I SA/Wa 681/09

PostanowienieWSA w Warszawie2009-05-27

Skład orzekający: Referendarz Sądowy Dariusz Pirogowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna ubiegająca się o prawo pomocy w zakresie częściowym (zwolnienie od kosztów sądowych) wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla swojego utrzymania?
Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, uznając, że skarżący nie wykazał, iż nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku dla swojego utrzymania. Posiadanie stałego dochodu z emerytury w kwocie pozwalającej na pokrycie wpisu sądowego (200 zł) oznacza, że skarżący jest w stanie wygospodarować środki na koszty sądowe, ograniczając własne wydatki. Ciężar udowodnienia braku możliwości pokrycia kosztów spoczywa na wnioskodawcy.
Stan faktyczny
Skarżący B.S. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w związku ze skargą na decyzję Wojewody odmawiającą uwzględnienia wniosku o odszkodowanie za nieruchomość. W uzasadnieniu wskazał, że jest emerytem otrzymującym miesięcznie netto [...] złotych, posiada mieszkanie, ale nie posiada oszczędności ani przedmiotów wartościowych. Sąd uznał, że skarżący nie wykazał braku możliwości poniesienia kosztów sądowych.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz Sądowy Dariusz Pirogowicz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 27 maja 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku B. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi B. S. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] marca 2009 r., nr [...] w przedmiocie odmowy uwzględnienia wniosku o odszkodowanie za nieruchomość postanawia odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Wnioskiem z dnia 2 kwietnia 2009 r. (dołączonym do skargi) B.S. wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze swojej skargi na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] marca 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uwzględnienia wniosku o odszkodowanie za nieruchomość. W uzasadnieniu wniosku skarżący podał, że jest emerytem i w miesiącu marcu 2009 r. otrzymał netto [...] złotych. Skarżący posiada mieszkanie o pow. [...] m2. Nie posiada żadnych przedmiotów wartościowych ani oszczędności. Nie zatrudnia i nie pozostaje w innym w innym stosunku prawnym z adwokatem lub radcą prawnym. Mając powyższe na uwadze stwierdzono co następuje. W myśl art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej: p.p.s.a.) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W niniejszej sprawie B. S. wnosi o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, a więc w zakresie częściowym w rozumieniu art. 245 § 3 powołanej ustawy. Stosownie do art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Ciężar udowodnienia braku możliwości pokrycia kosztów postępowania sądowego spoczywa na wnioskującym o przyznanie prawa pomocy. To wnioskodawca jako osoba zainteresowana winien wykazać zasadność złożonego wniosku oraz spełnienie ustawowych przesłanek. W badanej sprawie skarżący nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez ryzyka wystąpienia uszczerbku swojego utrzymania, - co uzasadniałoby przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowym, zgodnie z cyt. wyżej art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Przeciwnie w przedstawionym stanie faktycznym dotyczącym jego sytuacji materialnej nie można stwierdzić, by poniesienie kosztów sądowych, obejmujących na obecnym etapie postępowania wpis od skargi wynoszący 200 złotych, leżało poza zakresem jego możliwości finansowych. Skarżący posiada stałe i regularne źródło dochodów w postaci emerytury w kwocie [...] złotych netto. Zatem jest on w stanie, wygospodarować w ramach ograniczenia własnych wydatków (których we wniosku nie wykazuje) kwotę 200 złotych w celu opłacenia kosztów wszczętego z własnej inicjatyw procesu. Ubiegający się o przyznanie prawa pomocy powinien bowiem w pierwszej kolejności poczynić oszczędności we własnych wydatkach, do granic zabezpieczenia koniecznych swoich kosztów utrzymania, a dopiero gdyby poczynione w ten sposób oszczędności okazały się niewystarczające – może on zwrócić się o pomoc państwa. Przy czym to skarżący musi wykazać brak możliwości zabezpieczenia środków niezbędnych do prowadzenia procesu przez własne oszczędności. Takiego barku możliwości skarżący nie wykazał, ograniczając się jedynie do wskazania wysokości otrzymywanej emerytury. Wyjaśnić przy tym należy, iż w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji, stosownie do art. 200 p.p.s.a., przysługuje skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. W tej sytuacji, na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło