I SA/Wa 534/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Emilia Lewandowska sędzia WSA Elżbieta Sobielarska asesor WSA Tomasz Wykowski (spr.) Protokolant Maciej Kozłowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 czerwca 2007 r. sprawy ze skargi Gminy R. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2006 r. nr [...] w przedmiocie odszkodowania za grunt zajęty pod drogę publiczną oddala skargę. I SA/Wa 534/07 U Z A S A D N I E N I E Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lutego 2006 r. Nr [...] Wojewoda [...] utrzymał w mocy decyzję Starosty P. z dnia [...] października 2005 r. Nr [...], orzekającą o ustaleniu odszkodowania za przejęcie na własność Gminy R. nieruchomości położonej we wsi R. gm. R., oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka nr [...] o powierzchni [...] m. kw., zajętej pod drogę publiczną – ulicę W. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Wojewoda [...] wskazał, co następuje. Decyzją z dnia [...] października 2005 r. Starosta P. ustalił odszkodowanie za przejęcie na własność Gminy R. nieruchomości zajętej pod drogę publiczną – ulicę [...]. Decyzja zobowiązywała Gminę R. do wypłaty odszkodowania poprzedniemu właścicielowi nieruchomości M. Z. Od decyzji pierwszoinstancyjnej odwołali się M. Z. oraz Wójt Gminy R., kwestionując wysokość ustalonego odszkodowania. Rozpatrzywszy wniesione odwołania, Wojewoda [...] zważył, co następuje. Decyzją z dnia [...] maja 2005 r. Nr [...] Wojewoda [...] stwierdził nabycie - z dniem 1 stycznia 1999 r. - własności nieruchomości przez Gminę R. Z wnioskiem o wypłatę odszkodowania z tego tytułu wystąpił dotychczasowy właściciel nieruchomości M. Z. Zasady wypłaty wskazanego wyżej odszkodowania reguluje art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz.U. Nr 133, poz.872 z późn.zm.), zwanej dalej "Przepisami ...".. Zgodnie z tym przepisem odszkodowanie ustalane i wypłacane wg zasad i trybu określonych w przepisach o odszkodowaniach za wywłaszczone nieruchomości przysługuje z tytułu utraty własności gruntu na rzecz m.in. jednostki samorządu terytorialnego. Podstawę do ustalenia wysokości odszkodowania stanowi wartość nieruchomości według stanu z dnia wejścia ustawy w życie, przy czym nie uwzględnia się wzrostu nieruchomości spowodowanego trwałymi nakładami poczynionymi po utracie przez osobę uprawnioną prawa do władania gruntem. Zgodnie z mającymi zastosowanie w sprawie przepisami art.129 ust.5 i art.130 ust.2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2004 r. Nr 261, poz.2603 z późn.zm.), zwanej dalej "u.g.n.", odszkodowanie ustala starosta po uzyskaniu opinii rzeczoznawcy majątkowego, określającej wartość nieruchomości. Ustalenie wysokości odszkodowania nastąpiło po uzyskaniu opinii rzeczoznawcy majątkowego. Sporządzony w sprawie operat szacunkowy z dnia 23 lipca 2005 r. spełnia wymogi rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 września 2004 r. w sprawie wyceny nieruchomości i sporządzania operatu szacunkowego (Dz.U. Nr 207, poz.2109). Odszkodowanie w niniejszej sprawie zostało ustalone według zasad i trybu określonych m.in. w art.132 ust.5 u.g.n. W tej sytuacji decyzję organu I instancji należało w ocenie Wojewody [...] utrzymać w mocy. Skargę na decyzję Wojewody [...] złożyła Gmina R., formułując następujące zarzuty. Organy rażąco naruszyły art.71 ust.5 Przepisów ..., przyjmując za podstawę odszkodowania należnego poprzedniemu właścicielowi nieruchomości wartość nieruchomości według stanu z dnia wejścia w życie ustawy, uwzględniającą wartość nakładów poczynionych przez skarżącego (tj. wartość wykonanej nawierzchni). Organy rażąco naruszyły art.118 ust.1 ustawy o gospodarce nieruchomościami w związku z art.73 ust.4 Przepisów ... poprzez niezastosowanie tych przepisów i niewyznaczenie rozprawy administracyjnej. Organy naruszyły art.7, 77 i 107§3 k.p.a. poprzez niepodjęcie wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Sąd rozpoznał skargę na decyzję Wojewody [...] na tej podstawie, iż sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolowanie działalności administracji publicznej pod kątem jej zgodności z prawem (art.1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych - Dz.U. Nr 153, poz.1269 ze zm.). Kontrola ta obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne (art.3 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. Nr 153, poz.1270 ze zm. – zwanej dalej "p.p.s.a."). Nie było podstaw do uwzględnienia skargi, albowiem decyzje organów obu instancji odpowiadają przepisom prawa. Materialnoprawną podstawę do ustalenia na rzecz M. Z. odszkodowania w wysokości [...] zł z tytułu nabycia przez Gminę R. na podstawie art.73 ust.1 Przepisów ... prawa własności należącej do niego nieruchomości stanowi art.73 ust.2 pkt 1, ust.4 i 5 ustawy. Zgodnie z art.73 ust.2 pkt 1 ustawy odszkodowanie wypłaca gmina w odniesieniu do dróg będących w dniu 31 grudnia 1998 r. drogami gminnymi. Odszkodowanie, o którym mowa w ust. 1 i 2, będzie ustalane i wypłacane według zasad i trybu określonych w przepisach o odszkodowaniach za wywłaszczone nieruchomości, na wniosek właściciela nieruchomości złożony w okresie od dnia 1 stycznia 2001 r. do dnia 31 grudnia 2005 r. Po upływie tego okresu roszczenie wygasa (art.73 ust.4 ustawy). Podstawę do ustalenia wysokości odszkodowania stanowi wartość nieruchomości według stanu z dnia wejścia w życie ustawy, przy czym nie uwzględnia się wzrostu wartości nieruchomości spowodowanego trwałymi nakładami poczynionymi po utracie przez osobę uprawnioną prawa do władania gruntem (art.73 ust.5 ustawy). Nie ulega wątpliwości, iż zobowiązaną do wypłaty odszkodowania jest Gmina R. z racji tego, iż to ta Gmina nabyła z dniem 1 stycznia 1999 r. prawo własności nieruchomości zajętej pod gminną drogę publiczną (nabycie to stwierdził Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] maja 2005 r.). Składając wniosek odszkodowawczy pismem z dnia 25 maja 2005 r. (data wpłynięcia do organu - 30 maja 2005 r.), wnioskodawca zachował termin do zgłoszenia roszczeń wskazany w art. 74 ust. 4 ustawy. W związku z odesłaniem zawartym w art. 74 ust. 4 ustawy należy stwierdzić, iż kwestię odszkodowań za wywłaszczone nieruchomości regulują art.128-135 u.g.n. (Dział III, Rozdział 5). Zgodnie z art.130 ust.2 u.g.n. ustalenie wysokości odszkodowania następuje po uzyskaniu opinii rzeczoznawcy majątkowego, określającej wartość nieruchomości. Na potrzeby niniejszej sprawy sporządzony został operat szacunkowy z wyceny wartości nieruchomości nabytej przez Gminę autorstwa rzeczoznawcy majątkowego W. K. (data sporządzenia 23 lipca 2005 r.). Z operatu tego wynika, iż wartość nieruchomości według stanu na 29 października 1998 r. (art.73 ust.5 Przepisów ...) oraz według cen z dnia szacowania wynosi [...] zł. Operat ten sporządzono zgodnie z przepisami u.g.n. oraz rozporządzenia w sprawie wyceny nieruchomości i sporządzania operatu szacunkowego. Nietrafny jest zarzut skarżącego, iż organ orzekający w przedmiocie ustalenia odszkodowania zobowiązany był do przeprowadzenia rozprawy administracyjnej. Z zawartego w art.73 ust.4 Przepisów ... odesłania do przepisów o odszkodowaniach za wywłaszczone nieruchomości nie można bowiem wywodzić obowiązku stosowania art.118 ust.1 u.g.n., zgodnie z którym o wszczęciu postępowania wywłaszczeniowego starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, przeprowadza rozprawę administracyjną. W przepisach u.g.n. ustawodawca rozdzielił bowiem wyraźnie zagadnienia wywłaszczania nieruchomości (Dział III, Rozdział 4, w którym znajduje się art.118) oraz odszkodowania za wywłaszczone nieruchomości (Dział III, Rozdział 5). Z tego względu odesłanie, o którym mowa w art.73 ust.4 Przepisów ... (tj. odesłanie do zasad i trybu określonych w przepisach o odszkodowaniach za wywłaszczone nieruchomości) uznać należy za odesłanie tylko do przepisów Rozdziału 5. W ocenie Sądu brak równocześnie podstaw do uznania, iż organy orzekające w sprawie naruszyły art.73 ust.5 Przepisów ..., tj., iż ustalając wartość nieruchomości, stanowiącą podstawę do wyliczenia odszkodowania należnego poprzedniemu właścicielowi, uwzględniły wartość nakładów poczynionych przez skarżącego po objęciu przez niego nieruchomości we władanie. Skarżący twierdzi, iż nakładem tego rodzaju miałaby być nawierzchnia drogi. Powyższe nie znajduje potwierdzenia w treści operatu szacunkowego. Na stronie szóstej opracowania stwierdza się, iż wartość nieruchomości jako przedmiotu prawa własności określono w podejściu porównawczym z uwzględnieniem aktualnego sposobu jej użytkowania, przeznaczenia w planie miejscowym, stopnia wyposażenia w urządzenia infrastruktury technicznej, stanu zagospodarowania oraz aktualnie kształtujących się cen w obrocie nieruchomościami. Do porównania przyjęto 11 nieruchomości, z których każda była niezabudowana (strona ósma operatu). Co najistotniejsze, w szczegółowym wykazie cech rynkowych mających wpływ na wyznaczenie wartości nieruchomości nie wskazano, aby wpływ taki miał fakt pokrycia działki nawierzchnią (strona dziewiąta operatu). W tej sytuacji uznać należy, iż okoliczności tej prawidłowo nie wzięto pod uwagę. Twierdzenia skarżącego, iż było inaczej są w powyższym świetle gołosłowne. Konkludując, należy stwierdzić, iż decyzje organów obu instancji są zgodne z prawem a zarzuty skargi nie zasługują na uwzględnienie. Z powyższych względów Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art.151 p.p.s.a.