I SA/Wa 584/07
WyrokWSA w Warszawie2007-07-31
Skład orzekający: Anna Łukaszewska – Macioch, Monika Nowicka, Mirosław Gdesz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy odmowa przyznania specjalnego zasiłku celowego na zabezpieczenie okresu wakacyjnego dla syna, w sytuacji przekroczenia kryterium dochodowego, może być uznana za zgodną z prawem, jeśli skarżąca podnosiła, że brak opieki nad synem podczas jej nieobecności stanowi zagrożenie dla jego bezpieczeństwa?Ratio decidendi
Sąd uznał skargę za bezzasadną, stwierdzając, że organy administracji prawidłowo oceniły sytuację skarżącej. Przyznanie specjalnego zasiłku celowego na podstawie art. 41 ustawy o pomocy społecznej ma charakter uznaniowy i jest możliwe jedynie w szczególnie uzasadnionych przypadkach. W sytuacji przekroczenia kryterium dochodowego, odmowa przyznania zasiłku na zabezpieczenie okresu wakacyjnego, który nie jest "przypadkiem szczególnie uzasadnionym" i nie dotyczy syna wymagającego szczególnej opieki, jest zgodna z prawem. Sąd podkreślił, że świadczenia te mają charakter doraźnej pomocy, a nie pokrywania pełnych kosztów utrzymania.Stan faktyczny
Skarżąca T. G. wniosła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W., które utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta W. odmawiającą przyznania specjalnego zasiłku celowego na zabezpieczenie okresu wakacyjnego dla syna. Organy uznały, że skarżąca przekracza kryterium dochodowe, a sytuacja nie jest "szczególnie uzasadniona". Skarżąca podnosiła, że brak opieki nad synem podczas jej nieobecności stanowi zagrożenie dla jego bezpieczeństwa.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę. Zasądzono koszty nieopłaconej pomocy prawnej.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Anna Łukaszewska – Macioch Sędziowie sędzia WSA Monika Nowicka asesor WSA Mirosław Gdesz (spr.) Protokolant Marta Maciejkowicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 31 lipca 2007 r. sprawy ze skargi T. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] lutego 2007 r. nr [...] w przedmiocie specjalnego zasiłku celowego 1. oddala skargę; 2. zasądza ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata A. D. prowadzącej Kancelarię Adwokacką w W. przy ulicy Al. [...]: tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej kwotę 292,80 (dwieście dziewięćdziesiąt dwa 80/100) złotych, w tym: tytułem opłaty za czynności adwokackie przed sądem kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych i tytułem 22% podatku od towarów i usług kwotę 52,80 (pięćdziesiąt dwa 80/100) złotych.
Decyzją z dnia [...] lutego 2007 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. (dalej powoływany jako organ drugiej instancji), po rozpatrzeniu odwołania T. G. (dalej powoływana jako skarżąca) od decyzji Prezydenta Miasta W. z dnia [...] stycznia 2007 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku celowego w miesiącu lipcu 2006 r. przeznaczonego na zabezpieczenie okresu wakacyjnego dla syna w wysokości [...] zł, utrzymało tą decyzję w mocy.
W uzasadnieniu powyższej organ drugiej instancji wskazał, że decyzją organu pierwszej instancji odmówiono przyznania skarżącej świadczenia w formie zasiłku celowego na zabezpieczenie okresu wakacyjnego syna wskazując na wysokość przyznanej skarżącej pomocy w miesiącach czerwiec – sierpień 2006 r. – odpowiednio [...] zł, [...] zł oraz [...] zł. Ponadto organ pierwszej instancji wskazał, że średnia wysokość udzielonej przez OPS pomocy wynosiła w czerwcu 2006 r. - [...] zł, a we wrześniu 2006 r. – [...] zł.
Rozpoznając odwołanie skarżącej organ drugiej instancji stwierdził, iż wobec przekroczenia przez skarżąca kryterium dochodowego, braku szczególnie uzasadnionego przypadku, a także biorąc pod uwagę wysokość pomocy udzielonej skarżącej na inne cele, odmowa przyznania pomocy nastąpiła zgodnie z przepisami ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64, poz. 593 ze zm.).
Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła skarżąca podnosząc, iż organ pominął jej rzeczywistą sytuację rodzinną i nie wziął pod uwagę, że brak opieki nad synem podczas jej nieobecności w domu powoduje zagrożenie bezpieczeństwa syna.
Organ drugiej instancji w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie i podtrzymało argumenty wskazane w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Na wstępie należy wskazać, iż sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji publicznej orzekając w sprawie nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.
W niniejszej sprawie skarga jest bezzasadna, ponieważ sądowa kontrola zaskarżonej decyzji nie wykazała naruszenia przepisów prawa materialnego, ani też przepisów postępowania, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy.
Podkreślić bowiem należy, że rodzaje świadczeń z pomocy społecznej oraz zasady i tryb ich udzielania reguluje powołana ustawa o pomocy społecznej. Ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, że skarżąca przekracza wysokość kryterium dochodowego. W sytuacji przekroczenia kryterium dochodowego na osobę w rodzinie ustawodawca, w art. 41 powołanej ustawy o pomocy społecznej, przewidział przyznanie, w szczególnie uzasadnionych przypadkach, osobie albo rodzinie o dochodach przekraczających kryterium dochodowe: 1) specjalnego zasiłku celowego w wysokości nieprzekraczającej odpowiednio kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej lub rodziny, który nie podlega zwrotowi; 2) zasiłku okresowego, zasiłku celowego lub pomocy rzeczowej, pod warunkiem zwrotu części lub całości kwoty zasiłku lub wydatków na pomoc rzeczową.
Z treści powołanego art. 41 ustawy o pomocy społecznej wynika, że świadczenia na podstawie tego przepisu przyznawane są w ramach uznania administracyjnego (władzy dyskrecjonalnej). Wprawdzie nie są to świadczenia obowiązkowe, ale też przyznanie tych świadczeń nie może być dowolne. Przepis art. 41 pkt 1 powołanej ustawy o pomocy społecznej, mówiąc o szczególnie uzasadnionych przypadkach czyni ze specjalnego zasiłku celowego instrument, który nie może ze swej istoty służyć do zwrotu wydatków uprzednio poniesionych przez wnioskodawcę. Ponadto przepis ten wyraźnie mówi, iż forma pomocy społecznej nie jest przewidziana na pokrywanie pełnych kosztów utrzymania osoby objętej pomocą lecz ma charakter szczególnej pomocy doraźnej.
Należy zgodzić się ze stanowiskiem organu pomocy społecznej, iż brak jest podstaw do uwzględnienia żądania przyznania pomocy na zabezpieczenie okresu wakacyjnego dla syna skarżącej, ponieważ nie jest to "przypadek szczególnie uzasadniony" w rozumieniu art. 41 ustawy o pomocy społecznej, dający podstawę do przyznania specjalnego zasiłku celowego, zwłaszcza że syn skarżącej nie wymaga szczególnego rodzaju opieki.
Ponadto należy stwierdzić, iż nie można postawić organom orzekającym zarzutu dowolności w kwestii podjętego w zaskarżonej decyzji rozstrzygnięcia. W przedmiotowej sprawie decyzje zostały wydane w oparciu o obowiązujące przepisy, a o odmowie przyznania świadczenia decydowały nie tylko sytuacja życiowa wnioskodawczyni, ale przede wszystkim rodzaj potrzeb, które w pierwszej kolejności zabezpieczał Ośrodek Pomocy Społecznej, jak również możliwości finansowe tego ośrodka.
W związku z powyższym organy obu instancji dokonały ustaleń wszystkich okoliczności, od jakich w świetle ustawy o pomocy społecznej uzależnione jest udzielenie pomocy w formie zasiłku celowego i oceny tej dokonały prawidłowo.
Mając powyższe na względzie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło