.1999 r. przez gminę nieruchomości zajętej pod drogę oddala skargę. Minister Infrastruktury decyzją z dnia [...] lutego 2008 r. nr [...], po rozpatrzeniu odwołania H. K., utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] października 2007 r. nr [...] o odmowie stwierdzenia nabycia przez Gminę W. z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. własności działek nr [...] i [...] położonych w W. i zajętych pod ulicę [...]. Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym. H. K. wystąpiła z wnioskiem o wydanie decyzji stwierdzającej nabycie przez Gminę W. z dniem 1 stycznia 1999 r. z mocy prawa własności działek nr [...] i [...] położonych w W. i zajętych pod ulicę. Wojewoda [...] ustalił, że ulica ta – [...] - nie została objęta uchwałą Nr [...] Rady Narodowej W. z dnia [...] maja 1988 r. w sprawie zaliczenia dróg publicznych na terenie W. i województwa [...] do kategorii dróg lokalnych miejskich oraz dróg gminnych (Dz. Urz. Woj [...] nr [...], poz. [...]). A zatem droga obejmująca przedmiotowe działki nie stanowi drogi publicznej i nie mogła być nabyta z mocy prawa na podstawie art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr 133, poz. 872 ze zm.). Wojewoda [...] więc decyzją z dnia [...] października 2007 r. nr [...] odmówił stwierdzenia nabycia przez Gminę W. z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. własności przedmiotowych działek nr [...] i [...]. Od powyższej decyzji odwołanie złożyła H. K., w którym podniosła, że sytuacja, w jakiej się zalazła, gdzie nastąpiło zajęcie gruntu pod drogę bez odszkodowania, nie jest zgodna z prawem i zwróciła się o uregulowanie stanu prawnego działek [...] i [...] poprzez wypłatę stosownego odszkodowania. Minister Infrastruktury decyzją z dnia [...] lutego 2008 r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] października 2007 r. W uzasadnieniu decyzji dodatkowo wyjaśnił, że drodze [...], obejmującej przedmiotowe działki, nie można przyznać statusu drogi publicznej zgodnie z ustawą z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. Nr 14, poz. 60 ze zm.), w brzmieniu obowiązującym w dniu 31 grudnia 1998 r. Organ odwoławczy wyjaśniła także, że drogi ogólnodostępne, lecz niezaliczone do dróg publicznych, posiadały charakter drogi wewnętrznej, a te nie zostały objęte regulacją art. 73 ww. ustawy z dnia 13 października 1998 r. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję złożyła H. K., wnosząc o jej unieważnienie. Skarżąca zarzuciła zaskarżonej decyzji brak odniesienia do tego, iż zwróciła się ona o zmianę sposobu użytkowania działek o nr ewidencyjnym [...] i [...]. W odpowiedzi na skargę Minister Infrastruktury wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Podstawę rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowi przepis art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr 133, poz. 872 ze zm.), który stanowi, że nieruchomości pozostające w dniu 31 grudnia 1998 r. we władaniu Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego, nie stanowiące ich własności, a zajęte pod drogi publiczne, z dniem 1 stycznia 1999 r. stają się z mocy prawa własnością Skarbu Państwa lub właściwych jednostek samorządu terytorialnego za odszkodowaniem. Powołany przepis określa normatywne przesłanki, których łączne wystąpienie powoduje, że grunty niestanowiące własności Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego stały się z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. ich własnością. Przesłanki te, to władanie w dniu 31 grudnia 1998 r. przez Skarb Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego gruntami zajętymi pod drogi publiczne, niestanowiącymi ich własności. Inaczej mówiąc, nabycie własności nieruchomości z mocy prawa na podstawie powołanego art. 73 ust. 1 uzależnione jest od łącznego spełnienia w dniu 31 grudnia 1998 r. następujących przesłanek: 1) zajęcia nieruchomości pod drogę publiczną, 2) pozostawania nieruchomości we władaniu Skarbu Państwa, bądź jednostek samorządu terytorialnego, 3) brak przysługiwania prawa własności nieruchomości Skarbowi Państwa lub jednostkom samorządu terytorialnego. Zajęcie nieruchomości pod drogę publiczną oznacza urządzenie na niej drogi zaliczonej do odpowiedniej kategorii dróg publicznych, przy czym fakt ten musiał mieć miejsce przed 1 stycznia 1999 r. Ustawa z 13 października 1998 r. ani w przepisie art. 73, ani w żadnym innym przepisie nie zawiera wyjaśnienia określenia "droga publiczna". W związku z tym należy w tym względzie odnieść się do ustawy z 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2000 r. Nr 71, poz. 838 ze zm.) i w jej przepisach poszukać wyjaśnienia pojęcia drogi publicznej. Definicję drogi publicznej zawiera art. 1 tej ustawy. W rozumieniu tego przepisu za drogę publiczną może być uważana droga spełniająca dwa wymienione w tej normie warunki. Po pierwsze, musi to być droga zaliczona na podstawie omawianej ustawy o drogach publicznych do jednej z kategorii dróg, po drugie zaś, z drogi tej może korzystać każdy zgodnie z jej przeznaczeniem z ograniczeniami i wyjątkami określonymi w ustawie lub innych przepisach szczególnych. Z akt rozpoznawanej sprawy wynika, że na nieruchomości skarżącej stanowiącej działki nr [...] i [...] urządzono drogę. Jednakże droga ta – [...] nie stanowiła drogi publicznej na dzień wejścia w życie ustawy z dnia 13 października 1998 r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną. Nie została bowiem objęta uchwałą Nr [...] Rady Narodowej Miasta W. z dnia [...] maja 1998 r. w sprawie zaliczenia dróg publicznych na terenie W. i województwa [...] do kategorii dróg lokalnych miejskich oraz dróg gminnych (Dziennik Urzędowy Województwa [...] z dnia [...] sierpnia 1988 roku Nr [...] poz. [...]). W tej sytuacji organy orzekające prawidłowo odmówiły stwierdzenia nabycia przez Gminę W. z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. własności działek nr [...] i nr [...], stanowiących własność skarżącej. Skoro zatem zaskarżonej decyzji nie można zarzucić naruszenia prawa Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło