I SA/Wa 601/07
WyrokWSA w Warszawie2007-06-06
Skład orzekający: Maria Tarnowska, Monika Nowicka, Iwona Kosińska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo ustalił dochód rodziny skarżącej przy rozpatrywaniu wniosku o zasiłek rodzinny, uwzględniając dochody uzyskane przez synów skarżącej w roku następującym po roku bazowym?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organ administracji publicznej naruszył prawo, ponieważ nie wyjaśnił w sposób wyczerpujący stanu faktycznego sprawy, w szczególności nie przedstawił precyzyjnych danych dotyczących dochodów rodziny. Brak jasności co do sposobu doliczenia dochodów uzyskanych przez synów skarżącej w roku następującym po roku bazowym uniemożliwił weryfikację prawidłowości wyliczenia kryterium dochodowego, co skutkowało uchyleniem zaskarżonej decyzji.Stan faktyczny
H.S. złożyła wniosek o przyznanie zasiłku rodzinnego i dodatku do zasiłku rodzinnego na syna G.S. Prezydent W. odmówił przyznania świadczenia, a Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. utrzymało tę decyzję w mocy. Skarżąca zakwestionowała sposób ustalenia dochodu rodziny, twierdząc, że jej synowie uzyskali dochody w późniejszym okresie niż wskazany przez organ. Sąd administracyjny rozpatrywał skargę na decyzję SKO.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta W. Stwierdzono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Tarnowska (spr.) Sędziowie WSA Monika Nowicka asesor WSA Iwona Kosińska Protokolant Marta Maciejkowicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 czerwca 2007 r. sprawy ze skargi H.S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] lutego 2007 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku rodzinnego 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta W. z dnia [...] grudnia 2006 r., nr [...]; 2) stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z dnia [...] lutego 2007 r. nr [...], po rozpatrzeniu odwołania H. S. od decyzji Prezydenta W. z dnia [...] grudnia 2006 r. nr [...] odmawiającej przyznania zasiłku rodzinnego, utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu decyzji Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. podało, że wnioskiem z dnia [...] września 2006 r. H. S. wystąpiła o ustalenie prawa do zasiłku rodzinnego na syna G. S. oraz dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego.
W uzasadnieniu decyzji Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. stwierdziło, że organ I instancji w sposób prawidłowy zaliczył do uzyskania dochodu, uzyskanie zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przez dwóch synów skarżącej, wspólnie z nią zamieszkałych i prowadzących wspólnie gospodarstwo domowe z rodziną. Przy ustalaniu prawa do zasiłku rodzinnego w okresie zasiłkowym od 1 września 2006 r. do 31 sierpnia 2007 r., zdaniem organu, powinien zostać uwzględniony przeciętny miesięczny dochód na osobę w rodzinie uzyskany w 2005 r., ponadto, zgodnie z § 18 ust. 1 rozporządzenia Ministra Polityki Społecznej w sprawie sposobu i trybu postępowania w sprawach o świadczenia rodzinne, do dochodu rodziny skarżącej zasadnie została wliczona miesięczna kwota dochodu uzyskanego przez członka rodziny (dwóch synów skarżącej) w 2006 r., tj. po roku, z którego dochody stanowią podstawę do ustalenia prawa do świadczeń rodzinnych.
A zatem, jak stwierdziło Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W., dochód rodziny skarżącej został ustalony w sposób prawidłowy.
Ponadto, organ drugiej instancji podniósł, że dochód rodziny H. S. wynoszący [...] zł przekracza wysokość kryterium dochodowego na rodzinę, jednocześnie też przekracza wysokość tego kryterium powiększonego o kwotę równą wysokości tego kryterium powiększonego o kwotę równą najniższemu zasiłkowi rodzinnemu, tj. o kwotę 48 zł. Tym samym, zdaniem organu, stosownie do art. 5 ust. 3 ustawy o świadczeniach rodzinnych, dochód rodziny skarżącej przekracza kwotę uprawniającą jej rodzinę do zasiłku rodzinnego o kwotę niższą lub równą kwocie odpowiadającej najniższemu zasiłkowi rodzinnemu przysługującemu w okresie, na który jest ustalany, wobec czego zasiłek rodzinny nie przysługuje.
Zdaniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W., dochód rodziny skarżącej obliczony został prawidłowo, a z uwagi na przekroczenie kryterium dochodowego, brak jest podstaw prawnych do przyznania zasiłku rodzinnego.
Skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyła H. S. twierdząc, że zaskarżona decyzja jest niezgodna z przepisami. Skarżąca podała, że jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku i zakwestionowała ustalenia organu pierwszej instancji, w szczególności twierdząc, że dochód [...] zł jest dochodem za miesiąc sierpień 2006 r., w 2005 r. syn jej T. uczył się i nie pracował, a syn M. odbywał zasadniczą służbę wojskową od [...] 2005 r. do [...] 2006 r., natomiast pracę syn skarżącej T. znalazł w lutym 2006 r. a syn M. w lipcu 2006 r.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. wniosło o oddalenie skargi i podtrzymało stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji orzekając w sprawie nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Oznacza to, że w przypadku wadliwej decyzji Sąd nie jest władny dokonać jej zmiany i orzec o meritum sprawy, a jedynie ma kompetencje do uchylenia takiej decyzji lub stwierdzenia jej nieważności.
Skarga jest zasadna, dokonując oceny zaskarżonej decyzji Sąd uznał, że zaskarżona decyzja narusza prawo.
W niniejszej sprawie przedmiotem skargi jest odmowa przyznania prawa do zasiłku rodzinnego na rzecz G. S. i dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego.
Prezydent W. decyzją z dnia [...] grudnia 2006 r. odmówił przyznania prawa do zasiłku rodzinnego, a Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z dnia [...] lutego 2007 r. utrzymało w mocy tę decyzję.
Zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2006 r. Nr 139, poz. 992 z późn. zm.), zasiłek rodzinny przysługuje, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę nie przekracza kwoty 504 zł. W przypadku, gdy dochód rodziny przekracza kwotę uprawniającą daną rodzinę do zasiłku rodzinnego o kwotę niższą lub równą kwocie odpowiadającej najniższemu zasiłkowi rodzinnemu przysługującemu w okresie, na który jest ustalany, zasiłek rodzinny przysługuje, jeżeli przysługiwał w poprzednim okresie zasiłkowym, zgodnie z art. 5 ust. 3 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych. Na podstawie art. 8 pkt 6 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r., do zasiłku rodzinnego przysługuje dodatek z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego, o ile osoba ubiegająca się o to świadczenie spełnia przesłanki określone w art. 14 ustawy o świadczeniach rodzinnych. W przypadku uzyskania przez członka rodziny dochodu po roku, z którego dochody stanowią podstawę do ustalenia prawa do świadczeń rodzinnych, do dochodu rodziny dodaje się miesięczną kwotę dochodu uzyskanego przez członka rodziny – w myśl tego, co nakazuje uczynić treść § 18 ust. 1 tego rozporządzenia.
Zgodnie z art. 7 kpa, organy administracji publicznej mają obowiązek dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy.
Ze znajdującego się w aktach administracyjnych sprawy wniosku o ustalenie prawa do zasiłku rodzinnego oraz dodatków do zasiłku rodzinnego z września 2006 r., w części VI pkt 5 zawarta jest informacja, że "miesięczny dochód rodziny po doliczeniu uzyskanego dochodu, o którym mowa w części I pkt 4.3 i 4.4 wniosku, wyniósł [...] zł [...] gr." Jednakże, w cytowanej części I pkt 4.4 wniosku, nie wpisano, ile wyniósł dochód uzyskany w roku 2005 . Nie wiadomo zatem, jaki dochód został przez organ wzięty pod uwagę i doliczony w Części VI pkt 5. Oznacza to, że w takiej sytuacji nie jest możliwe zweryfikowanie prawidłowości tego wyliczenia, a zatem i prawidłowości rozstrzygnięcia sprawy przez organ administracji. Na organie administracji ciąży obowiązek w szczególności uzasadnienia wysokości ustalonego kryterium dochodowego, którego wysokość była kwestionowana przez stronę, a co nie jest możliwe nie mając we wniosku tak istotnej informacji, jaką jest wysokość dochodu uzyskanego przez stronę.
Zgodnie z naczelną zasadą postępowania administracyjnego, wyrażoną w art. 7 kpa, organy administracji publicznej w toku postępowania administracyjnego podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Konsekwencją tej zasady jest obowiązek wynikający z art. 77 § 1 kpa, zgodnie z którym organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Wyrazem prawidłowo przeprowadzonego postępowania administracyjnego winna być decyzja zawierająca, zgodnie z art. 107 kpa, wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej.
Uzasadnienie faktyczne decyzji administracyjnej powinno zmierzać do jednoznacznego wyjaśnienia wszelkich istotnych rozbieżności w materiale dowodowym, w szczególności, organ administracji powinien dokładnie przeanalizować twierdzenia strony, jak również znajdujące się w sprawie dokumenty, z których wynikają istotne w sprawie ustalenia, a w razie potrzeby, uzupełnić materiał dowodowy. Dochody poszczególnych członków rodziny, dochody całej rodziny, w określonym czasie powinny być określone precyzyjnie, aby nie było w tym zakresie żadnych wątpliwości lub rozbieżności.
W uzasadnieniu organ administracji publicznej ma obowiązek ustosunkować się do wszystkich okoliczności faktycznych mogących mieć wpływ na rozstrzygnięcie sprawy. Pominięcie tych istotnych w sprawie okoliczności pozwala uznać, iż organ administracji naruszył art. 7, 77 i 107 kpa, które to naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Powyższe uchybienia są na tyle istotne, że musiały skutkować uwzględnieniem skargi i uchyleniem zaskarżonej decyzji oraz decyzji poprzedzającej.
Z powyższych względów, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz art. 152 ustawy dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło