I SA/Wa 646/09

Referendarz Sądowy Lucyna Picho Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 19 stycznia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. H. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi A. H. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] marca 2009 r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji komunalizacyjnej postanawia przyznać A. H. prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w W. A. H. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] marca 2009 r., nr [...]. W następstwie złożonej skargi strona wystąpiła o przyznanie jej prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Postanowieniem z dnia 30 czerwca 2009 r. referendarz sądowy WSA w Warszawie przyznał skarżącej prawo pomocy we wnioskowanym zakresie. Wyrokiem z dnia 27 października 2009 r., sygn. akt I SA/Wa 646/09 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę A. H. W dniu 8 stycznia 2010 r. do Sądu wpłynął wniosek skarżącej o przyznanie jej prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata. W oświadczeniu złożonym na urzędowym formularzu wnioskodawczyni podała, że zamierza wnieść skargę kasacyjną od wyroku z dnia 27 października 2009 r., zaznaczyła również, że jej sytuacja materialna w porównaniu do opisanej w postanowieniu zwalniającym ją z kosztów sądowych uległa pogorszeniu. Zmuszona była korzystać z leczenia szpitalnego. Dodała, że jest całkowicie niezdolna do pracy, wymaga opieki drugiej osoby, dlatego ona i pozostający z nią we wspólnym gospodarstwie domowym mąż zdecydowali się na zatrudnienie opiekunki domowej, której wynagrodzenie wynosi miesięcznie około [...] zł. Z oświadczenia złożonego na urzędowym formularzu wynika również, że w następstwie zasądzenia od niej i jej męża - H. L. zwrotu na rzecz Gminy M. wypłaconego im odszkodowania za działki wskazane w decyzjach komunalizacyjnych z [...] sierpnia 1993 r., komornik sądowy wyegzekwował z ich kont bankowych wszystkie wkłady oszczędnościowe, a także zlicytował ich majątek. W roku 2006 r. zlicytowane zostały dwie działki budowlane, a w 2007 r. został zlicytowany ich dom mieszkalny wraz z działką siedliskową, pozostawiając małżonków bez dachu nad głową. Skarżąca wskazała ponadto, iż wraz z mężem są osobami schorowanymi, w podeszłym wieku ([...] lat). Skarżąca posiada orzeczoną II grupę inwalidzką i jest całkowicie niezdolna do pracy, zaś jej mąż przeszedł [...] i jest leczony ambulatoryjnie. Źródłem utrzymania dwuosobowej rodziny są otrzymywane przez małżonków emerytury w kwotach: [...] złotych (A. H.) i 1675,55 (H. L.). Skarżąca wydaje na lekarstwa [...] zł, zaś kwota [...] zł jest jej potrącana z emerytury przez komornika. H. L. wydaje na lekarstwa [...] złotych miesięcznie. Wskazując na wydatki związane z utrzymaniem mieszkania (konserwacja, opłaty za energię elektryczną, gaz itp.) oraz koszty postępowań sądowych wytoczonych przez Gminę M. w sprawie uzgodnienia treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym ([...] procesów) skarżąca podkreśliła, iż nie ma żadnych możliwości poczynienia oszczędności, a dochody jakimi dysponuje rodzina nie wystarczają na pokrycie minimum kosztów utrzymania koniecznego. Zgodnie z oświadczeniem skarżąca nie posiada oszczędności ani przedmiotów wartościowych. Nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem lub radcą prawnym. Rozpoznając zatem wniosek A. H. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata, na wstępie stwierdzić należy, iż stosownie do treści art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.: dalej p.p.s.a.) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie częściowym (o taki zakres prawa pomocy wnioskuje skarżąca), stosownie do art. 245 § 3 p.p.s.a. obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje – gdy strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Mając na uwadze okoliczności przedstawione przez skarżącą, referendarz rozpoznający jej wniosek o przyznanie prawa pomocy uznał, że jej sytuacja materialna daje podstawy do przyznania stronie profesjonalnego pełnomocnika. Wprawdzie zarówno ona jak i jej mąż uzyskują regularne dochody w postaci emerytur, jednakże mając na uwadze łączną wysokość tych świadczeń ([...] złotych) z których część potrącana jest przez komornika w związku z prowadzoną egzekucją oraz uwzględniając podeszły wiek A. H. i jej męża, ich stan zdrowia, i co za tym idzie wysokość deklarowanych miesięcznych wydatków (około [...] złotych za same leki i opiekę), stwierdzić należy, że nie jest ona w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku koniecznego utrzymania siebie i męża. Po uwzględnieniu wykazanych wydatków (to jest opłat mieszkaniowych, wyżywienia, środków higieny itd. pozostaje im miesięcznie kwota ok. [...] złotych). W tym stanie rzeczy opłacenie kosztów związanych z ustanowieniem w sprawie profesjonalnego pełnomocnika wykracza poza ekonomiczne możliwości rodziny. Nie ulega też wątpliwości, że ze względu na swój wiek oraz stan zdrowia zarówno skarżąca jak i jej mąż nie mają możliwości poprawienia swojej sytuacji materialnej poprzez podjęcie dodatkowego zatrudnienia, co mogłoby pozwolić im partycypować w kosztach związanych z opłaceniem adwokata. Oznacza to, że spełniona została przesłanka wskazana w art. 246 § 1 pkt 2 powołanej ustawy uzasadniająca przyznanie stronie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. W tej sytuacji w oparciu o powołane wyżej przepisy oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji postanowienia.