I SA/Wa 533/09

WyrokWSA w Warszawie2009-10-28

Skład orzekający: Elżbieta Lenart, Monika Nowicka, Joanna Skiba

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja Ministra Infrastruktury utrzymująca w mocy decyzję Wojewody stwierdzającą nabycie z mocy prawa przez Skarb Państwa własności gruntu wchodzącego w skład linii kolejowej, wydana na podstawie art. 37a ustawy o komercjalizacji PKP, jest zgodna z prawem, gdy właściciel kwestionuje spełnienie przesłanek nabycia?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji prawidłowo stwierdziły nabycie z mocy prawa przez Skarb Państwa własności gruntu wchodzącego w skład linii kolejowej, ponieważ spełnione zostały przesłanki określone w art. 37a ustawy o komercjalizacji PKP. Właściciel był ustalony, a grunt pozostawał we władaniu PKP S.A. w dniu 28 lutego 2003 r. Zarzuty dotyczące naruszenia przepisów rozporządzenia utraconego mocy prawnej uznano za nieuzasadnione.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi B. K. na decyzję Ministra Infrastruktury, która utrzymała w mocy decyzję Wojewody stwierdzającą nabycie z mocy prawa przez Skarb Państwa własności gruntu zajętego pod linię kolejową. Właściciel kwestionował spełnienie przesłanek nabycia przez Skarb Państwa, wskazując na naruszenie przepisów prawa. Skarżący zarzucił również naruszenie przepisów rozporządzenia dotyczącego utrzymania terenów kolejowych.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Lenart Sędziowie Sędzia WSA Monika Nowicka Sędzia WSA Joanna Skiba (spr.) Protokolant Ewa Nieora po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 października 2009 r. sprawy ze skargi B. K. na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] lutego 2009 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nabycia z mocy prawa własności gruntu oddala skargę. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lutego 2009 roku nr [...] Minister Infrastruktury utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2008 roku nr [...] stwierdzającą nabycie przez Skarb Państwa z mocy prawa za odszkodowaniem z dniem 1 czerwca 2003 roku prawa własności gruntu wchodzącego w skład linii kolejowej położonego w G., obręb [...], oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka nr [...] o powierzchni [...]. W uzasadnieniu Minister Infrastruktury wyjaśnił, że Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] czerwca 2006 roku stwierdził, że zgodnie z art. 37a ustawy z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego "Polskie Koleje Państwowe" (Dz. U. Nr 86 poz. 789 ze zm.) grunty wchodzące w skład linii kolejowych pozostające w dniu 28 lutego 2003 r. we władaniu PKP S.A., nie stanowiące własności Skarbu Państwa, jednostek samorządu terytorialnego lub PKP S.A. stają się z dniem 1 czerwca 2003 r. z mocy prawa własnością Skarbu Państwa za odszkodowaniem. Do gruntów tych PKP S.A. przysługuje z mocy prawa z dniem 1 czerwca 2003 r. prawo użytkowania wieczystego i prawo własności budynków, lokali i innych urządzeń znajdujących się na tych gruntach. Minister Infrastruktury decyzją z dnia [...] lipca 2008 roku stwierdził nieważność decyzji Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2006 roku. Jako podstawę stwierdzenia nieważności podano rażące naruszenie prawa, a mianowicie art. 61§4, 77 § 1 kpa i art. 37 a ustawy z dnia 8 września 2000 roku. Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] grudnia 2008 roku ponownie stwierdził nabycie z dniem 1 czerwca 2003 roku z mocy prawa przez Skarb Państwa prawa własności gruntu wchodzącego w skład linii kolejowej położonego w G., obręb [...], oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka nr [...] o powierzchni [...] ha oraz stwierdził nabycie przez P. SA prawa użytkowania wieczystego oraz prawa własności urządzeń znajdujących się na gruncie. Rozpoznając odwołanie złożone od tej decyzji przez B. K. Minister Infrastruktury stwierdził, że z przedłożonych w sprawie dokumentów wynika, że zabudowana działka gruntu położona w G., oznaczona numerem [...] o pow. [...] ha, stanowiła w dniu 28 lutego 2003 roku własność B. K. (odpis z księgi wieczystej KW Nr [...] prowadzonej przez Sąd Rejonowy w G. Wydział Ksiąg Wieczystych). Przedmiotowa działka gruntu wchodząca w skład linii kolejowej: - nie stanowiła w dniu 28 lutego 2003 r. własności Skarbu Państwa, jednostki samorządu terytorialnego ani PKP S.A., - pozostawała w dniu 28 lutego 2003 r. we władaniu PKP S.A., czyli w jej faktycznym posiadaniu. Powyższe ustalenia stanowiły dla organu podstawę potwierdzenia nabycia z dniem 1 czerwca 2003 r., z mocy prawa, przez Skarb Państwa prawa własności gruntu, o którym mowa w § 1 ust. 1 decyzji, przez P. S.A. prawa jego wieczystego użytkowania oraz prawa własności budowli i urządzeń znajdujących się na gruncie. Minister Infrastruktury wskazał także, iż odszkodowanie za nieruchomość przejętą w trybie art. 37a ustawy z dnia 8 września 2000 roku będzie ustalane w odrębnym postępowaniu ha wniosek właścicieli gruntu, według zasad i trybu określonych w przepisach o odszkodowaniach za wywłaszczone nieruchomości, tj. w przepisach zawartych w Dziale III Rozdziale 5 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2004 r. Nr 261, poz. 2603 ze zm.). Skargę na powyższą decyzję złożył B. K. wnosząc o uchylnie zaskarżonej decyzji oraz decyzji Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2008 roku. W skardze zarzucono pominięcie istotnych okoliczności faktycznych i prawnych sprawy oraz naruszenie §1 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 10 listopada 2004 roku w sprawie wymagań w zakresie odległości i warunków dopuszczających usytuowanie drzew i krzewów, elementów ochrony akustycznej i wykonywania robót ziemnych w sąsiedztwie linii kolejowej, a także sposobu urządzania i utrzymywania zasłon odśnieżnych oraz pasów przeciwpożarowych. W odpowiedzi na skargę Minister Infrastruktury wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Stosownie do przepisu art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz. U. nr 153 poz. 1269 z 2002 roku/ sądy te sprawują w zakresie swej działalności kontrolę pod względem zgodności z prawem jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zakres tej kontroli wyznacza przepis art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz.1270 z 2002 roku) zwanej dalej P.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Przedmiot kontroli w powyższym zakresie stanowi decyzja Wojewody [...] stwierdzająca nabycie przez Skarb Państwa za odszkodowaniem z dniem 1 czerwca 2003 roku własności nieruchomości zajętej pod linię kolejową, na podstawie art. 37a ustawy z dnia 8 września 2000 roku o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego "Polskie Koleje Państwowe" (Dz. U. nr 84 poz. 948 z 2000 r.), zwanej dalej ustawą o PKP. Wymieniony wyżej przepis art. 37a, w ust.1 stanowi, że grunty wchodzące w skład linii kolejowych pozostające w dniu 28 lutego 2003 roku we władaniu PKP SA nie stanowiące własności Skarbu Państwa, jednostek samorządu terytorialnego lub PKP SA stają się z dniem 1 czerwca 2003 roku z mocy prawa własnością Skarbu Państwa za odszkodowaniem, z zastrzeżeniem ust. 7. Zgodnie z ust. 7 odszkodowanie, o którym mowa w ust.1, będzie ustalane i wypłacane według zasad i trybu określonych w przepisach o odszkodowaniach za wywłaszczone nieruchomości, na wniosek dotychczasowego właściciela gruntu, złożony w okresie od dnia 1 czerwca 2003 roku do dnia 31 grudnia 2007 roku. Po upływie tego okresu roszczenie o odszkodowanie nie przysługuje. Roszczenie to nie przysługuje również w przypadku, gdy grunt, o którym mowa w ust.1, pozostawał do dnia 31 maja 2003 roku w posiadaniu samoistnym PKP SA lub jej poprzedników prawnych nieprzerwanie przez okres co najmniej 30 lat. W postępowaniu toczącym się na podstawie omawianego przepisu, organ administracyjny obowiązany jest ustalić, czy w sprawie zachodzą przesłanki warunkujące nabycie przez Skarb Państwa prawa własności nieruchomości gruntu zajętego przez linię kolejową. W sprawie bezsporne jest, że w dniu 28 kwietnia 2003 roku właścicielem działki nr [...] o pow. [...] ha położonej w G. był B. K. Wynika to z księgi wieczystej prowadzonej dla przedmiotowej nieruchomości przez Sąd Rejonowy w G. nr [...]. Z akt sprawy wynika również, że przedmiotowa działka w dniu 28 lutego 2003 roku była w posiadaniu P. Świadczą o tym dowody zgromadzone w sprawie takie jak: oświadczenia J. N. i A. G. o władaniu przedmiotowym gruntem w dniu 28 lutego 2003 roku przez P., ewidencja środków trwałych znajdujących się na działce nr [...], wyciąg z wykazu zmian gruntowych dotyczących miasta G. oraz wypis z i wyrys z ewidencji gruntów. Powyższe dokumenty wskazują na spełnienie przesłanek o których mowa w art. 37a ustawy z dnia 8 września 2000 roku, które z kolei skutkują wydaniem decyzji stwierdzającej nabycie przez Skarb Państwa przedmiotowego gruntu. Na taką ocenę zgromadzonego materiału dowodowego nie ma wpływu fakt, że w dziale III księgi wieczystej prowadzonej dla działki nr [...] wpisano prawo drogowe na rzecz C. w G. na podstawie umowy z 1885 roku, gdyż w przedmiotowej sprawie ważny jest stan z dnia 28 lutego 2003 roku. W sprawie nie mogą również odnieść skutku zarzuty dotyczące naruszenia § 1 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 10 listopada 2004 roku w sprawie wymagań w zakresie odległości i warunków dopuszczających usytuowanie drzew i krzewów, elementów ochrony akustycznej i wykonywania robót ziemnych w sąsiedztwie linii kolejowej, a także sposobu urządzania i utrzymywania zasłon odśnieżnych oraz pasów przeciwpożarowych, gdyż to rozporządzenie utraciło moc z dniem 1 stycznia 2008 roku i zostało zastąpione Rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 7 sierpnia 2008 r. (Dz. U. z dnia 22 sierpnia 2008 r.). Celem art. 37a ustawy z dnia 8 września 2000 roku była regulacja stanu prawnego gruntów wchodzących w skład linii kolejowych, bez względu na to jak są usytuowane ani czy nie stanowią uciążliwości dla właścicieli gruntów sąsiednich. Reasumują, prawidłowo więc Wojewoda [...] wydał decyzję stwierdzającą nabycie prawa własności działki nr [...] przez Skarb Państwa, a Minister Infrastruktury zasadnie utrzymał tę decyzje w mocy. Rozstrzygające powyższą kwestię, decyzje organów obu instancji są więc zgodne z prawem, a zarzuty skargi jako nieuzasadnione nie mogły być uwzględnione. Z przedstawionych względów Sąd na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło