I SA/Wa 578/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dariusz Chaciński Sędziowie: WSA Elżbieta Lenart WSA Elżbieta Sobielarska (spr.) Protokolant referent stażysta Ewa Czarnota po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 października 2010 r. sprawy ze skargi E. O. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w P. na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] stycznia 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji oddala skargę. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] stycznia 2009 r., nr [...] Minister Infrastruktury utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] czerwca 2009 r., nr [...] o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] marca 2006 r., nr [...] stwierdzającej nabycie z mocy prawa z dniem 1 września 2005 r. przez Akademię [...] w B. prawa własności gruntów Skarbu Państwa – w części dotyczącej działki nr [...] położonej w B. w obrębie [...]. W/wym. decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym i prawnym: Wojewoda [...], działając na podstawie art. 256 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym, decyzją z dnia [...] marca 2006r. nr [...] stwierdził nabycie z mocy prawa z dniem 1 września 2005r. przez Akademię [...] w B. prawa własności gruntów Skarbu Państwa, składających się z szeregu działek wymienionych w decyzji i położonych w B., w tym działki nr [...] o pow. [...] ha w obrębie [...], jako pozostających w tym dniu w użytkowaniu wieczystym Akademii. W dniu 21 listopada 2006 r. wszczęte zostało wnioskiem "E." S.A. z dnia 27 października 2006 r. postępowanie o stwierdzenie nieważności ww. decyzji, w części dotyczącej działki nr [...] o pow. [...] ha położonej w B. w obrębie [...]. Postanowieniem z dnia [...] czerwca 2007r., nr [...] Minister Budownictwa zawiesił postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] marca 2006r., nr [...] oraz wezwał Prezydenta Miasta B., działającego w imieniu Skarbu Państwa, do wystąpienia do sądu celem zbadania prawidłowości wpisu w księdze wieczystej prawa użytkowania wieczystego na rzecz Akademii w B. Prawomocnym wyrokiem z dnia [...] stycznia 2009r., sygn. akt [...] Sąd Rejonowy w B. oddalił powództwo Skarbu Państwa o uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ przytoczył treść rozstrzygnięcia Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami Urzędu Miejskiej w B. z dnia [...] września 1984r. nr [...] stwierdzającej wygaśnięcie prawa użytkowania przez Wyższą Szkołę [...] w B., obecnie Akademię [...] w B., co do działek nr [...], nr [...] i nr [...] oraz przekazał je w użytkowanie wieczyste Zakładom [...] w B.. Z wykazu zmian gruntowych wynika, że nieruchomości gruntowe nr [...], nr [...] i nr [...] zostały połączone w jedną nieruchomość nr [...] o łącznej powierzchni [...] ha. Ponadto zdaniem organu, z odpisu z księgi wieczystej nr [...] wynika, że właścicielem działki nr [...] w dniu 1 września 2005r. był Skarb Państwa, natomiast użytkownikiem wieczystym Akademia [...] w B. Użytkownik wieczysty został wpisany na podstawie art. 182 ustawy z dnia 12 września 1990 r. o szkolnictwie wyższym, który stanowi, że z dniem wejścia w życie ustawy (tj. z dniem 27 września 1990r.), grunty państwowe pozostające w zarządzie uczelni stają się przedmiotem użytkowania wieczystego uczelni, budynki i urządzenia związane trwale z gruntami państwowymi pozostającymi w zarządzie uczelni państwowej oraz pozostałe składniki mienia uczelni państwowej stają się jej własnością. Następnie organ podniósł, że Sąd Rejonowy w B. I Wydział Cywilny nie znalazł podstaw do podważenia wpisu prawa użytkowania wieczystego przedmiotowej działki na rzecz Akademii [...] w B., w związku z czym wpis nadal pozostaje w mocy. W ocenie Ministra Infrastruktury badanie skuteczności nabycia prawa użytkowania wieczystego przez uczelnię w trybie art. 182 ustawy z dnia 12 września 1990 r. o szkolnictwie wyższym pozostaje poza kognicją organów administracji i nie może być przedmiotem postępowania administracyjnego. Twierdzenie to organ poparł stosownym orzecznictwem sądowo administracyjnym. W ocenie organu ustalenia dokonane w przeprowadzonym przez organ postępowaniu prowadzą do wniosku, że w dniu 1 września 2005 r. nieruchomość nr [...] stanowiła własność Skarbu Państwa i znajdowała się w użytkowaniu wieczystym Akademii [...] w B., które to prawo nie zostało podważone, ani wygaszone, co w pełni uzasadniało wydanie przez Wojewodę [...] decyzji stwierdzającej nabycie prawa własności przedmiotowej nieruchomości w trybie art. 256 ustawy z dnia 27 lipca 2005r. Skargę na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] stycznia 2009 r., nr [...] wniosła E. [...] Sp. z o.o., zarzucając jej mające istotny wpływ na wynik sprawy naruszenie przepisów postępowania w postaci art. 7, art. 8 oraz art. 156 § 2 kpa oraz podkreślając, że wyrokiem z dnia [...] stycznia 2009 roku sygn. akt [...] Sąd Rejonowy w B. oddalił powództwo Skarbu Państwa o uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym stwierdzając, że "zmiana wpisu w księdze wieczystej, którego dokonano na podstawie decyzji administracyjnej jest możliwa wówczas, gdy dojdzie do uchylenia tej decyzji lub jej zmiany w procedurze administracyjnej". W ocenie skarżącego Sąd uznał, że rozpatrywane zagadnienie pozostaje poza kognicją sądu cywilnego, a należy do właściwego organu administracyjnego. Odmowa zaś stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...] oparta na decyzji sądu cywilnego, który to sąd w swoim rozstrzygnięciu odwołał się zaś do kompetencji organu administracyjnego prowadzi zdaniem skarżącego do braku obiektywnej sposobności do weryfikacji nieprawidłowej decyzji, bowiem występujące w niniejszej sprawie dwa tryby postępowania, tj. administracyjny i cywilny, są dla siebie niezależne, co podkreślały wielokrotnie i Organ, i Sąd. Ponadto, skarżący podkreślił, że Minister Infrastruktury błędnie przyjął w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że decyzją Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami Urzędu Miejskiego w B. z dnia [...] września 1984 roku działki nr [...], nr [...] i nr [...] (późniejsza działka nr [...]) przekazano w użytkowanie wieczyste Zakładom [...] w B.. W istocie, skarżący podkreślił, że działki te zostały oddane poprzednikowi prawnemu Skarżącego w użytkowanie, nie zaś w użytkowanie wieczyste, bowiem gdyby je oddano w użytkowanie wieczyste, to niemożliwe byłoby jednoczesne uzyskanie prawa użytkowania wieczystego przez Akademię w B. W odpowiedzi na skargę, Minister Infrastruktury wniósł o jej oddalenie, podnosząc, że zarzuty skargi są nietrafne oraz podtrzymując argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Kontrola sądowoadministracyjna decyzji organów administracji publicznej w zakresie ich zgodności z prawem, sprowadza się do wyjaśnienia w toku rozpoznawania danej sprawy czy organy te nie naruszyły prawa w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dniu wydawania decyzji. Przedmiotem oceny w niniejszej sprawie jest ostateczna decyzja Ministra Infrastruktury z dnia [...] stycznia 2010 r. utrzymująca w mocy decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] czerwca 2009 r., odmawiająca stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] marca 2006 r., która stwierdzała nabycie z mocy prawa z dniem 1 września 2005 r. przez Akademię [...] w B. prawa własności gruntów Skarbu Państwa w części dotyczącej działki nr [...], położonej w B. w obrębie [...]. Należy stwierdzić, iż postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej jest postępowaniem nadzwyczajnym i stanowi formę nadzoru. Przedmiotem tegoż postępowania jest ustalenie czy ostateczna decyzja administracyjna poddana nadzorowi w nadzwyczajnym trybie jest dotknięta którąkolwiek z wad wymienionych w art. 156 § 1 kpa oraz czy nie zachodzą przesłanki negatywne do stwierdzenia nieważności, o których mowa w art. 156 § 2 kpa. Oznacza to, że w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej obowiązkiem organu jest rozpatrywanie sprawy wyłącznie w granicach określonych przez przepis art. 156 § 1 kpa. Zgodnie z art. 156 § 1 pkt 2 kpa organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która została wydana bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa. Rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 kpa zachodzi wtedy, gdy treść decyzji pozostaje w wyraźnej i oczywistej sprzeczności z treścią przepisu prawa i gdy charakter tego naruszenia powoduje, że owa decyzja nie może być akceptowana jako akt wydany przez organ praworządnego państwa (por: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 października 1992 roku, sygn. akt: V SA 86/92 publ. ONSA 1993,Nr 1, poz. 23) Organ orzekający, sprawdzając istnienie przesłanek z art. 156 § 1 kpa do stwierdzenia nieważności decyzji, bada w tym zakresie stan faktyczny i prawny z daty wydania decyzji, w stosunku do której toczy się postępowanie administracyjne o stwierdzenie jej nieważności (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 19 września 2003 r., sygn. akt: IV SA 99/02 publ. LEX nr 103195, Wspólnota 2004/10/55). Decyzja Wojewody [...] z dnia [...] marca 2006 r. została wydana na podstawie art. 256 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. – Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz. U. Nr 164, poz. 1365). Zgodnie z treścią art. 256 ust.1 powyższej ustawy z dniem jej wejścia w życie tj. 1 września 2005 r., grunty Skarbu Państwa pozostające w użytkowaniu wieczystym uczelni publicznej stają się jej własnością a na podstawie art. 256 ust. 2 nabycie prawa własności, o którym mowa w ust. 1 stwierdza w drodze decyzji Wojewoda. Zatem nabycie nieruchomości przez uczelnię publiczną ma charakter ex lege, ze skutkiem ex tunc, a decyzja wojewody ma jedynie charakter deklaratoryjny, potwierdzający nabycie prawa własności z mocy ustawy. Odnosząc powyższe rozważania do przedmiotowej sprawy należy stwierdzić, że Minister Infrastruktury nie naruszył prawa wydając zaskarżoną decyzję. Z materiału dokumentacyjnego znajdującego się w aktach sprawy wynika bowiem wprost, że Akademia [...] w B. jest publiczną szkołą wyższą. W dniu 1 września 2005 r. dysponowała prawem użytkowania wieczystego do spornej działki ujawnionym w księdze wieczystej nr KW [...] a wpis ten nie został podważony. Wpis prawa użytkowania wieczystego na rzecz Akademii [...] nastąpił na podstawie art. 182 ust. 1 ustawy z dnia 12 września 1990 r. o szkolnictwie wyższym (Dz. U. Nr 65, poz. 385), który stanowi, że z dniem wejścia w życie tej ustawy (tj. z dniem 27 września 1990 r.) grunty państwowe pozostające w zarządzie uczelni stają się przedmiotem użytkowania wieczystego. Natomiast badanie skuteczności nabycia prawa użytkowania wieczystego przez uczelnię w trybie powyższego artykułu, pozostaje poza kognicją organów administracji i nie może być przedmiotem postępowania administracyjnego, co słusznie podniósł organ w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji (wyrok NSA z dnia 25.08.2005 r., sygn. akt I OSK4/05-LEX nr 188300, wyrok NSA z dnia 21.07.2006 r., sygn.akt I OSK 1116/05-LEX nr 275437). Reasumując, w dniu 1 września 2005 r. nieruchomość stanowiąca działkę ewidencyjną nr [...] stanowiła własność Skarbu Państwa i znajdowała się w użytkowaniu wieczystym Akademii [...] w B., które to prawo nie zostało podważone, dlatego też Wojewoda [...] wydając decyzję stwierdzającą nabycie z mocy prawa z dniem 1 września 2005 r. przez Akademię [...] tej nieruchomości działał zgodnie z obowiązującym prawem. Nie można zatem uznać, że Wojewoda [...] w jakimkolwiek zakresie rażąco naruszył obowiązujące prawo, co uzasadniałoby zastosowanie art. 156 § 1 kpa przez organ rozpatrujący wniosek skarżącego o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia 31 marca 2006 r. Za niezasadne Sąd uznał także zarzuty skargi dotyczące naruszenia przez Ministra Infrastruktury art. 7 i art.8 kpa. Mając na uwadze powyższe Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.