I SA/Wa 531/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Skiba (spr.) Sędziowie: WSA Marta Kołtun-Kulik WSA Dariusz Pirogowicz Protokolant specjalista Jolanta Dominiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 września 2011 r. sprawy ze skargi P. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [.,..] stycznia 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku celowego 1. oddala skargę, 2. przyznaje ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adw. D. B. tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej kwotę 295,20 (dwieście dziewięćdziesiąt pięć 20/100) złotych, w tym: tytułem opłaty kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych, tytułem 23% podatku od towarów i usług kwotę 55,20 (pięćdziesiąt pięć 20/100) złotych. Decyzją z dnia [...] stycznia 2011 r. Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. utrzymało w mocy decyzję Prezydenta W. z dnia [...] czerwca 2010r. nr [...] o przyznaniu P. C. świadczenia w formie zasiłku celowego z przeznaczeniem na dożywianie w miesiącu lipcu 2010r. w wysokości [...] złotych. Powyższa decyzja wydana została w następującym stanie faktycznym i prawnym. Prezydent W. po rozpoznaniu wniosku P. C. , decyzją z dnia [...] czerwca 2010 r. nr [...] , przyznał wnioskodawcy w miesiącu lipcu 2010 r. zasiłek celowy w kwocie [...] złotych z przeznaczeniem na dożywianie. Od powyższej decyzji P. C. złożył odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. kwestionując wysokość przyznanego zasiłku. Orzeczeniem z dnia [...] stycznia 2011 r. Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. utrzymało w mocy decyzję Prezydenta W. z dnia [...] czerwca 2010 roku. W uzasadnieniu decyzji organ przywołał treść art. 39 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2008 r. Nr 115, poz. 728 ze zm.), z której wynika, że zasiłek celowy może być przyznany w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej. Organ podkreślił, że samo spełnienie kryteriów ustawowych nie oznacza jednak przyznania osobie zainteresowanej tego świadczenia. Zasiłek ten jest bowiem formą pomocy pieniężnej przyznawanej na podstawie uznania administracyjnego. Organ musi wziąć pod uwagę ocenę warunków uzasadniających przyznanie pomocy. Kolegium podkreśliło, że Prezydent W. na etapie postępowania pierwszoinstancyjnego nie przedstawił materiału, z którego wynikałoby bezspornie jakimi środkami dysponował w dacie orzekania. W związku z powyższym SKO zobligowane było do przeprowadzenia dodatkowego postępowania dowodowego. W wyniku poczynionych ustaleń uzyskano informacje, że średnia wysokość przyznawanych w czerwcu zasiłków wynosiła [...] złotych. P. C. uzyskał zatem pomoc w górnej granicy zasiłku celowego przyznawanego klientom ośrodka w tym okresie. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożył P. C. . Uzasadniając skargę wskazał, że jego zdaniem zaskarżona decyzja wydana została ona z naruszeniem prawa. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości, przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji. Ponadto sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Postępowanie zakończone zaskarżoną decyzją toczyło się w oparciu o przepisy wyżej cytowanej ustawy o pomocy społecznej. Analiza zebranego w niniejszej sprawie materiału dowodowego wskazuje, że skarga nie może być uwzględniona, gdyż zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji zgodne są z przepisami ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej. Sąd administracyjny jest zaś władny uchylić zaskarżoną decyzję tylko wówczas, gdy narusza ona obowiązujące prawo. W myśl art. 2 ust 1 przywołanej ustawy, pomoc społeczna jest instytucją polityki społecznej państwa, mającą na celu umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężanie trudnych sytuacji życiowych, których nie są one w stanie pokonać wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości. Art. 39 ust. 1 i 2 stanowi, że w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej może być przyznany zasiłek celowy. Zasiłek celowy może być przyznany w szczególności na pokrycie części lub całości kosztów zakupu żywności, leków i leczenia, opału, odzieży, niezbędnych przedmiotów użytku domowego, drobnych remontów i napraw w mieszkaniu, a także kosztów pogrzebu. Użyte w tym przepisie słowo "może" oznacza, że przyznanie zasiłku celowego ma charakter uznaniowy, a to powoduje jak słusznie zauważył to organ, że nawet przy zaistnieniu ustawowych przesłanek do jego otrzymania nie każda osoba musi go otrzymać. Należy podkreślić, iż zarówno samo przyznanie, jak i wysokość ewentualnie przyznanego świadczenia zależą od uznania organu wydającego decyzję. Uznanie administracyjne obejmuje również prawo organu do oceny hierarchii zgłaszanych potrzeb, które należy rozeznać w kontekście ogólnej liczby osób ubiegających się o pomoc oraz zgłoszonych przez nich potrzeb. Ośrodki pomocy dysponują bowiem ograniczonymi środkami finansowymi, a posiadane fundusze muszą być rozdzielane pomiędzy znaczną liczbę osób wymagających wsparcia. Nie ulega więc wątpliwości, iż organ nie może zabezpieczyć wszystkich potrzeb osób ubiegających się o pomoc, jak również zawsze udzielać świadczeń w oczekiwanej przez te osoby wysokości. Orzekając w ramach uznania administracyjnego organ nie może jednak podejmować decyzji w sposób całkowicie dowolny, jest bowiem związany przepisami ustawy Kodeks postępowania administracyjnego, w szczególności art. 7, art. 77 §1 i art. 80 kpa, jak również przywołanymi przepisami ustawy o pomocy społecznej. Z uwagi na fakt, iż decyzja dotycząca zasiłku celowego nie jest decyzją tzw. "związaną", spełnienie przez stronę ubiegającą się o przyznanie pomocy precyzyjnie określonych przesłanek ustawowych nie obliguje organu do wydania rozstrzygnięcia pozytywnego dla strony. Przyznanie stronie pomocy pieniężnej (jej rodzaj, wysokość oraz okres, na który ma być przyznana) uzależnione jest nie tylko od sytuacji materialnej strony i jej żądań, bowiem rozpatrując wniosek o przyznanie zasiłku celowego organ musi także kierować się ogólnymi zasadami wyrażonymi w art. 3 ust. 3 i ust. 4 cytowanej ustawy, to znaczy koniecznością dostosowywania rodzaju, formy i rozmiaru świadczeń do okoliczności konkretnej sprawy, jak również uwzględniania potrzeb osób korzystających z pomocy, jeżeli potrzeby te odpowiadają celom i mieszczą się w możliwościach pomocy społecznej. W rozpoznawanej sprawie organ w uzasadnieniu decyzji w sposób wyczerpujący wyjaśnił motywy podjętego rozstrzygnięcia. Organ drugiej instancji właściwie również przeprowadził dodatkowe postępowe dowodowe, które wykazało jakimi środkami finansowymi Ośrodek Pomocy Społecznej dysponował w dacie orzekania. Jak wynika z pisma Prezydenta W. z dnia [...] listopada 2010r. w miesiącu czerwcu 2010 r. na zasiłki celowe OPS dysponował kwotą [...] zł. dla [...] rodzin. Na jedną rodzinę przewidziana została zatem pomoc w wysokości [...] złotych. Nie można zatem przyjęć jak twierdzi skarżący, że decyzja przyznająca mu pomoc w wysokości [...] zł. wydana została z naruszeniem prawa. Jak to już wyżej wskazano, organy pomocy społecznej dysponują ograniczonymi środkami finansowymi i muszą mieć na względzie nie tylko potrzeby skarżącego oraz cel pomocy, ale także potrzeby innych osób ubiegających się o świadczenia z pomocy społecznej. W świetle powyższego stwierdzić należy, że zaskarżona decyzja wydana została w granicach uznania administracyjnego i nie można jej zarzucić niezgodności z prawem. W tej sytuacji Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji