I SA/Wa 591/10
WyrokWSA w Warszawie2010-09-29
Skład orzekający: Daniela Kozłowska, Maria Tarnowska, Przemysław Żmich
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może zwrócić podanie dotyczące przyznania zasiłków celowych, uznając je za żądanie o charakterze odszkodowawczym, bez wcześniejszego wezwania wnioskodawcy do sprecyzowania treści żądania?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie może zwrócić podania, uznając je za żądanie o charakterze odszkodowawczym właściwe dla sądu powszechnego, bez wcześniejszego wezwania wnioskodawcy do sprecyzowania treści żądania, jeśli z treści podania nie wynika jednoznacznie jego odszkodowawczy charakter. W przypadku wątpliwości co do charakteru żądania, organ powinien wezwać do wyjaśnienia, a dopiero w razie braku wyjaśnień lub potwierdzenia właściwości sądu powszechnego, może zwrócić podanie.Stan faktyczny
Wnioskodawca W.K. złożył podanie o przyznanie odszkodowań za zniszczenia mienia. Burmistrz Gminy B. zwrócił podanie w części dotyczącej odszkodowań, uznając, że właściwy jest sąd powszechny. Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło postanowienie Burmistrza i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia, uznając, że organ pierwszej instancji nie miał podstaw do zwrotu podania bez wcześniejszego wezwania do sprecyzowania żądania. W.K. złożył skargę na postanowienie SKO. WSA oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Daniela Kozłowska Sędziowie: WSA Maria Tarnowska WSA Przemysław Żmich (spr.) Protokolant Ewelina Dębna po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 września 2010 r. sprawy ze skargi W.K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] lutego 2010 r. nr [...] w przedmiocie zwrotu podania 1. oddala skargę, 2. przyznaje ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz radcy prawnego T.S., tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej kwotę 292,80 (dwieście dziewięćdziesiąt dwa 80/100) złotych, w tym: tytułem opłaty kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych, tytułem 22% podatku od towarów i usług kwotę 52,80 (pięćdziesiąt dwa 80/100) złotych.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W., po rozpatrzeniu zażalenia W.K. z dnia [...] stycznia 2010 r., postanowieniem z dnia [...] lutego 2010 r., nr [...] uchyliło postanowienie Burmistrza Gminy B. z dnia [...] stycznia 2010 r., nr [...] o zwrocie podania z dnia [...] grudnia 2009 r. w części dotyczącej odszkodowań w wysokości [...] zł za stratę pamiątkowego mieszkania M.S., [...] zł za stratę mieszkania K., [...] zł za zdewastowanie i rozgrabienie mieszkania przez nielegalnych użytkowników sprowadzonych przez M.K. oraz orzekło o przekazaniu sprawy organowi pierwszej instancji do ponownego rozpatrzenia.
Zaskarżone postanowienie zostało wydane w następującym stanie sprawy. Wnioskiem z dnia [...] grudnia 2009 r. (ujętym przez pracownika socjalnego w protokole z dnia [...] stycznia 2010 r.) W.K. zwrócił się do Środowiskowego Ośrodka Pomocy Społecznej w B. m.in. o przyznanie mu odszkodowań w wysokości [...] zł za stratę pamiątkowego mieszkania M.S., [...] zł za stratę mieszkania K., [...] zł za zdewastowanie i rozgrabienie mieszkania przez nielegalnych użytkowników sprowadzonych przez M.K.
Burmistrz Gminy B. postanowieniem z dnia [...] stycznia 2010 r., nr [...], powołując się na przepis art. 66 § 3 Kpa, orzekł o zwrocie W.K. podania z dnia [...] grudnia 2009 r. w części dotyczącej żądania przez skarżącego w/w odszkodowań. W uzasadnieniu organ pierwszej instancji wskazał, że z wniosku z dnia [...] grudnia 2009 r. wynika, że zachodzi okoliczność właściwości sądu powszechnego z uwagi na charakter odszkodowawczy żądań.
Na powyższe postanowienie W.K. wniósł zażalenie.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. postanowieniem z dnia [...] lutego 2010 r., nr [...] uchyliło postanowienie Burmistrza Gminy B. z dnia [...] stycznia 2010 r., nr [...] oraz orzekło o przekazaniu sprawy organowi pierwszej instancji do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu organ wskazał, że z art. 66 § 1 Kpa wynika, że jeżeli podanie dotyczy kilku spraw podlegających załatwieniu przez różne organy, organ administracji publicznej, do którego podanie wniesiono, uczyni przedmiotem rozpoznania sprawy należące do jego właściwości. Zgodnie zaś z art. 66 § 3 Kpa, jeżeli podanie wniesiono do organu niewłaściwego, a organu właściwego nie można ustalić na podstawie danych podania, albo gdy z podania wynika, że właściwym w sprawie jest sąd powszechny, organ, do którego podanie wniesiono, zwraca je wnoszącemu z odpowiednim pouczeniem.
Organ I instancji rozpatrzył podanie W.K. z dnia [...] grudnia 2009 r. w części, w której uznał się za właściwy wydając stosowne rozstrzygnięcia, zaś w części dotyczącej odszkodowań postanowieniem z dnia [...] stycznia 2010 r., nr [...] zwrócił wniosek skarżącemu, wskazując w uzasadnieniu, że zachodzi okoliczność właściwości sądu powszechnego z uwagi na charakter odszkodowawczy zgłoszonych żądań.
W ocenie organu wyższego stopnia, Burmistrz Gminy B. w sposób nieuprawniony przyjął, że żądania dotyczące przyznania zasiłków celowych w wysokości [...] zł mają z pewnością charakter odszkodowawczy, do rozpatrzenia których właściwy jest sąd powszechny. Wniosek W.K. z dnia [...] grudnia 2009 r. skierowany do ŚOPS w B., choć trudny do odczytania, spełniał wymogi określone w art. 63 § 3 Kpa, wedle którego podanie powinno zawierać co najmniej wskazanie osoby, od której pochodzi, jej adres i żądanie oraz czynić zadość innym wymaganiom ustalonym w przepisach szczególnych. Wnioskujący w pkt 6-8 przedmiotowego podania wyraźnie wskazał, iż wnosi o "zasiłek celowy [...] zł" na wyszczególnione cele.
Z treści art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz.U. z 2008 r. Nr 115, poz. 728 ze zm.) wynika, że przyznanie i wypłacanie zasiłków celowych (pkt 5-8) należy do zadań własnych gminy o charakterze obowiązkowym. Stosownie zaś do art. 110 w/w ustawy, zadania pomocy społecznej w gminach wykonują jednostki organizacyjne – ośrodki pomocy społecznej (ust. 1). Z ustępu 7 wynika z kolei, że do wydawania decyzji administracyjnych w indywidualnych sprawach z zakresu pomocy społecznej należących do właściwości gminy upoważniony jest kierownik ośrodka pomocy społecznej.
Organ odwoławczy przyjął, że ze względu na tak sformułowaną treść wniosku strony z dnia [...] grudnia 2009 r., brak było podstaw do uznania żądań określonych w pkt 6-8 w/w pisma za podanie o charakterze odszkodowawczym, bez uprzedniego uzyskania od wnioskodawcy stosownych wyjaśnień precyzujących pierwotny wniosek.
Zdaniem Kolegium, kwota wnioskowanej pomocy, nawet w sytuacji, gdy jest w sposób oczywisty nieuzasadniona i niemożliwa do przyznania w świetle obowiązujących przepisów, nie może być przesłanką do odrzucenia, czy zwrotu podania z przyczyn formalnych.
Na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] lutego 2010 r., nr [...] W.K. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skargi podtrzymując stanowisko prezentowane dotychczas w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Skarga nie jest uzasadniona.
Rację należy przyznać Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu w W., że organ pierwszej instancji nie miał podstaw do zwrotu – na podstawie art. 66 § 3 Kpa – wniosku W.K. z dnia [...] grudnia 2009 r.
Zdaniem Sądu, Kolegium słusznie przyjęło, że ze względu na tak sformułowaną treść wniosku brak było podstaw do uznania żądań określonych w pkt 6-8 przedmiotowego podania za żądania o charakterze odszkodowawczym, bez wcześniejszego uzyskania od wnioskodawcy sprecyzowania treści jego pisma z dnia [...] grudnia 2009 r.
Jeszcze raz podkreślić należy, że w przypadku gdy z podania wynika, że właściwym w sprawie jest sąd, organ administracji publicznej, do którego wniesiono podanie, zwraca je wnoszącemu z odpowiednim pouczeniem. Pouczenie, o którym mowa w tym przepisie, powinno zawierać określenie przyczyny zwrotu podania i wskazanie sądu właściwego do rozpoznania sprawy. Od dnia 1 stycznia 2004 r. zwrot podania, o którym mowa w § 3, ma formę postanowienia, na które służy zażalenie. Organ administracji publicznej nie jest zobowiązany do udzielania wnoszącemu szczegółowych wskazówek co do formy i trybu wniesienia powództwa do sądu. Przed dokonaniem zwrotu należy jednak wezwać wnoszącego do sprecyzowania treści żądania, o ile w ocenie organu może to mieć wpływ na ustalenie organu właściwego (tak: A. Wróbel (w:) M. Jaśkowska, A. Wróbel, Kodeks Postępowania Administracyjnego, Komentarz, s. 411). Wyjaśnienia wnoszącego mogą bowiem spowodować, że to organ, do którego podanie zostało skierowane, będzie właściwy. Tak przeprowadzone postępowanie gwarantuje właściwą ochronę zainteresowanemu, jak również przyczynia się do respektowania zasad ogólnych postępowania, w szczególności zasady zaufania, legalności oraz szybkości postępowania.
Zgodnie z przedstawionymi wyżej wymogami w niniejszej sprawie organ I instancji nie wezwał dodatkowo skarżącego do sprecyzowania treści żądania, co przyczyniło się do dokonania nieprawidłowych ustaleń co do stanu faktycznego oraz jego prawidłowej oceny prawnej. Skarżący w podaniu domagał się przyznania zasiłków celowych, nie zaś odszkodowania.
Skoro zatem Burmistrz Gminy B. bez uprzedniego wyjaśnienia treści wniosku z dnia [...] grudnia 2009 r. zwrócił je skarżącemu w trybie art. 66 § 3 Kpa, to organ odwoławczy prawidłowo zastosował art. 138 § 2 Kpa i uchylił rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji do ponownego rozpoznania, gdyż w tym zakresie zachodzi konieczność przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości.
Biorąc pod uwagę powyższe Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło