I SA/Wa 560/16

PostanowienieWSA w Warszawie2016-06-08

Skład orzekający: Aneta Żak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawczyni, utrzymującej rodzinę z dwójką dzieci (w tym niepełnosprawnego syna) z dochodów z kilku źródeł i ponoszącej znaczne wydatki na rehabilitację, powinna zostać zwolniona od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym?
Ratio decidendi
Wnioskodawczyni wykazała, że osiągane dochody w całości bilansują się ze stałymi wydatkami koniecznymi, w tym znacznymi kosztami rehabilitacji niepełnosprawnego syna, co uniemożliwia wygospodarowanie środków na koszty sądowe. Brak majątku, z którego można by pokryć te koszty, uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.
Stan faktyczny
Skarżąca A. O. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym – zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Wojewody. Wnioskodawczyni utrzymuje dwuosobowe gospodarstwo domowe z dwójką dzieci z dochodów z pracy, działalności gospodarczej męża i stypendium syna. Do stałych wydatków zalicza opłaty za mieszkanie, koszty rehabilitacji niepełnosprawnego syna, wyżywienie, środki czystości, ubrania i koszty dojazdów. Nie posiada oszczędności ani majątku nieruchomego, a jedynym wartościowym składnikiem majątku jest samochód.
Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Aneta Żak po rozpoznaniu w dniu 8 czerwca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. O. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym - zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A. O. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2016 r., nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji postanawia: przyznać prawo pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W związku z otrzymanym wezwaniem do uiszczenia wpisu od skargi ustalonego na podstawie § 2 ust. 3 pkt 5 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221 poz. 2193) w wysokości 200 zł, skarżąca A. O. wystąpiła z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Wnioskodawczyni oświadczyła, że jej gospodarstwo domowe obejmujące dwoje dorosłych osób oraz dwójkę dzieci utrzymywane jest ze środków w wysokości [...] zł pozyskiwanych z trzech źródeł dochodu: świadczenia pielęgnacyjnego pobieranego przez skarżącą na niepełnosprawnego syna ([...] zł), działalności gospodarczej męża ([...] zł) oraz stypendium syna ([...] zł). Do stałych wydatków strona zaliczyła: opłaty ponoszone za mieszkanie i media –[...] zł, koszty rehabilitacji niepełnosprawnego syna (od [...] miesięcznie), wyżywienie, środki czystości, ubrania, koszty dojazdów do pracy, do szkoły oraz na rehabilitację (ok. [...] zł). Skarżąca podała, że nie ma żadnego majątku nieruchomego ani oszczędności, jedynym wartościowym składnikiem jej majątku jest samochód osobowy (Fiat [...], rok prod.[...]. Zasadność złożonego wniosku wnioskodawczyni uzasadniła brakiem możliwości wygospodarowania środków z dochodu na koszty sądowe wskazując, że wszystkie pozyskiwane dochody w całości służą pokryciu kosztów bieżącej egzystencji rodziny. Podkreśliła, że znaczące obciążenie budżetu domowego stanowią wydatki na rehabilitację cierpiącego na autyzm syna. Konieczność zajmowania się niepełnosprawnym dzieckiem uniemożliwia skarżącej wykonywanie jakiejkolwiek pracy zarobkowej, działalność gospodarcza męża strony nie przynosi jak dotychczas dochodów nawet na średnim poziomie. Wnioskodawczyni oświadczyła, że przy zaspokajaniu podstawowych potrzeb życiowych rodziny często posiłkuje się pomocą finansową uzyskiwaną od pozostającej w jednoosobowym gospodarstwie domowym matki, osoby niepełnosprawnej (brak ręki), niedysponującej dużymi środkami. Mając powyższe na uwadze należało zważyć, co następuje: Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), dalej: p.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata lub radcy prawnego (art. 245 § 3 p.p.s.a.). W świetle art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Uwzględniając źródła i wysokości uzyskiwanych w gospodarstwie domowym skarżącej dochodów, strukturę demograficzno-społeczną tego gospodarstwa, obejmującego rodzinę z dwójką dzieci, w tym jednego niepełnosprawnego w stopniu wpływającym na znaczne ograniczenie zdolności zarobkowych skarżącej, a także rodzaj i wysokość realizowanych wydatków koniecznych, do których zaliczyć należy stałe wydatki związane z rehabilitacją chorego na autyzm dziecka stwierdzić należało, że skarżąca wykazała w sposób wiarygodny, iż osiągane dochody w całości bilansują się ze stałymi wydatkami koniecznymi uniemożliwiając zarazem wygospodarowanie środków na koszty sądowe. Źródeł pozyskania środków koniecznych do pokrycia kosztów sądowych nie można upatrywać – z powodu jego braku – w majątku skarżącej. Uznając zatem, że z przedstawionych przez stronę pod rygorem odpowiedzialności karnej oświadczeń wynika, iż jej sprawność ekonomiczna ogranicza się do ponoszenia wydatków na utrzymanie konieczne, co jednocześnie niemożliwym czyni wymaganie, by strona w zasobach własnych odnalazła źródło pokrycia kosztów sądowych, wniosek o zwolnienie od tych kosztów oceniony został jako zasadny. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło