I SA/Wa 540/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Łukaszewska-Macioch Sędziowie WSA Krystyna Kleiber /spr./ Asesor WSA Jerzy Siegień Protokolant Marta Ways po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 maja 2005 r. sprawy ze skargi Wytwórni [...] w W. na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] marca 2004 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji oddala skargę. Decyzją z dnia [...] marca 2004 r. nr [...] Minister Infrastruktury na skutek wniosku Wytwórni [...] w W. o ponowne rozpatrzenie sprawy, utrzymał w mocy decyzję Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...] czerwca 2003 r. nr [...]. Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast odmówił Wytwórni [...] wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] września 1996 r. Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast wyjaśnił. Wojewoda [...], działając na podstawie art. 2 ust. 1, 2 i 3 ustawy z dnia 29 września 1990 r. o zmianie ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (Dz.U. Nr 79 poz. 464 ze zm. ) decyzją nr [...] z dnia [...] września 1996 r. stwierdził nabycie z mocy prawa z dniem 5 grudnia 1990 r. przez Instytucję [...] w W., której następcą prawnym jest Państwowa Instytucja [...] prawa użytkowania wieczystego gruntu, położonego w W. przy ul. [...], oznaczonego jako działka nr [...], o powierzchni [...] m2 oraz prawa własności budowli i urządzeń położonych na tym gruncie. Pismem z dnia 27 marca 2003 r. Wytwórnia [...] w W. wniosła o stwierdzenie nieważności decyzji nr [...] z dnia [...] września 1996 r. w części dotyczącej gruntu o powierzchni ok. [...] m², stanowiącego integralną część terenu Wytwórni [...]. Zgodnie z treścią art. 157 § 2 kpa postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu. W myśl art. 28 kpa stroną jest każdy kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek, a także każdy czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy kwestionowana decyzja. Z akt sprawy wynika, iż Wytwórnia [...] w W. nie była stroną postępowania uwłaszczeniowego zakończonego decyzją Wojewody [...] z dnia [...] września 1996 r., a tym samym brak jest podstaw do stwierdzenia, iż wnioskodawca legitymuje się prawem strony w postępowaniu dotyczącym stwierdzenia nieważności decyzji uwłaszczającej przedmiotowym gruntem Instytucję [...] w W., której następcą prawnym jest Państwowa Instytucja [...] w W. Wytwórnia [...] nie wykazała tytułu prawnego do gruntu o który się ubiega. Prawo do gruntu nie wynika w szczególności z przedłożonej decyzji wydanej z upoważnienia Prezydenta W. przez Przewodniczącego [...] Komisji Planowania nr [...] z dnia [...] lutego1978 r. w przedmiocie ustalenia lokalizacji budynku produkcyjno-uslugowego dla potrzeb Wytwórni [...] na terenie [...] przy ul. [...], jak też decyzji nr [...] z dnia [...] sierpnia 1978 r. wydanej z upoważnienia Prezydenta Miasta W. przez zastępcę Głównego Architekta W. w przedmiocie ustalenia miejsca i warunków realizacji inwestycji budowlanej na terenie położonym w [...], przy ul. [...] oraz decyzji znak [...] z dnia [...] grudnia 1979 r. wydanej z upoważnienia Naczelnika [...] W. przez następcę Dyrektora Wydziału Architektury i Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej Urzędu [...] W. w przedmiocie zezwolenia na budowę budynku [...] na terenie nieruchomości położonej w W. przy ul. [...]. Powyższe decyzje nie dotyczą bowiem przekazania praw do spornego gruntu na rzecz Wytwórni [...]w W. Należy wskazać, iż prawo zarządu do przedmiotowego gruntu nie mogło powstać na skutek faktycznego korzystania z gruntu bowiem przepisy prawa nie przewidywały powstania prawa zarządu na skutek zaistnienia powyższej okoliczności. Mając na uwadze treść art. 16 § 1 kpa stanowiącego o zasadzie trwałości decyzji administracyjnej należy stwierdzić, iż do czasu ostatecznego wyeliminowania przedmiotowej decyzji z obrotu prawnego nie ma podstaw do skutecznego podważania skutków prawnych przedmiotowej decyzji. Minister Infrastruktury po rozpatrzeniu wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy stwierdził, że Wytwórni [...] nie przysługują prawa rzeczowe w stosunku do przedmiotowej nieruchomości a tym samym brak jest podstaw do stwierdzenia, że wnioskodawca legitymuje się prawem strony w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji organu wojewódzkiego z dnia [...] września 1996 r. Nie jest dowodem, z którego zdaniem wnioskodawcy, ma wynikać tytuł prawnorzeczowy w stosunku do przedmiotowej nieruchomości pismo z dnia [...] listopada 1977 r. ponieważ z jego treści nie wynikają żadne prawa rzeczowe jak również mapa sytuacyjno-wysokościowa dla celów projektowych z dnia [...] lipca 1978 r. Tytułu prawnorzeczowego w stosunku do przedmiotowej nieruchomości nie można wywieść ani z decyzji z dnia [...] kwietnia 1978 r. wydanej w przedmiocie ustalenia lokalizacji budynku produkcyjno-usługowego dla potrzeb Wytwórni [...] ani z decyzji z dnia [...] sierpnia 1978 r. dotyczącej ustalenia miejsca i warunków realizacji inwestycji budowlanej jak również z decyzji z dnia [...] grudnia 1979 r. wydanej w przedmiocie zezwolenia na budowę budynku [...] ponieważ w/w decyzje nie kreują żadnych praw rzeczowych w stosunku do przedmiotowego gruntu. Uzasadnia to utrzymaniem w mocy decyzji organu pierwszej instancji. Wytwórnia [...] złożyła na opisaną decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. W skardze, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji, podkreślono, że Państwowa Instytucja [...] została uwłaszczona na gruncie, stanowiący integralną część terenu skarżącej Wytwórni, przyległym bezpośrednio do budynku jej siedziby przy ul. [...]. Teren o powierzchni około [...] m² został przekazany na polecenie Ministerstwa [...] w związku z budową siedziby Wytwórni w latach [...] na podstawie decyzji o lokalizacji inwestycji i ustaleniu miejsca i warunków inwestycji. Jest on funkcjonalnie związany z budynkiem siedziby, gdyż znajduje się tam [...], a na utwardzonym terenie mieści się [...] Wytwórni. Teren ten nigdy nie był w użytkowaniu uwłaszczonej nim Państwowej Instytucji [...]. O fakcie, że decyzja uwłaszczeniowa obejmuje teren Wytwórni skarżąca powzięła wiadomość w dacie doręczenia jej pozwu o jego wydanie, do którego załączona była ta decyzja nr [...] Wojewody [...] z dnia [...] września 1996 r. Skarżąca Wytwórnia wyjaśniła, że kwestionując zasadność decyzji uwłaszczeniowej z dnia [...] września 1996 r. złożyła w dniu 27 marca 2003 r. do Prezesa Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast wniosek o stwierdzenie jej nieważności w części wraz z wnioskiem o zawieszenie postępowania w tej sprawie do czasu rozpatrzenia przez Wojewodę [...] jej wniosku z dnia 25 marca 2003 r. o stwierdzenie nieważności decyzji Zastępcy Kierownika Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami Urzędu [...] W. z dnia [...] grudnia 1988 r. Nr [...] w przedmiocie przekazania w zarząd Okręgowej Instytucji [...] gruntu położonego przy ul. [...] stanowiącego działkę ewidencyjną nr [...] w obrębie [...]. Minister Infrastruktury wnosił o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył. Na wstępie należy stwierdzić, że Wojewódzkie Sądy Administracyjne zgodnie z art. 3 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270) kontrolują działalność administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, orzekając w sprawach skarg na decyzje administracyjne, postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, egzekucyjnym i zabezpieczającym stosownie do § 2 pkt 2 i 3, inne akty lub czynności z zakresu administracji publicznej, akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej oraz inne akty podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej, akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego jak też bezczynność organów w sprawach dotyczących wydania decyzji, postanowień i innych czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Wobec tego, niezależnie od granic zaskarżenia decyzji organów administracji publicznej, Sąd bada ich zgodność z zastosowanym prawem procesowym i materialnym. Sąd badając zaskarżoną decyzję Ministra Infrastruktury oraz poprzedzającą ją wydaną przez organ pierwszej instancji nie stwierdził uchybień procesowych jak też naruszenia prawa materialnego. Zasadnie została oceniona pozycja Wytwórni [...] w tej sprawie. Brak tytułu prawno-rzeczowego do przedmiotowego gruntu, będącego fragmentem większej nieruchomości przy ul. [...] nie pozwala uznać, że Wytwórnia ma przymiot strony w rozumieniu art. 28 kpa w sprawie uwłaszczenia na tym gruncie państwowej osoby prawnej. Dokonane przez Ministra Infrastruktury rozważania dotyczące przedmiotowych dokumentów i ich ocena w płaszczyźnie art. 200 obecnie obowiązującej ustawy o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. Nr 46 2000 r. poz. 543 ze zm. ) niewątpliwie są realizacją zasady wyrażonej art. 9 kpa nie mniej pozostają jednak rozważaniami hipotetycznymi. Wytwórnia [...] nie posiada dokumentu wskazującego, iż w dniu 5 grudnia 1990 r. posiadała tytuł prawny do przedmiotowego gruntu, a więc nie mogła być uczestnikiem postępowania uwłaszczającego na tym gruncie Państwową Instytucją [...]. Nie będąc stroną, nie może obecnie żądać uznania decyzji uwłaszczeniowej za nieważną. Zgodnie z art. 157 § 2 kpa żądanie takie może złożyć jedynie strona zakończonego postępowania chyba, że postępowanie nadzorcze wszczęte zostaje w urzędu. W tej sprawie przypadek ten nie zachodzi. Krąg osób zakreśla przepis materialny art. 200 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami i z tego względu skarżący jako osoba w nim nie wymieniona, nie będąc też osobą trzecią, której prawa rzeczowe zostały naruszone, nie mogła skutecznie zgłosić żądania. Zasadnie więc organy administracji publicznej odmówiły Wytwórni [...] – na podstawie art. 28 w zw. z art. 157 § 2, wszczęcia postępowania. Z tych względów, Sąd uznając skargę za nieuzasadnioną, na zasadzie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270) orzekł jak w wyroku.