I SA/Wa 667/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Dariusz Chaciński Sędziowie: sędzia WSA Marta Kołtun-Kulik (spr.) sędzia WSA Elżbieta Lenart Protokolant referent stażysta Tomasz Noske po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 lipca 2013 r. sprawy ze skargi M. O. na postanowienie Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...] stycznia 2013 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę. Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej postanowieniem z dnia [...] stycznia 2013 r., nr [...], stwierdził uchybienie terminu do wniesienia, przez M. O., odwołania od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2012 r., nr [...]. Zaskarżone, do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ww. postanowienie Ministra z dnia [...] stycznia 2013 r. zostało wydane w oparciu o następujące ustalenia faktyczne i ocenę prawną sprawy. Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] lipca 2012 r., nr [...] ustalił odszkodowanie w wysokości [...] zł na rzecz M. O. z tytułu nabycia z mocy prawa przez Województwo [...] nieruchomości oznaczonej jako działki nr [...] w gminie M., przeznaczonej na inwestycję pn: "Budowa mostu na rzecze [...] wraz z drogami dojazdowym (...)" Pismem z dnia 8 sierpnia 2012 r., nadanym w urzędzie pocztowym w dniu 17 sierpnia 2012 r. M, O. złożył odwołanie od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2012r. Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej postanowieniem z dnia [...] stycznia 2013 r., nr [...] stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Organ wyjaśnił, że zgodnie z art. 129 § 2 k.p.a. odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie. Decyzja Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2012 r. została doręczona M. O. dnia 2 sierpnia 2012 r. Przesyłka została pokwitowana przez dziadka adresata – J. O.. Tym samym 14 dniowy termin do wniesienia odwołania mijał w dniu 16 sierpnia 2012 r. Tymczasem przedmiotowe odwołanie zostało złożone w Urzędzie Pocztowym [...] w dniu 17 sierpnia 2012 r., a zatem przekroczony został termin do złożenia odwołania. Następnie organ wskazał, że M. O. nie złożył prośby o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Na postanowienie Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...] stycznia 2013 r., nr [...], M. O. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Nie zgadzając się z rozstrzygnięciem organu, skarżący wniósł o jego uchylenie, przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, a także o rozpatrzenie odwołania od decyzji. W uzasadnieniu skargi M. O. podniósł, że przy załatwianiu sprawy nie wzięto pod uwagę czynników, które spowodowały opóźnienie w złożeniu odwołania, tj. okoliczność, że skarżący zamieszkuje na stałe w Wielkiej Brytanii. Następnie wyjaśnił, iż termin do złożenia odwołania był telefonicznie potwierdzony - jako prawidłowy - przez pracownika Wojewody [...]. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko i wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Zgodnie zaś z treścią art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.). Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Rozpoznając sprawę w ramach wskazanych kryteriów uznać należy, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ w okolicznościach niniejszej sprawy Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej nie naruszył prawa i prawidłowo zastosował art. 134 k.p.a. - wydając zaskarżone postanowienie. W pierwszej kolejności wskazać należy, iż w myśl art. 134 k.p.a. organ odwoławczy przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania odwołania jest zobowiązany do zbadania terminowości oraz dopuszczalności jego wniesienia. Warunkiem bowiem skuteczności czynności procesowej – w niniejszej sprawie wniesienia odwołania od decyzji organu pierwszej instancji – jest zachowanie ustawowego terminu do jej dokonania. Z kolei zgodnie z art. 129 § 2 k.p.a. odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie. Wniesienie odwołania w terminie umożliwia stronie niezadowolonej z wydanego rozstrzygnięcia ponowne rozpoznanie sprawy przez organ odwoławczy. Konsekwencją wniesienia odwołania po terminie jest obowiązek stwierdzenia takiego faktu przez organ odwoławczy a – co za tym idzie – uzyskanie przymiotu ostateczności przez decyzję organu pierwszej instancji. Sąd zauważa, że rozpoznając skargę na postanowienie orzekające o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania, Sąd ogranicza się jedynie do zbadania prawnych przesłanek wydania takiego postanowienia, nie jest natomiast uprawniony do oceny czy zachodziłyby powody do przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, ani też nie ma kompetencji do przywrócenia uchybionego terminu. Z tych przyczyn wniosek skarżącego o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania nie mógłby być przez Sąd rozpatrywany. W niniejszej sprawie podstawowe znaczenie ma więc ustalenie, czy odwołanie zostało wniesione z zachowaniem ustawowego terminu do jego wniesienia, oraz czy istniały podstawy do wydania postanowienia z dnia [...] stycznia 2013 r. przez Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej. Otóż, zdaniem Sądu, bezspornym w sprawie jest, iż decyzja Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2012 r. została odebrana przez dorosłego domownika – dziadka M. O. w dniu 2 sierpnia 2012 r. (zwrotne potwierdzenie odbioru w aktach administracyjnych sprawy). W konsekwencji, termin do wniesienia odwołania od tej decyzji upłynął w dniu 16 sierpnia 2012 r. (czwartek). Z akt sprawy wynika także, że odwołanie zostało wniesione z jednodniowym uchybieniem terminu do jego wniesienia, tj. w dniu 17 sierpnia 2012 r. W związku z tym, Sąd podziela stanowisko organu, iż zaistniały formalne podstawy do wydania postanowienia z dnia [...] stycznia 2013 r. stwierdzającego uchybienie terminu, przez skarżącego, do wniesienia odwołania. Niezależnie od powyższego Sąd zauważa, że przepisy kodeksu postępowania administracyjnego przewidują możliwość przywrócenia terminu na prośbę zainteresowanego, jednakże pozytywne rozpatrzenie wniosku uzależnione jest od spełnienia określonych przesłanek pozytywnych, których istnienie pozwala na przywrócenie terminu. Zaistnienie przesłanek negatywnych czyni przywrócenie terminu niedopuszczalnym. Ponadto brak winy po stronie dokonującego, czy zamierzającego dokonać określoną czynność procesową stanowi konieczną, a jednocześnie podstawą przesłankę przywrócenia terminu. Zgodnie z przepisem art. 59 § 2 k.p.a. o przywróceniu terminu do wniesienia odwołania postanawia ostatecznie organ właściwy do rozpatrzenia odwołania, czyli organ wyższego stopnia nad organem właściwym w sprawie, chyba że ustawa przewiduje inny organ odwoławczy. Z powyższego wynika, iż organ administracji może uwzględnić wniosek strony o przywrócenie uchybionego terminu do dokonania czynności procesowej jedynie wtedy, gdy wniosek ten zostanie skierowany do właściwego organu, we właściwym terminie oraz ustalone zostanie, że uchybienie to nastąpiło bez winy strony. W razie natomiast ustalenia przez sąd, że okoliczności uchybienia świadczą o zachowaniu się strony noszącym znamiona winy - w jakiejkolwiek jej postaci, a zatem także winy polegającej na niedbalstwie, organ nie może dokonać przywrócenia uchybionego terminu. Powyższe rozważania Sąd przeprowadził dodatkowo, gdyż na gruncie przedmiotowej sprawy kluczowe znaczenie miała okoliczność, iż odwołanie zostało złożone po upływie 14 dniowego terminu do jego wniesienia. W konsekwencji, fakty podnoszone w skardze, tj. zamieszkanie skarżącego poza granicami kraju, oraz telefoniczne potwierdzanie w organie terminu do wniesienia odwołania nie mogły odnieść zamierzonego skutku. Dlatego też Sąd, działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji. ----------------------- 1