I SA/Wa 646/15

PostanowienieWSA w Warszawie2015-06-26

Skład orzekający: Aneta Wirkowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca może uzyskać prawo pomocy w postaci ustanowienia radcy prawnego w sprawie o zasiłek pielęgnacyjny z tytułu niepełnosprawności, mimo odmowy przyznania tego zasiłku przez SKO?
Ratio decidendi
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie przyznał prawo pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego, uznając, że wnioskodawca wykazał trudną sytuację materialną uniemożliwiającą poniesienie kosztów pełnomocnika bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Zwolnienie od kosztów sądowych nie było przedmiotem rozstrzygnięcia, gdyż wnioskodawca korzysta z niego z mocy ustawy ze względu na charakter sprawy z zakresu pomocy społecznej.
Stan faktyczny
J. G. złożył skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z marca 2015 r. odmawiającą przyznania zasiłku pielęgnacyjnego z tytułu niepełnosprawności. Po oddaleniu skargi przez WSA w Warszawie, J. G. wystąpił z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy obejmującego ustanowienie radcy prawnego. Wnioskodawca wykazał trudną sytuację materialną, prowadząc samodzielne gospodarstwo domowe, otrzymując emeryturę i zasiłek, posiadając ograniczone środki finansowe oraz majątek w postaci nieruchomości w stanie surowym i udziałów.
Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego, którego wyznaczy Rada Okręgowej Izby Radców Prawnych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz Sądowy Aneta Wirkowska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 26 czerwca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku J. G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi J. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] marca 2015 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku pielęgnacyjnego z tytułu niepełnosprawności postanawia przyznać prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego, którego wyznaczy Rada Okręgowej Izby Radców Prawnych w [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, wyrokiem z dnia 11 czerwca 2015 r., sygn. akt I SA/Wa 646/15 oddalił skargę J. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] marca 2015 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku pielęgnacyjnego z tytułu niepełnosprawności. W tej sytuacji J. G. wnioskiem z dnia [...] czerwca 2015 r., złożonym na urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy, wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego. Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątkowym i uzyskiwanych dochodach zawartego we wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że wnioskodawca prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe. Źródłem jego utrzymania jest emerytura wraz z zasiłkiem z OPS w łącznej wysokości [...] miesięcznie. Skarżący oświadczył, że z uzyskiwanych środków płaci alimenty w wysokości [...] miesięcznie. Posiadany przez wnioskodawcę majątek to budynek mieszkalny o pow. [...] (stan surowy), działka o pow. [...], budynek gospodarczy o pow. [...], a także udziały w nieruchomości w [...] i w [...]. W uzasadnieniu wniosku skarżący podkreślił, że znajduje się w trudnej sytuacji materialnej i nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania. Oświadczył ponadto, że nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem lub radcą prawnym. W tym stanie sprawy stwierdzono, co następuje: W myśl art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku. Zgodnie zaś z art. 245 § 1 - 3 powołanej ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 1 i 2). Mając na uwadze okoliczności niniejszej sprawy uznać należy, że J. G. wykazał, iż znajduje się w sytuacji materialnej kwalifikującej go do przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego. Sytuacja majątkowa skarżącego jest trudna i nie jest on w stanie – bez uszczerbku utrzymania koniecznego - ponieść kosztów ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika. Jednocześnie wskazać należy, że w sprawie nie orzekano w przedmiocie zwolnienia od kosztów sądowych, bowiem wnioskodawca zwolniony jest z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych z mocy ustawy. Zwolnienie to wynika z przepisu art. 239 pkt 1 lit. a ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zgodnie z którym strona skarżąca działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej (taka sytuacja ma miejsce w rozpoznawanej sprawie) nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. W tej sytuacji w oparciu o powołane wyżej przepisy oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło