I SA/Wa 597/16
WyrokWSA w Warszawie2016-10-25
Skład orzekający: Anna Wesołowska, Dariusz Pirogowicz, Elżbieta Sobielarska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zażalenie na postanowienie organu administracji dotyczące sposobu doręczania korespondencji jest dopuszczalne?Ratio decidendi
Zażalenie na postanowienie o sposobie doręczania korespondencji, które ma charakter procesowy i nie rozstrzyga o istocie sprawy, jest niedopuszczalne, jeśli przepisy kodeksu postępowania administracyjnego nie przewidują takiego środka zaskarżenia. Błędne pouczenie strony o prawie do zażalenia nie skutkuje przyznaniem prawa do zaskarżenia nieistniejącego w przepisach środka.Stan faktyczny
T. G. zwróciła się do organu pomocy społecznej z żądaniem doręczania korespondencji wyłącznie w siedzibie Centrum Pomocy Społecznej. Prezydent odmówił realizacji tego żądania, wskazując na wymogi kodeksu postępowania administracyjnego. T. G. złożyła zażalenie na to postanowienie, które Samorządowe Kolegium Odwoławcze uznało za niedopuszczalne. Skarżąca wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Wesołowska Sędziowie WSA Dariusz Pirogowicz (spr.) WSA Elżbieta Sobielarska Protokolant referent stażysta Andżelika Abramowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 października 2016 r. sprawy ze skargi T. G. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] marca 2016 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia oddala skargę.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] postanowieniem z [...] marca 2016 r. nr [...] stwierdziło niedopuszczalność zażalenia T. G. na postanowienie Prezydenta [...] z [...] listopada 2015 r. nr [...] o odmowie doręczania żalącej się korespondencji wyłącznie w siedzibie Centrum Pomocy Społecznej Dzielnicy [...].
Postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] wydane zostało przy następujących ustaleniach stanu faktycznego.
Pismem z [...] listopada 2015 r. T. G. zażądała od organu pomocy społecznej "wdrożenia" przez ów organ art. 42 § 2 i 3 k.p.a., celem doręczania jej korespondencji wyłącznie w siedzibie Centrum Pomocy Społecznej Dzielnicy [...], przy ul. [...]w [...] (punkt 16 podania).
Postanowieniem z [...] listopada 2015 r. Prezydent [...] odmówił doręczania T. G. korespondencji wyłączenie w siedzibie Centrum Pomocy Społecznej Dzielnicy [...], podnosząc że doręczanie osobom fizycznym korespondencji w sposób, o którym mowa w art. 42 § 2 i 3 k.p.a, może być realizowane gdy udokumentowany zostanie brak możliwości dokonania doręczenia w sposób określony w § 1 tego artykułu, tj. w miejscu zamieszkania lub miejscu pracy strony.
W pouczeniu postanowienia organ zawarł informację o możliwości jego zaskarżenia w drodze zażalenia. Kierując się tym pouczeniem T. G. wniosła na powyższe postanowienie zażalenie.
Postanowieniem z [...] marca 2016 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], działając na podstawie art. 134 k.p.a. w zw. z art. 144 k.p.a., stwierdziło niedopuszczalność zażalenie
Odwołując się do treści art. 141 k.p.a. organ wywodził, że zażalenie na postanowienie przysługuje jedynie w przypadkach określonych w kodeksie, co oznacza, ze ustawodawca nie przewidział możliwości zaskarżania tym środkiem wszystkich wydawanych w toku postępowania postanowień. Podkreślał przy tym, że skoro przepisy prawa nie przewidują wydawania postanowień co do miejsca doręczania korespondencji, to tym samym nie przewidują także możliwości ich zaskarżania. Jednocześnie dostrzegając błędne pouczenie w postanowieniu organu pierwszej instancji Kolegium wyjaśniało, że wprawdzie stosownie do art. 112, k.p.a. w zw. z art. 126 k.p.a. błędne pouczenie co do prawa zażalenie nie może szkodzić stronie, która się do tego pouczenia zastosowała, niemniej nie można w ten sposób przyznawać stronie uprawnień naruszających ustalone prawem zasady postępowania administracyjnego, ani też usankcjonować nieistniejących zasad zaskarżania, wskazanych przez organ pierwszej instancji.
Nie zgadzając się z tym stanowiskiem T. G. wniosła na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wyrażając w niej niezadowolenie z zajętego przez organ stanowiska.
W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:
skarga jest niezasadna.
Przedmiotem zaskarżonego postanowienia jest stwierdzenie niedopuszczalności zażalenia na postanowienie Prezydenta [...] z [...] listopada 2015 r. o odmowie doręczania skarżącej korespondencji wyłącznie w siedzibie centrum Pomocy Społecznej Dzielnicy [...]. Postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] ma zatem charakter procesowy. Stwierdza bowiem jedynie, że od wydanego w toku postępowania postanowienia o charakterze incydentalnym nie przysługuje środek zaskarżenia w postaci zażalenia.
Zażalenie zaś na wydane w toku postępowania postanowienia, zgodnie z art. 141 k.p.a., służy stronie jedynie wówczas gdy kodeks tak stanowi.
Analiza treści zaskarżonego zażaleniem postanowienie prowadzi do wniosku, że jest to akt, którym w sposób sformalizowany organ realizuje przewidziany w art. 9 k.p.a. obowiązek informacyjny, poprzez wskazanie sposobu w jaki doręczał będzie pisma stronie, a to w związku ze złożonym przez nią żądaniem, by czynił to wyłącznie w siedzibie organu pomocy społecznej. Jest więc jedynie uzewnętrznioną i sformalizowaną czynnością procesową organu podjętą w toku postępowania administracyjnego. Posłużenie się w tym wypadku formułą postanowienia, wynikało zaś z przyjętej na gruncie procedury administracyjnej ogólnej reguły, że w postępowaniu organ administracji publicznej wydaje postanowienia, a te dotyczą poszczególnych kwestii wynikających w toku postępowania, lecz nie rozstrzygają o istocie sprawy, chyba że przepisy kodeksu stanowią inaczej (por. art. 123 § 1 i 2 k.p.a.).
Tego rodzaju postanowienie nie są wymienione w kodeksie jako akty, które mogą być zaskarżone w drodze zażalenia. Jak zresztą trafnie zwróciło uwagę Samorządowe Kolegium Odwoławcze, przepisy prawa w ogóle nie przewidują wydawania odrębnych postanowień o doręczaniu korespondencji stronom. Taka sytuacja obligowała więc organ odwoławczy do wydania w oparciu o art. 134 k.p.a. w zw. z art. 144 k.p.a. postanowienia o niedopuszczalności zażalenia. Nie dysponuje on bowiem w tym względzie uznaniem administracyjnym.
W tym stanie rzeczy nie można zarzucić Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu w [...], iż podejmując tej treści postanowienie w sposób wadliwy zastosował ww. przepisy lub dopuścił się innego naruszenia prawa skutkującego koniecznością uchylenia zaskarżonego postanowienia.
Bez znaczenie dla tej konstatacji jest fakt błędnego pouczenia strony przez Prezydenta [...] o przysługującym jej uprawnieniu do zaskarżenia postanowienia. Zgodzić się bowiem należy z Kolegium, że o dopuszczalności i trybie wnoszenia środków zaskarżenia nie decydują organy administracji publicznej, lecz przepisy prawa, które winny one prawidłowo stosować.
Z powyższych względów Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło