I SA/Wa 527/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Dariusz Pirogowicz, Sędziowie sędzia WSA Marta Kołtun-Kulik, asesor WSA Marek Maliński (spr.), Protokolant starszy referent Aleksandra Cymerska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 maja 2024 r. sprawy ze skargi S. S. na decyzję Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego z dnia 11 września 2023 r. nr [...] w przedmiocie świadczenia pieniężnego z tytułu pełnienia funkcji sołtysa oddala skargę. Zaskarżoną decyzją z dnia 11 września 2023 r. nr 097351862/GSOL Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (dalej: "organ", "Prezes KRUS") utrzymał w mocy swoją wcześniejszą decyzję z dnia 1 sierpnia 2023 r. nr 097351862/GSOL odmawiającą przyznania Pani S. S. (dalej: "Skarżąca" lub "Strona") prawa do świadczenia pieniężnego z tytułu pełnienia funkcji sołtysa. Zaskarżona decyzja wydana została na podstawie art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 26 maja 2023 r. o świadczeniu pieniężnym z tytułu pełnienia funkcji sołtysa (Dz. U. z 2023 r. poz. 1073 ze zm.). Jak wynika z akt sprawy - decyzją z dnia 1 sierpnia 2023 r. - organ odmówił przyznania Stronie prawa do świadczenia pieniężnego z tytułu pełnienia funkcji sołtysa po rozpoznaniu wniosku Strony, który wpłynął 6 lipca 2023 r. do Placówki Terenowej KRUS w Z.. W wyniku rozpoznania wniosku Strony o ponowne rozpatrzenie sprawy Prezes KRUS – decyzją z dnia 11 września 2023 r. – utrzymał w mocy decyzję z dnia 1 sierpnia 2023 r. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ wskazał, że Skarżąca pełniła funkcję sołtysa przez dwie kadencje od 4 marca 2011 r. do 14 lutego 2019 r., ale krócej niż przez 8 lat. Pełniła tę funkcję – jak wskazano – przez 7 lat, 11 miesięcy i 11 dni. Tym samym, organ uznał, że Skarżąca nie legitymowała się wymaganym okresem 8 lat pełnienia funkcji sołtysa, wobec tego brak było podstaw do przyznania prawa do wnioskowanego świadczenia. Skarżąca nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której zarzuciła organowi naruszenie art. 2 ust 1 pkt 1 ustawy z dnia 26 maja 2023 r. o świadczeniu pieniężnym z tytułu pełnienia funkcji sołtysa poprzez błędną jego wykładnię polegającą na przyjęciu, że warunkiem przyznania tego świadczenia jest pełnienie funkcji sołtysa przez pełnych 8 lat, pomimo że przepis ten wymaga jedynie pełnienia tej funkcji przez okres co najmniej dwóch kadencji nie mniej niż przez 8 lat (bez wskazywania wymogu ich pełności), co skutkowało wydaniem zaskarżonej decyzji utrzymującej w mocy decyzję Prezesa KRUS z dnia 1 sierpnia 2023 r. W oparciu o powyższe zarzuty Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji z dnia 11 września 2023 r. oraz zobowiązanie Prezesa KRUS do zmiany jego decyzji wydanej w dniu 1 sierpnia 2023 r. poprzez przyznanie Skarżącej prawa do świadczenia pieniężnego z tytułu pełnienia funkcji sołtysa. W odpowiedzi na skargę, organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji oraz wniósł o zwrot kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna i podlega oddaleniu. Przedmiotem kontroli Sądu jest w niniejszej sprawie ocena zgodności z prawem zaskarżonej decyzji Prezesa KRUS-u z dnia 11 września 2023 r. odmawiającej Skarżącej prawa do świadczenia pieniężnego z tytułu pełnienia funkcji sołtysa. Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowił przepis art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 26 maja 2023 r. o świadczeniu pieniężnym z tytułu pełnienia funkcji sołtysa (Dz. U. z 2023 r. poz. 1073) – dalej: ustawa, który stanowi, że świadczenie pieniężne z tytułu pełnienia funkcji sołtysa przysługuje osobie, która spełnia łącznie następujące warunki: 1) pełniła funkcję sołtysa na podstawie ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2023 r. poz. 40 i 572) przez okres co najmniej dwóch kadencji, nie mniej niż przez 8 lat; 2) osiągnęła wiek: a) w przypadku kobiet - 60 lat, b) w przypadku mężczyzn - 65 lat. Z powołanego przepisu art. 2 ust. 1 ustawy wynika zatem, że przyznanie świadczenia z tytułu pełnienia funkcji sołtysa uzależnione jest od spełnienia kumulatywnie przede wszystkim następujących przesłanek - pełnienie funkcji sołtysa przez co najmniej dwie kadencje nie mniej niż 8 lat na podstawie ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym oraz osiągnięcie odpowiednio wieku, w przypadku skarżącego 65 lat. W niniejszej sprawie istota sporu sprowadza się do stwierdzenia czy Skarżąca spełnił przesłankę dotyczącą pełnienia funkcji sołtysa przez okres nie mniej niż 8 lat. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że Skarżąca pełniła funkcję sołtysa przez okres jedynie 7 lat, 11 miesięcy i 11 dni. Powyższe ustalenie organ oparł na znajdujących się w aktach sprawy dokumentach wystawionych przez Wójta Gminy W.: zaświadczeniu z dnia 6 lipca 2023 r. oraz piśmie z dnia 7 września 2023 r. z których wynika, że Skarżąca pełniła funkcję sołtysa w sołectwie S. pełne dwie kadencje, w okresie od 4 marca 2011 r. do 14 lutego 2019 r. Treść wskazanego zaświadczenia jak również ww. pismo nie budzą wątpliwości Sądu. Mając na względzie powyższe, w ocenie Sądu, Organ prawidłowo ocenił, że brak było podstaw do przyznania prawa do wnioskowanego świadczenia, bowiem skarżący nie legitymuje się wymaganym okresem 8 lat pełnienia funkcji sołtysa, o którym mowa w art. 2 ust. 1 pkt 1 ustawy. Brzmienie tego przepisu nie pozostawia żadnych wątpliwości, że uzyskanie świadczenia uwarunkowane jest łącznym spełnieniem wymienionych w nim przesłanek: tj. uzyskaniem wskazanego w nim wieku, a także pełnienia funkcji przez co najmniej dwie kadencje, przy jednoczesnym zastrzeżeniu minimalnego okresu pełnienia tej funkcji ustalonego na 8 lat. Posłużenie się przez ustawodawcę w redakcji art. 2 ust. 1 pkt 1 ustawy sformułowaniem "przez okres co najmniej dwóch kadencji, nie mniej niż przez 8 lat", nie pozostawia w tym aspekcie pola do dokonywania jakichkolwiek innych interpretacji. W szczególności nie sposób zgodzić się ze skarżącym, że wystarczającym do uzyskania świadczenia jest udowodnienie pełnienia funkcji przez pełne dwie, czteroletnie kadencje (trwające osiem lat), a nie okres 8 lat kalendarzowych. Wobec tego, w ocenie Sądu, zarzut Skarżącej dotyczący błędnej wykładni ww. przepisu pozbawiony jest usprawiedliwionych podstaw. W związku z tym, że ze znajdujących się w aktach sprawy dokumentów jasno wynika, że Skarżąca pełniła funkcję sołtysa przez dwie kadencje, jednak jedynie przez okres 7 lat, 11 miesięcy i 11 dni, czyli poniżej wymaganego przez ustawę okresu 8 lat, to w takiej sytuacji świadczenie Skarżącej nie przysługuje, co prawidłowo ocenił organ w zaskarżonej decyzji. Wobec powyższego należy uznać, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu co przesądza, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Końcowo odnosząc się do wniosku zawartego w odpowiedzi na skargę Sąd wyjaśnia, że w postępowaniu przed sądem administracyjnym I instancji nie jest możliwe zasądzenie zwrotu kosztów postępowania na rzecz organu, niezależnie od wyniku sprawy, albowiem brak ku temu podstawy prawnej. Zwrot kosztów przysługiwać może jedynie stronie skarżącej od organu administracji w świetle art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r. poz. 1634 ze zm.; dalej: "p.p.s.a."). Z uwagi na powyższe, stosownie do art. 151 p.p.s.a. Sąd oddalił skargę.