I SA/Wa 648/09

Referendarz Sądowy Lucyna Picho Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 30 czerwca 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. L. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A. L. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] marca 2009 r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji komunalizacyjnej postanawia przyznać prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. A. L. wnioskiem z dnia 29 maja 2009 r. wystąpiła o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze swojej skargi na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] marca 2009 r., nr [...] utrzymującą w mocy własną decyzję z dnia [...] października 2008 r., nr [...] o stwierdzeniu nieważności decyzji komunalizacyjnej Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 1993 r. W uzasadnieniu wniosku skarżąca poniosła, że nie jest w stanie uiścić wpisu w sprawie bez uszczerbku koniecznych kosztów utrzymania siebie i rodziny. Opisując swoja trudną sytuacje materialną podała, iż w następstwie zasądzenia od niej i jej męża - H. L. zwrotu na rzecz Gminy M. wypłaconego im odszkodowania za działki wskazane w decyzjach komunalizacyjnych z [...] sierpnia 1993 r., komornik sądowy wyegzekwował z ich kont bankowych wszystkie wkłady oszczędnościowe, a także zlicytował ich majątek. W roku 2006 r. zlicytowane zostały dwie działki budowlane, a w 2007 r. został zlicytowany ich dom mieszkalny wraz z działką siedliskową, pozostawiając małżonków bez dachu nad głową. Skarżąca wskazała ponadto, iż wraz z mężem są osobami schorowanymi, w podeszłym wieku (75 i 79 lat). Skarżąca posiada orzeczoną II grupę inwalidzką i jest całkowicie niezdolna do pracy, zaś jej mąż przeszedł zawał i jest leczony ambulatoryjnie. Źródłem utrzymania dwuosobowej rodziny są otrzymywane przez małżonków emerytury w kwotach: [...] złotych (A. L.) i [...] (H. L.). Skarżąca korzysta z usług prywatnej opiekunki, co stanowi koszt [...] złotych miesięcznie, [...] złotych wydaje na lekarstwa, zaś [...] złotych z jej emerytury stanowią potrącenia komornika. H. L. wydaje na lekarstwa [...] złotych miesięcznie. Wskazując na wydatki związane z utrzymaniem mieszkania (konserwacja, opłaty za energię elektryczną, gaz itp.) oraz koszty postępowań sądowych wytoczonych przez Gminę M. w sprawie uzgodnienia treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym ([...] procesów) skarżąca podkreśliła, iż nie ma żadnych możliwości poczynienia oszczędności, a dochody jakimi dysponuje rodzina nie wystarczają na pokrycie minimum kosztów utrzymania koniecznego. Zgodnie z oświadczeniem skarżąca nie posiada oszczędności ani przedmiotów wartościowych. Nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem lub radcą prawnym. W tym stanie rzeczy stwierdzono co następuje. W myśl art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.: dalej p.p.s.a.) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku. Zgodnie zaś z art. 245 § 1 powołanej ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie częściowym (o taki zakres prawa pomocy wnioskuje skarżąca), stosownie do art. 245 § 3 p.p.s.a. obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje – gdy strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). W świetle wykazanych przez wnioskodawczynię okoliczności dotyczących jej sytuacji materialnej, zdrowotnej i rodzinnej uzasadniona jest ocena, że znajduje się ona w sytuacji kwalifikującej do przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Wprawdzie zarówno ona sama jak i jej mąż uzyskują regularne dochody w postaci emerytur, jednakże mając na uwadze łączną wysokość tych świadczeń ([...] złotych) z których część potrącana jest przez komornika w związku z prowadzoną egzekucją oraz uwzględniając podeszły wiek małżonków, ich stan zdrowia jak również wysokość deklarowanych niezbędnych miesięcznych wydatków (ok. [...] złotych za same leki i opiekę), stwierdzić należy, że nie jest ona w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku koniecznego utrzymania siebie i męża. Zważyć bowiem należy, iż po opłaceniu opiekunki, wykupie lekarstw oraz pomniejszeniu uzyskiwanej przez skarżącą emerytury o kwoty potrącane w ramach egzekucji sądowej, na bieżące wydatki obejmujące: opłaty mieszkaniowe, wyżywienie, środki higieny i ubrania pozostaje im miesięcznie kwota ok. [...] złotych. W tym stanie rzeczy poniesienie kosztów sądowych (gdzie sam wpis wynosi [...] złotych) wykracza poza ekonomiczne możliwości rodziny. Nie ulega też wątpliwości, że ze względu na swój wiek oraz stan zdrowia zarówno skarżąca jak i jej mąż nie mają możliwości poprawienia swojej sytuacji materialnej poprzez podjęcie dodatkowego zatrudnienia, co mogłoby pozwolić im partycypować w kosztach postępowania. Oznacza to, że spełniona została przesłanka wskazana w art. 246 § 1 pkt 2 powołanej ustawy uzasadniająca przyznanie stronie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. W tej sytuacji w oparciu o powołane wyżej przepisy oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji postanowienia.