I SA/Wa 528/04
WyrokWSA w Warszawie2006-03-29
Skład orzekający: Elżbieta Lenart, Cezary Pryca, Przemysław Żmich
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy użytkownicy wieczyści gruntu, których tytuł prawny nie został zakwestionowany, posiadają legitymację do występowania w charakterze strony w postępowaniu administracyjnym dotyczącym ustanowienia użytkowania wieczystego na ten sam grunt na podstawie dekretu warszawskiego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że użytkownicy wieczyści gruntu, których tytuł prawny nie został zakwestionowany, posiadają legitymację do występowania w charakterze strony w postępowaniu administracyjnym dotyczącym ustanowienia użytkowania wieczystego na ten sam grunt. Organ odwoławczy powinien rozpoznać merytorycznie odwołanie wniesione przez G. M. od decyzji Prezydenta W. z dnia [...] maja 2003 roku.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] stycznia 2004 r. umarzającej postępowanie odwoławcze od decyzji Prezydenta W. z dnia [...] maja 2003 r. w przedmiocie ustanowienia użytkowania wieczystego do gruntu. Skarżąca G. M. domagała się uchylenia decyzji, podnosząc zarzuty naruszenia Konstytucji RP, Kodeksu postępowania cywilnego oraz Kodeksu postępowania administracyjnego, a także kwestionując odmowę uznania jej za stronę postępowania. Sąd uznał zarzut dotyczący braku przymiotu strony za zasadny.Rozstrzygnięcie
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, stwierdził, że nie podlega wykonaniu, i zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz G. M. zwrot kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Lenart, Sędziowie NSA Cezary Pryca /spr./, Asesor WSA Przemysław Żmich, , Protokolant Lucyna Picho, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 marca 2006 r. sprawy ze skargi G. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] stycznia 2004 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz G. M. kwotę 200 (dwieście) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
I SA/Wa 528/04
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] stycznia 2004 roku numer [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. umorzyło postępowanie odwoławcze wywołane odwołaniem wniesionym przez G. M. od decyzji Prezydenta W. z dnia [...] maja 2003 roku numer [...].
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ administracji publicznej podniósł, że nieruchomość położona w W. przy ulicy [...] była przedmiotem własności J. T. i została objęta działaniem dekretu z 26 października 1945 roku o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy ( Dz. U. 50, poz.279).
Orzeczeniem administracyjnym z dnia [...] maja 1953 roku numer [...] Prezydium Rady Narodowej w W. odmówiło dotychczasowym właścicielom prawa własności czasowej do gruntu nieruchomości [...] położonej w W. przy [...] oznaczonej numerem hipotecznym [...], [...], [...] i [...] oraz stwierdziło, że wszystkie budynku znajdujące się na tym gruncie przeszły na własność Skarbu Państwa.
Decyzją z dnia [...] kwietnia 1999 roku numer [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. stwierdziło nieważność decyzji z [...] maja 1953 roku numer [...] Prezydium Rady Narodowej w W.
Po rozpoznaniu wniosku G. M., decyzją z dnia [...] lipca 1999 roku numer [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. odmówiło stwierdzenia nieważności decyzji z [...] kwietnia 1999 roku numer [...] Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W.
Decyzją z dnia [...] listopada 1999 roku numer [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. utrzymało w mocy decyzję z [...] lipca 1999 roku numer [...] Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W.
Wyrokiem z dnia [...] kwietnia 2001 roku wydanym w sprawie sygnatura akt I SA 2520/99 Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę G. M. na decyzję z [...] listopada 1999 roku numer [...] Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W.
Po rozpoznaniu wniosku dekretowego z 26 stycznia 1949 roku, decyzją z dnia [...] maja 2003 roku numer [...] Prezydent W. ustanowił na okres 99 lat użytkowanie wieczyste do udziału wynoszącego [...] niepodzielnej części gruntu o powierzchni [...] m² oznaczonego jako działka numer [...], położonego w W. przy ulicy [...], dla której to nieruchomości jest urządzona księga wieczysta o numerze Kw.[...], na rzecz W. J. A. M. T. w udziale wynoszącym [...] niepodzielnej części, A. M. T. J. V. z domu T. w udziale wynoszącym [...] niepodzielnej części, A. Z. P. T. w udziale wynoszącym [...] niepodzielnej części, R. Z. M. T. w udziale wynoszącym [...] niepodzielnej części, R. M. H. P. z domu T. w udziale wynoszącym [...] niepodzielnej części, S. P. H. T. w udziale wynoszącym [...] niepodzielnej części oraz odmówił w/w osobom ustanowienia prawa użytkowania wieczystego do udziału wynoszącego [...] części gruntu o powierzchni [...] m² oznaczonego jako działka numer [...] położonego w W. przy [...], objętego treścią Kw.[...], co do którego ustanowiono prawo użytkowania wieczystego na rzecz właścicieli lokali mieszkalnych oznaczonych numerami [...],[...],[...][...],[...] i [...] w oparciu o umowy sporządzone w formie aktów notarialnych.
W wyniku odwołania złożonego przez G. M., decyzją z dnia [...] stycznia 2004 roku numer [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W., działając na podstawie art.138 § 1 pkt.3 k.p.a. umorzyło postępowanie odwoławcze.
Na decyzję z [...] stycznia 2004 roku numer [...] skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła G. M. Skarżąca domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji podniosła zarzut naruszenia art.45 ust.1, art.32 ust.1 Konstytucji RP oraz zarzut naruszenia art.156 § 1-2 k.p.a., art.160 k.p.a., art.107 § 1 k.p.a., art.77 k.p.a., art.110 k.p.a. oraz art.227 k.p.c. i art.233 § 1-3 k.p.c. Ponadto skarżąca podniosła, że winna być uznana przez organ administracji publicznej za stronę postępowania administracyjnego.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. wniosło o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest o tyle zasadna, że skutkuje uchyleniem zaskarżonej decyzji.
Na wstępie należy stwierdzić, że stosownie do treści art.13 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. 153, poz.1270) wojewódzkie sądy administracyjne są powołane do rozpoznawania wszystkich spraw sądowoadministracyjnych z wyjątkiem tych spraw, dla których zastrzeżona jest właściwość Naczelnego Sądu Administracyjnego, a właściwym miejscowo do rozpoznania w/w spraw jest ten wojewódzki sąd administracyjny, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona. Ponadto podkreślić należy, że ocena działalności organów administracji publicznej dokonywana przez wojewódzki sąd administracyjny sprowadza się do kontroli prawidłowości rozstrzygnięcia będącego przedmiotem tej oceny pod względem zgodności z przepisami prawa materialnego oraz pod względem zgodności z przepisami postępowania administracyjnego. W tym miejscu należy także podkreślić, że stosownie do treści art.134 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy i nie jest związany zarzutami oraz wnioskami skargi a także powołaną podstawą prawną. Oczywiście Sąd nie może orzec na niekorzyść skarżącego chyba, że stwierdzi naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonej decyzji art.134 § 2 w/w ustawy.
Jednocześnie należy z całą stanowczością podkreślić, iż podniesione w skardze zarzuty dotyczące naruszenia przepisów Konstytucji RP oraz kodeksu postępowania cywilnego są całkowicie chybione. Natomiast w zakresie w jakim organ administracji publicznej odmówił skarżącej przymiotu strony w postępowaniu administracyjnym wywołanym wnioskiem o przyznanie prawa własności czasowej do gruntu nieruchomości [...] ( użytkowania wieczystego) należy uznać ten zarzut za zasadny.
W szczególności należy przypomnieć, że zgodnie z treścią art.28 k.p.a. stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego dominuje pogląd, zgodnie z którym pojęcie strony, jakim posługuje się art.28 k.p.a. może być wyprowadzone tylko z przepisów prawa materialnego, czyli normy prawnej, która stanowi podstawę ustalenia uprawnienia lub obowiązku ( vide wyrok NSA z 19.01.1995 r. I SA 1326/93 niepublikowany, wyrok NSA z 22.02.1984 r. I SA 1748/83 niepublikowany).
W rozpoznawanej sprawie zaskarżona decyzja zapadła po rozpoznaniu przez organ I instancji wniosku "dekretowego" z 26 stycznia 1949 roku, złożonego przez byłych właścicieli nieruchomości [...] położonej w W. przy ulicy [...]. W tym miejscu podkreślić jednak należy, że wniosek o przyznanie prawa własności czasowej, obecnie prawa użytkowania wieczystego do wskazanego wyżej gruntu nieruchomości [...] był rozpoznawany w postępowaniu administracyjnym zakończonym decyzją Prezydenta W. z [...] maja 2003 roku numer [...]. W dacie podejmowania decyzji przez organ I instancji, stan prawny nieruchomości objętej tym postępowaniem administracyjnym przedstawiał się w ten sposób, iż właścicielem gruntu był Skarb Państwa, a właściciele lokali mieszkalnych oznaczonych numerami [...],[...],[...],[...],[...] i [...] znajdujących się w budynku usytuowanym na tym gruncie byli użytkownikami wieczystymi ułamkowych części gruntu objętego treścią wniosku o oddanie całego gruntu w użytkowanie wieczyste. Tym samym przedmiotem postępowania administracyjnego było żądanie oddania w użytkowanie wieczyste gruntu położonego w W. przy [...], do którego tytuł prawny, w postaci użytkowania wieczystego, posiadali także właściciele wskazanych wyżej lokali mieszkalnych. W tym stanie rzeczy, w ocenie składu orzekającego w niniejszej sprawie, użytkownicy wieczyści gruntu, których tytuł prawny do gruntu objętego wnioskiem o oddanie gruntu w użytkowanie wieczyste na podstawie dekretu z 26 października 1945 roku o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. st. Warszawy, nie został w żaden sposób przewidziany przez prawo zakwestionowany, posiadają legitymację do występowania w tym postępowaniu administracyjnym w charakterze strony. Prawo do gruntu objętego wnioskiem "dekretowym" właścicieli lokali mieszkalnych nie jest kwestionowane, a co więcej jest to takie samo prawo ( użytkowania wieczystego) o uzyskanie jakiego wnosili byli właściciele nieruchomości [...]. Różnica polega jedynie na tym, że o ile byli właściciele swe żądanie oddania gruntu w użytkowanie wieczyste wywodzą z przepisów wskazanego wyżej dekretu warszawskiego, o tyle właściciele lokali mieszkalnych swoje prawo użytkowania wieczystego do gruntu wywodzą z treści umów zawartych w wykonaniu decyzji administracyjnych.
Z powyższych przyczyn w ocenie Sądu organ odwoławczy winien rozpoznać merytorycznie odwołanie wniesione przez G. M. od doręczonej jej decyzji Prezydenta W. z [...] maja 2003 roku numer [...].
Niezależnie od powyższych uwag stwierdzić należy, że w ocenie Sądu brak było, podstaw do odroczenia rozpoznania sprawy, o co wnosiła skarżąca w swym wniosku z [...] marca 2006 roku. Z załączonej kserokopii zwolnienia lekarskiego wynika, że skarżąca może chodzić, a więc jej stan zdrowia zezwalał jej uczestniczyć w rozprawie sądowej.
Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art.145 § 1 pkt.1 lit.c, art152, art.200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 153 poz.1270 ze zmianami) orzekł, jak w sentencji wyroku.
Powołane przepisy
art.138 § 1art.45 ust.1art.32 ust.1 Konstytucjiart.156 § 1art.160 k.p.art.107 § 1 k.p.art.77 k.p.art.110 k.p.art.227 k.p.art.233 § 1art.13 § 1art.134 § 1 ustawy
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło