I SA/Wa 641/09
PostanowienieWSA w Warszawie2009-11-23
Skład orzekający: Maria Tarnowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, który uzyskuje stały dochód i jest właścicielem nieruchomości, może zostać uznany za osobę znajdującą się w niedostatku uzasadniającym przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata?Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy, uznając, że wnioskodawca nie wykazał, iż znajduje się w niedostatku uniemożliwiającym ponoszenie kosztów sądowych. Wnioskodawca uzyskuje stały dochód, jest właścicielem nieruchomości, a deklarowane zobowiązania kredytowe nie wykraczają poza jego możliwości finansowe, zwłaszcza w kontekście faktu, że część z nich nie podlegała spłacie w momencie rozpatrywania wniosku, a inne zostały częściowo spłacone lub były finansowane z zagranicznych pożyczek studenckich.Stan faktyczny
J. O. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi o wznowienie postępowania. Wnioskodawca podał, że utrzymuje się z renty strukturalnej, mieszka z córką studentką i posiada majątek w postaci nieruchomości. W trakcie postępowania wyjaśniono jego sytuację finansową, w tym zobowiązania kredytowe na budowę domu oraz pożyczkę studencką córki. Sąd rozpoznał wniosek po tym, jak sprzeciw wnioskodawcy wobec wcześniejszego postanowienia referendarza sądowego spowodował jego utratę mocy.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym Przewodniczący Sędzia WSA Maria Tarnowska po rozpoznaniu w dniu 23 listopada 2009 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku J. O. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi J. O. o wznowienie postępowania sądowego zakończonego wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 stycznia 2006 r., sygn. akt I SA/Wa 607/05 oddalającym skargę J. O. na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] stycznia 2005 r., nr [...] w przedmiocie nabycia mienia z mocy prawa przez gminę postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata.
Wnioskiem z dnia 7 września 2009 r. J. O. wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze swojej skargi o wznowienie postępowania sądowego zakończonego wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 stycznia 2006 r., sygn. akt I SA/Wa 607/05 oddalającym skargę J. O. na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] stycznia 2005 r., nr [...] w przedmiocie nabycia mienia z mocy prawa przez gminę
Powyższy wniosek o przyznanie prawa pomocy rozpoznany został – wydanym przez referendarza sądowego – postanowieniem z dnia 13 października 2009 r., sygn. akt I SA/Wa 641/09.
W dniu 12 listopada 2009 r. wpłynął do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie sprzeciw J. O. na przedmiotowe postanowienie wobec czego straciło ono moc, a sprawa z wniosku o przyznanie prawa pomocy podlega rozpoznaniu na nowo.
W uzasadnieniu wniosku skarżący podał, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z córką, która studiuje w [...]. Ponadto ujawnił, że źródłem jego utrzymania jest renta strukturalna w wysokości [...] zł. Jako posiadany majątek wnioskodawca wskazał na [...]. Oświadczył również, że poza wymienionymi wydatkami, wykupuje część leków z uwagi na to, że jest leczony w poradniach kardiologicznej, neurologicznej, cukrzycowej i okulistycznej.
Wezwaniem z dnia 15 września 2009 r. referendarz sądowy zwrócił się do skarżącego o wyjaśnienie komu i na jak długo udzielono kredytów na zakup dwóch domów o których skarżący wspomina we wniosku o przyznanie prawa pomocy, kto jest zobowiązany do ich spłaty oraz ile wynosi miesięczna rata kredytu. W odpowiedzi na wezwanie J. O. wyjaśnił, że kredytu udzielono mu na budowę a nie na zakup domu, pierwszy kredyt został udzielony jemu i żonie w roku 1980 na kwotę [...] tys. i kredytobiorcy spłacili go w roku 1989. Drugi kredyt został mu udzielony w roku 2002 na kwotę [...] zł, częściowo spłacił go dzięki pomocy syna, aby od tego roku uniknąć czynności komornika. Skarżący oświadczył, że kwota aktualnych zobowiązań bankowych wynosi 145 tys. złotych i oczekuje w banku na nowy plan spłaty kredytu.
W tym miejscu należy zaznaczyć, iż Sądowi znany jest z urzędu fakt, iż pożyczka córki (o której J. O. wspomina we wniosku) została przyznana przez rząd brytyjski w wysokości [...] funtów na opłacenie czesnego za I rok studiów na uniwersytecie. Kwota ta została wypłacona w dwóch transzach przelewem na konto uczelni. Kredyt będzie spłacany po ukończeniu studiów bez względu na wyniki osiągnięte w nauce, zwrot kredytu w całości jest wymagany w razie przerwania studiów, bądź ich nieukończenia (informacji na ten temat skarżący udzielił w sprawie oznaczonej sygn. akt I SA/Wa 488/09).
Mając powyższe na uwadze stwierdzono co następuje.
Zgodnie z art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej; p.p.s.a.) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku. Może być ono przyznane w zakresie całkowitym bądź częściowym (art. 245 § 1 p.p.s.a.)
Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, natomiast przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 powołanej ustawy).
W ocenie Sądu rozpoznającego złożony wniosek brak jest podstaw do przyznania J. O. prawa pomocy we wnioskowanym przez niego zakresie. W pierwszej kolejności zauważyć należy, że instytucja prawa pomocy stworzona została po to, aby umożliwić obronę swoich praw przed sądem osobom, których sytuacja majątkowa jest bardzo trudna. Odnosząc powyższą zasadę do sytuacji majątkowej wnioskodawcy stwierdzić należy, że nie może być ona uznana za trudną. Skarżący uzyskuje stały regularny dochód w kwocie około [....] zł, ma zapewnione potrzeby bytowe. Jak sam ujawnił jest właścicielem [...] nie można zatem uznać, że pozostaje w niedostatku. Faktem jest, że jak oświadczył na budowę domu zaciągnął kredyty w bankach, jednakże po uwzględnieniu późniejszych wyjaśnień strony okazało się, że pierwotnie deklarowana kwota zobowiązań z tytułu kredytów zaciągniętych na budowę domu jest w rzeczywistości dużo mniejsza. Ponadto wbrew twierdzeniom J. O., iż pozostaje on we wspólnym gospodarstwie domowym z córką S., która studiuje i na naukę w uczelni wyższej zaciągnęła kredyt, w powołanej wyżej sprawie o sygnaturze akt I SA/Wa 488/09 ustalono, że córka faktycznie nie mieszka z ojcem, bowiem przebywa w [...], zaś wykazany kredyt na dzień rozpoznawania wniosku nie podlega spłacie i będzie regulowany po ukończeniu studiów.
Mając powyższe na względzie stwierdzić należy, że J. O. nie wykazał, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Opłacenie zarówno profesjonalnego pełnomocnika, jak i kosztów sądowych dla osoby, która uzyskuje stały dochód, jest właścicielem kilku nieruchomości nie wykracza poza jej możliwości finansowe.
Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 260 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło