I SA/Wa 552/06
WyrokWSA w Warszawie2006-06-28
Skład orzekający: Emilia Lewandowska, Agnieszka Miernik, Mirosław Gdesz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy ustanowienie trwałego zarządu na nieruchomości Skarbu Państwa wyklucza możliwość przekazania tej nieruchomości województwu w trybie art. 50 ustawy o samorządzie województwa?Ratio decidendi
Ustanowienie trwałego zarządu na nieruchomości Skarbu Państwa wyklucza możliwość przekazania tej nieruchomości województwu w trybie art. 50 ustawy o samorządzie województwa, ponieważ prawo trwałego zarządu stanowi formę władania nieruchomością, która koliduje z uprawnieniami nowego właściciela. Dopóki trwały zarząd jest ustanowiony, wniosek o przekazanie nieruchomości nie może zostać uwzględniony.Stan faktyczny
Województwo zwróciło się do Ministra Skarbu Państwa o przekazanie mu w trybie art. 50 ustawy o samorządzie województwa nieruchomości stanowiącej własność Skarbu Państwa, która była w trwałym zarządzie Ministerstwa Obrony Narodowej i Komendy Wojewódzkiej Policji. Minister odmówił przekazania, wskazując na ustanowiony trwały zarząd. Województwo wniosło skargę, zarzucając organowi brak podstaw prawnych dla odmowy i błędną interpretację przepisów. Sąd oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Emilia Lewandowska Sędziowie asesor WSA Agnieszka Miernik (spr.) asesor WSA Mirosław Gdesz Protokolant Agnieszka Kozik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 czerwca 2006 r. sprawy ze skargi Województwa [...] na decyzję Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] października 2005 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przekazania województwu na wniosek mienia państwowego oddala skargę
W rozpoznawanej sprawie skarga została złożona na decyzję Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] października 2005 r. utrzymującą w mocy decyzję tego organu z dnia [...] maja 2005 r. odmawiającą przekazania na rzecz Województwa [...] własności mienia Skarbu Państwa, stanowiącego część działki nr [...], położonej w obrębie B., jednostka ewidencyjna Z., o powierzchni całkowitej ponad [...] ha.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji podano, że Zarząd Województwa [...] zwrócił się do Ministra Skarbu Państwa o przekazanie Województwu [...], w trybie art. 50 ustawy o samorządzie województwa, mienia Skarbu Państwa w postaci nieruchomości stanowiącej część działki nr [...], położonej w obrębie B. We wniosku wskazano, że pozyskanie tytułu prawnego przez Województwo [...] do nieruchomości wchodzących w skład [...] w K. służyłoby unormowaniu obecnej sytuacji formalno-prawnej [...], pozwoliłoby podnieść udziały Województwa [...] w Spółce "[...] Sp. z o.o. oraz umożliwiłoby szybki rozwój [...]. Do wniosku dołączono uchwałę Sejmiku Województwa [...] z dnia [...] sierpnia 2000 r. w sprawie przyjęcia "Strategii Rozwoju Województwa [...]" oraz w sprawie przyjęcia Programu Wojewódzkiego Rozwoju Regionalnego [...] na lata 2004-2006.
Minister Skarbu Państwa decyzją z dnia [...] maja 2005 r. odmówił przekazania przedmiotowej nieruchomości na rzecz wnioskodawcy.
Zarząd Województwa [...] zwrócił się z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy, wskazując na błędną ocenę stanu prawnego, a w szczególności art. 50 ustawy o samorządzie województwa.
Minister Skarbu Państwa, w wyniku rozpoznania wniosku i ponownego rozpatrzenia sprawy, stwierdził, że nieodpłatne przekazanie mienia Skarbu Państwa w trybie art. 50 ustawy o samorządzie województwa lub odmowa przekazania mienia w tym trybie następuje w formie decyzji o charakterze uznaniowym. Nie oznacza to jednak dowolności gospodarowania mieniem Skarbu Państwa przez Ministra.
Organ wskazał dalej, że z akt sprawy wynika, iż przedmiotowa nieruchomość stanowi własność Skarbu Państwa i znajduje się w trwałym zarządzie Ministerstwa Obrony Narodowej i Komendy Wojewódzkiej Policji w K. na podstawie decyzji Starosty Powiatu K. z dnia [...] stycznia 2000 r. o ustanowieniu trwałego zarządu wobec przedmiotowych nieruchomości na rzecz tych podmiotów.
Cały kompleks [...] został uznany za teren zamknięty na podstawie decyzji Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] grudnia 2000 r., ponadto stanowi on ważny element sieci [...] Sił Zbrojnych RP i posiada duże znaczenie strategiczne.
Organ wyjaśnił, iż prawo trwałego zarządu jest silną formą władania nieruchomością. Stwierdził też, że wskazana przez Zarząd Województwa [...] możliwość uregulowania zasad korzystania z nieruchomości na drodze cywilnoprawnej z nowym właścicielem nie gwarantuje lepszego niż dotychczas wykorzystania spornej nieruchomości.
Wobec powyższego Minister Skarbu Państwa nie znalazł uzasadnienia zarówno wygaszenia trwałego zarządu z uwagi na brak przesłanek określonych w art. 46 ustawy o gospodarce nieruchomościami, jak też zmiany właściciela przedmiotowej nieruchomości.
Skargę na decyzję Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] października 2005 r. wniosło Województwo [...] zarzucając jej niezgodność z prawem.
W skardze podniesiono, że Minister Skarbu Państwa nie wskazał żadnego przepisu prawa na poparcie swojej tezy, a zatem jego stanowisko jest pozbawione podstawy prawnej i pozostaje w oczywistej sprzeczności z ustawową regulacją art. 50 ustawy o samorządzie województwa. Przepis ten nie zawiera, bowiem przesłanek negatywnych, co oznacza, zdaniem skarżącego Województwa, że nie wyłącza on z katalogu mienia mogącego podlegać przekazaniu, mienia pozostającego we władaniu państwowej jednostki organizacyjnej. A zatem przepisy prawa nie stanowią, iż istnienie trwałego zarządu na danej nieruchomości stanowi ograniczenie w dysponowaniu prawem własności nieruchomości.
Dalej skarżące Województwo zarzuciło, że z uzasadnienia decyzji nie wynika, która przesłanka z art. 50 ustawy o samorządzie województwa nie została spełniona, co oznacza, że organ nie dokonał merytorycznej analizy zasadności przekazania wnioskowanego mienia Województwu. Ograniczył się wyłącznie do stwierdzenia możliwości wystąpienia utrudnień o charakterze proceduralnym w zakresie przekazania mienia.
Dodatkowo w skardze zarzucono organowi, iż w przypadku pozytywnej oceny spełnienia warunków zawartych w art. 50 ustawy, uznając, że uprzednie wygaszenie trwałego zarządu nieruchomością jest niezbędne, Minister Skarbu Państwa miał obowiązek zawieszenia postępowania do czasu przeprowadzenia postępowań stanowiących w jego ocenie zagadnienie wstępne i równocześnie miał obowiązek wystąpić do właściwego organu o rozstrzygnięcie tego zagadnienia.
Ponadto wskazano, że konsultacje z organami, na rzecz których ustanowiony jest trwały zarząd, nie zostały przeprowadzone we właściwym trybie, tj. w trybie art. 106 § 1 i 5 kpa.
Reasumując skarga zarzuca niedokonanie oceny przesłanek zawartych w przepisie art. 50 ustawy o samorządzie województwa – będącym podstawą wydania zaskarżonej decyzji oraz oparcie odmowy przekazania mienia Województwu o błędną interpretację regulacji prawnych.
Minister Skarbu Państwa w odpowiedzi na skargę potrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Skargę należało uznać za nieuzasadnioną i z tego powodu podlegała oddaleniu.
W rozpoznawanej sprawie Zarząd Województwa [...] zwrócił się z wnioskiem do Ministra Skarbu Państwa o przekazanie w trybie art. 50 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie województwa (Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1590 ze zm.) prawa własności nieruchomości stanowiącej część działki nr [...], obręb B., jednostka ewidencyjna Z., o powierzchni [...] ha.
Zgodnie z art. 50 ust. 1 wyżej wymienionej ustawy przekazanie województwu mienia Skarbu Państwa oraz mienia Skarbu Państwa będącego we władaniu państwowych osób prawnych, służącego wykonywaniu zadań gospodarczych przekraczających zakres użyteczności publicznej, może nastąpić na wniosek zarządu województwa, jeżeli mienie to służyć ma realizacji strategii rozwoju województwa i wojewódzkich programów, z wyłączeniem mienia przeznaczonego na zaspokojenie roszczeń reprywatyzacyjnych oraz realizację programu powszechnego uwłaszczenia.
Odmowa przekazania mienia następuje w drodze ostatecznej decyzji ministra właściwego do spraw Skarbu Państwa.
Przekazanie mienia w tym trybie ma charakter konstytutywny i fakultatywny,
a wydane na ich podstawie decyzje oparte są na uznaniu administracyjnym.
Minister Skarbu Państwa ustalił w postępowaniu administracyjnym, iż na przedmiotowej nieruchomości został ustanowiony trwały zarząd na rzecz Ministerstwa Obrony Narodowej i Komendy Wojewódzkiej Policji.
W myśl przepisu art. 43 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (DZ. U. z 2004 r. Nr 261, poz. 2603 ze zm.) istnieje możliwość ustanowienia na rzecz państwowej lub komunalnej jednostki organizacyjnej prawa trwałego zarządu, które obciąża nieruchomość. Prawo to, choć nie jest ograniczonym prawem rzeczowym, stanowi jednak pewną prawną formę władania nieruchomością, zapewniającą w/w jednostce korzystanie z nieruchomości, pobieranie z niej pożytków oraz w ograniczonym zakresie rozporządzanie nią.
W związku z powyższym ustanowienie na przedmiotowej nieruchomości trwałego zarządu na rzecz wskazanych wyżej jednostek organizacyjnych wyklucza możliwość przekazania jej własności (w całości czy też w części) na rzecz innej osoby, gdyż w tym przypadku doszłoby do konkurowania uprawnień nowego właściciela z uprawnieniami trwałego zarządcy. Oddanie w trwały zarząd nieruchomości powoduje zatem również ten skutek, iż przestaje ona wchodzić w skład zasobu nieruchomości Skarbu Państwa, którymi podmiot ten może – bez naruszania praw podmiotów trzecich - swobodnie dysponować.
Dopóki zatem na spornej nieruchomości ustanowiony będzie trwały zarząd nie jest możliwe uwzględnienie wniosku Województwa o wydanie decyzji w trybie przepisu art. 50 ustawy o samorządzie województwa.
Odnosząc się do zarzutów, zawartych w skardze, dotyczących kwestii związanej z niedokonaniem przez organ administracyjny merytorycznej analizy zasadności przekazania wnioskowanego mienia Województwu, należy stwierdzić, iż uzasadnienie zaskarżonej decyzji, w tym zakresie, posiada pewne uchybienia, jednakże nie mają one wpływu na prawidłowość podjętego rozstrzygnięcia.
Za niezasadny Sąd uznał zarzut naruszenia prawa polegający na niezawieszeniu postępowania administracyjnego o przekazanie Województwu [...] mienia Skarbu Państwa, do czasu rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego, tj. rozstrzygnięcia postępowania o wygaszenie trwałego zarządu ustanowionego na przedmiotowej nieruchomości. W istocie, fakt ustanowienia trwałego zarządu na tej nieruchomości ma wpływ na możliwość przekazania jej jednostce samorządu terytorialnego, jednakże zagadnienie wygaszenia trwałego zarządu ustanowionego na rzecz Ministerstwa Obrony Narodowej i Komendy Wojewódzkiej Policji w K. nie stanowi w niniejszej sprawie zagadnienia wstępnego. Rozstrzygnięcie sprawy i wydanie decyzji na podstawie art. 50 ustawy o samorządzie województwa nie jest zależne od uprzedniego rozstrzygnięcia postępowania o wygaszenie trwałego zarządu.
Z tych powodów Sąd - z mocy przepisu art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. ) – orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło