I SA/Wa 681/09
PostanowienieWSA w Warszawie2009-06-22
Skład orzekający: Gabriela Nowak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, będąca emerytem, której miesięczne dochody netto wynoszą [...] złotych, a niezbędne wydatki stałe (bez wyżywienia, higieny, leków) wynoszą [...] złotych miesięcznie, kwalifikuje się do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych?Ratio decidendi
Osoba fizyczna, będąca emerytem, której miesięczne dochody netto są niskie, a niezbędne wydatki stałe znacząco obciążają budżet, kwalifikuje się do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, jeśli poniesienie kosztów procesu mogłoby spowodować uszczerbek w jej niezbędnych kosztach utrzymania. Sąd uwzględnił również potencjalne dodatkowe koszty związane z wiekiem i stanem zdrowia wnioskodawcy.Stan faktyczny
B.S. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Wojewody odmawiającą uwzględnienia wniosku o odszkodowanie za nieruchomość. Skarżący podał, że jest emerytem z niskimi dochodami i ponosi znaczne wydatki. Referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy, oceniając, że skarżący jest w stanie ponieść koszty. Skarżący wniósł sprzeciw, szczegółowo przedstawiając swoje miesięczne wydatki.Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym przewodniczący Sędzia WSA Gabriela Nowak po rozpoznaniu w dniu 22 czerwca 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku B.S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi B.S. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] marca 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uwzględnienia wniosku o odszkodowanie za nieruchomość postanawia przyznać prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienia od kosztów sądowych.
Wnioskiem z dnia 2 kwietnia 2009 r. (dołączonym do skargi) B.S. wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze swojej skargi na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] marca 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uwzględnienia wniosku o odszkodowanie za nieruchomość.
W uzasadnieniu wniosku skarżący podał, że jest emerytem i w miesiącu marcu 2009 r. otrzymał netto [...] złotych. Posiada mieszkanie o pow. [...] m2 i prowadzi on samodzielne gospodarstwo domowe. Nie posiada żadnych przedmiotów wartościowych ani oszczędności. Nie zatrudnia i nie pozostaje w innym w innym stosunku prawnym z adwokatem lub radcą prawnym.
Postanowieniem z dnia 27 maja 2009 r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie odmówił przyznania skarżącemu prawa pomocy oceniając, że w przedstawionym stanie faktycznym dotyczącym sytuacji materialnej skarżącego jest on w stanie wygospodarować w ramach ograniczenia własnych wydatków (których we wniosku nie wykazuje) kwotę 200 złotych w celu opłacenia kosztów wszczętego z własnej inicjatywy procesu.
Od ww. postanowienia referendarza sądowego, w terminie przewidzianym w art. 259 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej p.p.s.a), B.S., pismem z dnia 8 kwietnia 2009 r. wniósł sprzeciw. W uzasadnieniu sprzeciwu skarżący przedstawił szczegółowo swoje miesięczne wydatki obejmujące opłatę za mieszkanie, podatek od nieruchomości, energię elektryczną, gaz, telefon, telewizję i komunikację miejską. Zgodnie z przedstawionym wyliczeniem opłaty te kształtują się na poziomie [...] złotych miesięcznie. W tym stanie rzeczy na pozostałe wydatki takie jak żywność, ubranie i leki pozostaje mu kwota [...] złotych miesięcznie (w przeliczeniu na 30 dni w miesiącu stanowi to kwotę [...] złotych/ dziennie). Jednocześnie skarżący podkreślił, iż oszczędza na energii, rozmowach telefonicznych (opłaca abonament socjalny i wykorzystuje darmowe impulsy), korzysta tylko z 4 programów telewizyjnych dzięki czemu opłata miesięczna za telewizję jego przypadku wynosi [...] złotych miesięcznie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. W niniejszej sprawie taka sytuacja ma miejsce.
Prawo pomocy zgodnie z art. 245 § 1 p.p.s.a. może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym.
B.S. wnosi o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, a więc o przyznanie tego prawa w zakresie częściowym, w rozumieniu art. 245 § 3 p.p.s.a. Stosownie zaś do art. 246 § 1 pkt 2 tej ustawy przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym następuje – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
W świetle wykazanych przez skarżącego okoliczności dotyczących jego sytuacji materialnej i rodzinnej, uzasadniona jest ocena że kwalifikuje się on do przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.
Skarżący posiada wprawdzie stałe źródło dochodu w postaci emerytury w kwocie [...] złotych netto, niemniej mając na uwadze wysokość tego świadczenia oraz wysokość wykazanych niezbędnych wydatków sztywnych (bez uwzględnienia kosztów wyżywienia, środków higieny czy leków) na poziomie [...] złotych miesięcznie, stwierdzić należy, że poniesienie kosztów procesu (gdzie sam wpis wynosi 200 złotych) może stwarzać ryzyko wystąpienia uszczerbku w jego niezbędnych kosztach utrzymania. Ocena ta jest tym bardziej uzasadniona, że skarżący jako osoba samotna wszelkie wydatki musi pokrywać samodzielnie. Zważyć przy tym należy, że jest on osobą w podeszłym wieku, co wiąże się ze zwiększonym ryzykiem zachorowalności – a to powoduje, że musi się liczyć z koniecznością ponoszenia dodatkowych kosztów związanych z leczeniem.
Spełniona zatem została wskazana w art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. przesłanka uzasadniająca przyznanie skarżącemu prawa pomocy w zakresie określonym we wniosku.
Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 260 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło