I SA/Wa 621/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Kosińska Sędziowie Sędzia WSA Daniela Kozłowska Asesor WSA Agnieszka Miernik (spr.) Protokolant Anna Jurak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 października 2008 r. sprawy ze skargi Społecznego Komitetu [....] w W. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] marca 2008 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji oddala skargę. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji decyzją z dnia [...] marca 2008 r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję własną z dnia [...] października 2007 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2006 r., nr [...]. Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym. Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] stycznia 2006r. nr [...] stwierdził nabycie przez Gminę [...] z mocy prawa, nieodpłatnie prawa własności nieruchomości zabudowanej budynkiem Szkoły [...] w W., oznaczonej w ewidencji gruntów gm. [...], obręb [...], nr działki [...], uregulowanej w księdze wieczystej Nr [...], opisanej w karcie inwentaryzacyjnej nr [...], stanowiącej integralną część decyzji. Po rozpatrzeniu wniosku Społecznego Komitetu [...] w W. o wszczęcie postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności ww. decyzji komunalizacyjnej Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji decyzją z dnia [...] października 2007 r., nr [...], odmówił wszczęcia postępowania we wnioskowanej sprawie. W uzasadnieniu Minister stwierdził, że przedmiotem postępowania komunalizacyjnego, prowadzonego na podstawie ustawy z dnia 10 maja 1990 r. Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych (Dz. U. Nr 32, poz. 191 ze zm.), są wyłącznie przekształcenia własnościowe, które mają miejsce pomiędzy Skarbem Państwa, a gminami w odniesieniu do mienia ogólnonarodowego (państwowego), mające na celu uwłaszczenie gmin. Stronami tego postępowania są więc, co do zasady, Skarb Państwa, jako właściciel mienia oraz gmina, która mienie to przejmuje. Inny podmiot może zostać uznany za stronę postępowania, jeśli wykaże swój interes prawny. W przedmiotowej sprawie protokołem z dnia [...] 1995 r. szkoły [...] z terenu gminy [...] zostały przekazane Kuratorium Oświaty w [...] Oddział [...]. Z wypisu z księgi wieczystej Nr [...] i wypisu z rejestru gruntów wnika, że nieruchomość oznaczona jako działka nr [...] stanowiła własność Skarbu Państwa. Organ pierwszej instancji stwierdził, że brak jest podstaw do uznania, iż Społecznemu Komitetowi [...] w W. przysługuje przymiot strony postępowania, gdyż nigdy nie dysponował on żadnym tytułem prawnym do przedmiotowej nieruchomości, a partycypacja mieszkańców [...] w budowie szkoły nie może stanowić podstawy do uznania Społecznego Komitetu [...] za stronę postępowania komunalizacyjnego. Z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy wstąpił Społeczny Komitet [...] w W. stwierdzając, że dysponowanie obiektem Szkoły [...] w W. nie może mieć miejsca bez konsultacji i udziału ww. Komitetu. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji decyzją z dnia [...] marca 2008 r. nr [...] po ponownym rozpatrzeniu sprawy zakończonej decyzją Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] października 2007 r., nr [...] utrzymał w mocy własną decyzję. W uzasadnieniu podniesiono, że z chwilą przekazania gminie prowadzenia szkoły, jako zadania własnego, stało się koniecznym wprowadzenie zasady, że wraz z przekazaniem szkoły [...] składniki majątkowe szkół stają się z mocy prawa mieniem komunalnym z dniem przekazania. Należy jednakże podkreślić, że w każdym przypadku przekazania przez kuratora oświaty prowadzenia szkoły gminie należy różnicować sytuację własnościową mienia, na którym zlokalizowana jest szkoła. Z wypisu z księgi wieczystej Nr [...] i wypisu z rejestru gruntów wnika, że nieruchomość oznaczona jako działka nr [...] stanowiła własność Skarbu Państwa. Społeczny Komitetowi [...] w W. nie wykazał się żadnym tytułem prawnym do przedmiotowej nieruchomości. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji wniósł F. Z. reprezentujący Społeczny Komitet [...] w W. W uzasadnieniu powtórzył zarzuty podniesione w odwołaniu oraz stwierdził, że Komitet zgodził się na zbudowanie budynku na gruncie Skarbu Państwa, jednakże koszt budynku przekracza kilkukrotnie koszt gruntu, na którym jest umiejscowiony. W odpowiedzi na skargę Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości, przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji. Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Prawidłowo organ orzekający przyjął, że Społeczny Komitet [...] w W. nie jest stroną postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji wydanej przez Wojewodę na podstawie art. 18 ust. 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych (Dz. U. Nr 32, poz. 191 ze zm.), którą organ ten stwierdza nabycie z mocy prawa - art. 104 ust. 5 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz. U. Nr 95, poz. 425) – mienia szkół i placówek oświatowych przekazanych gminom z trybie art. 104 ust. 2 4 tej ustawy. Stronami postępowania prowadzonego w tym trybie są Skarb Państwa i właściwa gmina. Aby uznać inny podmiot za stronę przedmiotowego postępowania niezbędne jest wskazanie jego interesu prawnego do udziału w tym postępowaniu. Inny podmiot może być uznany za stronę postępowania komunalizacyjnego tylko wówczas, gdy wykaże się tytułem prawnym do mienia będącego przedmiotem komunalizacji takim, który stałby na przeszkodzie komunalizacji z tego powodu, że przekreślałby tytuł Skarbu Państwa do mienia lub uniemożliwiałby komunalizację z przyczyn przewidzianych w art. 11 powołanej ustawy. Rację należy przyznać organowi orzekającemu, że skarżący Komitet nie przedstawił żadnego dokumentu, z którego wynikałby jej tytuł prawny do mienia będącego przedmiotem komunalizacji, a konkretnie do nieruchomości zabudowanej budynkiem Szkoły [...] w W. o pow. [...] ha, oznaczonej w ewidencji gruntów Gm. [...] obręb [...] nr działki [...]. Twierdzenia skarżącego, iż budynek szkoły powstała z inicjatywy Społecznego Komitetu [...] i przy pomocy i zaangażowaniu mieszkańców, zgromadzone środki finansowe, materiały budowlane nie świadczą o tytule prawnym do tego gruntu. Należy zgodzić się z poglądem organu, że skarżący Komitet nie mając tytułu prawnego do skomunalizowanej działki nr [...], nie posiadał przymiotu strony w postępowaniu zakończonym decyzją Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2006 r., a zatem nie mógł skutecznie żądać wszczęcia postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności tej decyzji. Stosownie bowiem do art. 157 § 2 k.p.a. postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu. Dopiero ustalenie, że wnioskodawca ma uprawnienie do żądania stwierdzenia nieważności decyzji, czyni zasadnym badanie przez organ nadzorczy istnienie przesłanek stwierdzenia nieważności decyzji określonych w art. 156 § 1 k.p.a. W tej sytuacji Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji prawidłowo odmówił wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji komunalizacyjnej. Skoro zatem zaskarżonej decyzji nie można zarzucić naruszenia prawa Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.